Shloka 4
Saṃhāra-krama (The Sequence of Cosmic Dissolution) — Yājñavalkya’s Discourse
वदन्ति कारण चेदं सांख्या: सम्यग् द्विजातय: । विज्ञायेह गतीः सर्वा विरक्तो विषयेषु यः
vadanti kāraṇa cedaṃ sāṅkhyāḥ samyag dvijātayaḥ | vijñāyeha gatīḥ sarvā virakto viṣayeṣu yaḥ ||
ဘီရှ္မက ပြောသည်။ «သင်္ခယာဝါဒကို မှန်ကန်စွာ နားလည်သော ဒွိဇတို့သည် ဤအရာကို အကြောင်းရင်းအမှန်ဟု ဆိုကြ၏။ ဤလောက၌ သတ္တဝါတို့၏ သွားလာရာလမ်းကြောင်း အမျိုးမျိုးကို အကုန်သိမြင်ပြီး အာရုံခံအရာဝတ္ထုတို့အပေါ် မကပ်မငြိ ဖြစ်လာသူသာ ကိုယ်ခန္ဓာကို စွန့်ပြီးနောက် မောက္ခကို ရရှိ၏။ ဤအရာသည် ထင်ရှားစွာ နားလည်နိုင်သည်ဟု သူတို့ဆိုကြပြီး မောက္ခကို ရရန် အခြားနည်းလမ်း မရှိဟုလည်း ဆိုကြ၏။ ထို့ကြောင့် သင်္ခယာကိုပင် မောက္ခသို့ ဦးတည်စေသော ဒർശနဟု ခေါ်ကြ၏»။
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Liberation is said to follow from clear discernment of the various destinies/courses of beings and from detachment (vairāgya) toward sense-objects; the Sāṅkhyas present this discriminative knowledge and dispassion as the decisive means to mokṣa.
In the Śānti Parva’s instruction section, Bhīṣma is teaching about liberation and philosophical paths; here he reports the Sāṅkhya position that true knowledge and detachment are the essential cause leading to freedom after the body is relinquished.