Shloka 47
Śiva-stavarāja: Upamanyu’s Preface and Initiation of the Śarva-Nāma Enumeration
Anuśāsana-parva 17
१३३ अज:ः--अजन्मा, १३४ बहुरूप:--बहुत-से रूप धारण करनेवाले, १३५ गन्धधारी--कुंकुम और कस्तूरी आदि सुगन्धित पदार्थ धारण करनेवाले, १३६ कपर्दी-- जटाजूटधारी, १३७ ऊर्ध्वरेता:--अखण्डित ब्रह्मचर्यवाले, १३८ ऊर्ध्वलिजड्ा:--, १३९ ऊर्ध्वशायी--आकाशमें शयन करनेवाले, १४० नभ: स्थलः--आकाश जिनका वासस्थान है वे ।।
ajāḥ ajanmā bahurūpo gandhadhārī kapardī ūrdhvaretā ūrdhvaliṅgaḥ ūrdhvaśāyī nabhasthalaḥ || trijaṭī cīravāsāś ca rudraḥ senāpatir vibhuḥ | ahaścaraḥ naktaṃcaraś tigmamanyuḥ suvarcasaḥ ||
ဝါယုဒေဝက မိန့်တော်မူသည်– «သူသည် မမွေးဖွားသူ၊ ပုံသဏ္ဌာန်အမျိုးမျိုးရှိသူ; သန့်ရှင်းသော အနံ့သင်းများကို ဆောင်ယူသူ; ဇဋာဆံပင်ထုံးထားသော တပသီဖြစ်၏။ သူ၏ အသက်ဓာတ်ကို အထက်သို့ ထိန်းထား၍—မပြတ်မလပ် သန့်စင်သော ဘြဟ္မစရိယ၌ တည်ကြည်သူ; အမှတ်တံဆိပ်သည် မြှောက်တင်ထားသကဲ့သို့; အထက်၌ လဲလျောင်း၍ မိုးကောင်းကင်၌ အနားယူသကဲ့သို့; ကောင်းကင်လွင်ပြင်ကို နေရာအဖြစ်ထားသူ။ သူသည် ဇဋာသုံးချောင်းကို ဆောင်သူ၊ သစ်ခွံဝတ်ရုံကို ဝတ်ဆင်သူ; ရုဒ္ဒရ—ဒုက္ခကို ဖယ်ရှားသူ; တပ်မဟာမင်း၊ အလုံးစုံသို့ ပြန့်နှံ့သူ; နေ့၌လည်း လှည့်လည်၍ ည၌လည်း လှည့်လည်သူ; မတရားမှုအပေါ် အမျက်ပြင်းထန်သော်လည်း တောက်ပသော တေဇောဖြင့် ရောင်လင်းသူ။»
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
The verse teaches reverence for the divine as simultaneously transcendent (unborn, all-pervading) and immanent (active by day and night), and it upholds ascetic self-mastery—especially brahmacarya—as a source of spiritual power and radiance directed toward the protection of dharma.
Vāyu-deva is praising Rudra/Śiva through a litany of epithets, describing his ascetic marks, cosmic dwelling, leadership of divine hosts, and fierce energy that opposes wrongdoing, as part of a broader devotional and ethical discourse in the Anuśāsana Parva.