Shloka 16
शूरलक्षणवर्णनम् | Marks and Typologies of Martial Temperament
दीप्तस्फुटितकेशान्ता: स्थूलपार्श्चहनूमुखा: । उन्नतांसा: पृथुग्रीवा विकटा: स्थूलपिण्डिका:
dīptasphuṭitakeśāntāḥ sthūlapārśvahanūmukhāḥ | unnātāṃsāḥ pṛthugrīvā vikaṭāḥ sthūlapiṇḍikāḥ ||
ဘီရှ္မက ပြောသည်—“အချို့သည် ကြောက်မက်ဖွယ် ကိုယ်ထည်ရှိကြ၏။ ဆံပင်အဖျားများ တောက်ပ၍ ထောင်ထနေပြီး၊ နံရိုး၊ မေးရိုးနှင့် မျက်နှာတို့ ကြီးမားကြမ်းတမ်းသည်။ ပခုံးမြင့်၍ လည်ပင်းထူကာ ခြေသလုံးလည်း လေးလံသည်။ ထိုသူတို့သည် မြင်ရုံနှင့်ပင် ရုပ်ဆိုးကြမ်းကြုတ်၍ ခြောက်လှန့်ဖွယ် ထင်မြင်ရသည်။”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse contributes to Bhīṣma’s ethical typology: outwardly fearsome, coarse physical traits are used as markers in a broader discussion of temperament and conduct, warning that intimidating appearance often accompanies harshness and lack of refinement, which a ruler should recognize and restrain.
In Śānti Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma and governance. Here he is describing a particular type of formidable, rough-natured person, listing bodily features to characterize them as intimidating and potentially dangerous in social and martial contexts.