Shloka 2
Gautama’s Flight, the Enchanted Grove, and the Arrival of Rājadharma
Nāḍījaṅgha
सत्यं कि लक्षणं राजन् कथं वा तदवाप्यते । सत्यं प्राप्प भवेत् कि च कथं चैव तदुच्यताम्
satyaṁ ki lakṣaṇaṁ rājan kathaṁ vā tad avāpyate | satyaṁ prāpya bhavet kiṁ ca kathaṁ caiva tad ucyatām ||
ယုဓိဋ္ဌိရက ပြောသည်— «အို မင်းကြီး၊ သတ္တယ၏ လက္ခဏာအမှတ်အသားသည် အဘယ်နည်း။ မည်သို့ဖြင့် ထိုအရာကို ရရှိနိုင်သနည်း။ သတ္တယကို လက်ခံထိန်းသိမ်းလျှင် အကျိုးကျေးဇူး မည်သို့ ဖြစ်ပေါ်သနည်း—ထိုအရာကိုလည်း မည်သို့ဆိုရမည်နည်း။ ကျွန်ုပ်အား ရှင်းပြပါ»။
युधिषछ्िर उवाच
Educational Q&A
The verse frames a dharma-inquiry: truth (satya) is not treated as a mere statement of facts, but as a moral principle with (1) a recognizable defining mark, (2) a practical means of attainment, and (3) concrete fruits that follow from living by it.
In the Shanti Parva’s instructional setting, Yudhiṣṭhira—seeking clarity on righteous conduct—addresses a kingly authority and asks for a systematic explanation of satya: its characteristics, how one comes to it, and what results from its observance.