Shloka 120
Pitṛ-śrāddha-haviḥ-phala-nirdeśa
Offerings for Ancestors and Their Stated Results
तदनन्तर लोकपितामह लोकगुरु ब्रह्माजीने कहा--“ये सब मेरी ही संतानें हैं; क्योंकि मेरे ही वीर्यकी आहुति दी गयी है; जिससे इनकी उत्पत्ति हुई है ।।
ahaṁ kartā hi satrasya hotā śukrasya caiva ha | yasya bījaṁ phalaṁ tasya śukra cet kāraṇaṁ matam ||
ထို့နောက် လောက၏ ဆရာတော်၊ လောက၏ ပိတামဟာ ပရဟ္မာက ပြောသည်—«ဤသူတို့အားလုံးသည် ငါ၏သားများ ဖြစ်သည်။ အကြောင်းမူကား ငါ၏ မျိုးစေ့ (śukra) ကို အာဟုတိအဖြစ် ပူဇော်ခဲ့ရာမှ သူတို့ ပေါ်ထွန်းလာသည်။ ငါသည် ဤစတြ (ယဇ္ဉပွဲ) ၏ ကర్తာ (ပြုလုပ်သူ) ဖြစ်သကဲ့သို့၊ မျိုးစေ့ကို ဟောမ (ပူဇော်) ပြုသူလည်း ဖြစ်၏။ မည်သူ၏ မျိုးစေ့ဖြစ်သနည်း—ထိုသူထံသို့ပင် အကျိုးफल ရောက်၏။ မွေးဖွားခြင်း၌ မျိုးစေ့တစ်ခုတည်းကို အဆုံးအဖြတ် အကြောင်းရင်းဟု ယူဆလျှင်၊ သူတို့သည် မုချ ငါ၏သားများပင် ဖြစ်သည်» ဟု။
वसिष्ठ उवाच
Educational Q&A
The verse argues a principle of causality and moral-ritual agency: if generative seed is treated as the primary cause of birth, then the one who provides/“offers” that seed is entitled to the resulting ‘fruit’ (offspring). It frames parenthood as linked to causal contribution and responsibility.
Vasiṣṭha presents a reasoned claim about parentage using sacrificial imagery: he identifies himself as the agent of the rite and the offerer of seed, then concludes that the offspring should be attributed to the seed-giver if seed is accepted as the determining cause.