Shloka 16
Bhūta-guṇa-saṃkhyāna
Enumeration of the Properties of the Elements and Cognitive Faculties
सर्वेषामेव भूतानां तमस्यपगते यथा । प्रकाशं भवते सर्व तथेदमुपधार्यताम्
sarveṣām eva bhūtānāṁ tamasy apagate yathā | prakāśaṁ bhavate sarvaṁ tathā idam upadhāryatām ||
ဗျာသက မိန့်ကြားသည်—အမှောင်က ပျောက်ကွယ်သွားသကဲ့သို့ သတ္တဝါအားလုံးရှေ့တွင် အလင်းရောင် ပျံ့နှံ့လာသည်။ ထိုနည်းတူ အတိအကျ နားလည်ကြလော့—အဝိဇ္ဇာ ပျက်စီးသွားမှသာ ဉာဏ်သဘာဝရှိသော အတ္တကို တိုက်ရိုက် အတွေ့အကြုံဖြင့် သိမြင်နိုင်သည်။
व्यास उवाच
Educational Q&A
Knowledge of the Self is not produced as something new; it becomes evident when ignorance (tamas) is removed—like light appearing when darkness is dispelled.
In the didactic setting of the Śānti Parva, Vyāsa instructs the listener using a simple analogy (darkness and light) to clarify the relation between ignorance, knowledge, and direct realization of the Self.