
Āhnika-Dharma: Dawn Purification, Sandhyā-Upāsanā, Tarpana, Pañca-Mahāyajñas, and Aśauca Rules
ဗြဟ္မာသည် Brāhma-muhūrta မှစ၍ နေ့စဉ်ဓမ္မစက်ဝန်းကို ပြည့်စုံစွာ ဖော်ပြသည်။ ဓမ္မ/အರ್ಥကို ဆင်ခြင်ခြင်း၊ ဟရီကို အတွင်းစိတ်တွင် သမాధိပြုခြင်းနှင့် မင်္ဂလာကိစ္စအားလုံး၏ တံခါးစောင့်ဖြစ်သော အရုဏ်ရေချိုးခြင်းဖြင့် śauca ကို တင်းကျပ်စွာ ထိန်းသိမ်းရန် ဆိုသည်။ အပြည့်အဝ မရေချိုးနိုင်သူများအတွက် သန့်စင်နည်းအစားထိုးများကို ရေတွက်ပြပြီး ရေချိုးခြင်း ၆ မျိုးကို သတ်မှတ်ကာ စိတ်နှင့် ယောဂသန့်စင်မှုအထိ တက်လှမ်းစေသည်။ ထို့နောက် Sandhyā အကျင့်—ācamana၊ kuśa နှင့် ရေဖြင့် မန္တရသန့်စင်ခြင်း၊ Gāyatrī-japa၊ prāṇāyāma၊ ဝေဒသုရိယဂီတများဖြင့် Sūrya-upāsanā—ကို ရှင်းလင်းပြီး Sandhyā သည် ပူဇော်ပွဲအရည်အချင်းနှင့် ဝိညာဉ်တက်လှမ်းမှုကို ထောက်ပံ့ကြောင်း ဆိုသည်။ မနက်ပိုင်းပြီးနောက် အိမ်ထောင်တာဝန်များ—agnihotra/homa၊ ဂုရုဝန်ဆောင်မှု၊ svādhyāya၊ နေ့လယ်ရေချိုးစည်းကမ်းနှင့် ရေကိစ္စအသေးစိတ် (Aghamarṣaṇa, Āpo hi ṣṭhā, mārjana)—ကို ပေါင်းစည်းထားသည်။ နောက်ဆုံးတွင် tarpana စည်းကမ်းများ (ယဇ်ကြိုးတင်ပုံ)၊ Puruṣa-sūkta နှင့် “tad viṣṇoḥ” ဖြင့် ဒေဝပူဇော်ခြင်း၊ pañca-mahāyajñas (Vaiśvadeva, bhūta-bali, ဧည့်သည်ဂုဏ်ပြုခြင်း၊ သတ္တဝါများကို ကျွေးမွေးခြင်း၊ နေ့စဉ် śrāddha) ကို ဖော်ပြပြီး အဆုံးတွင် varṇa နှင့် အဆင့်အတန်းအလိုက် aśauca ကာလများကို မိတ်ဆက်ကာ နောက်ထပ် သန့်ရှင်းရေးဥပဒေများသို့ ချိတ်ဆက်သည်။
Verse 1
नामैकोनपञ्चाशत्तमोध्यायः ब्रह्मोवाच / अहन्यहनि यः कुर्यात्क्रियां स ज्ञानमाप्नुयात् / ब्राह्मे मुहूर्ते चोत्थाय धर्ममर्थं च चिन्तयेत्
ဗြဟ္မာမိန့်တော်မူသည်။ နေ့စဉ်နေ့တိုင်း သတ်မှတ်ထားသော နေ့စဉ်ကိစ္စဝတ္တရားများကို ပြုလုပ်သူသည် အမှန်တကယ်သော ဉာဏ်ကို ရရှိမည်။ ဗြာဟ္မမုဟူရ္တ၌ ထ၍ ဓမ္မနှင့် အဓိပ္ပါယ်ရှိသော အာရ္ထ (မှန်ကန်သော အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းနှင့် ရည်ရွယ်ချက်) ကို စဉ်းစားသင့်သည်။
Verse 2
चिन्तयेद्धृदि पद्मस्थमानन्दमजरं हरिम् / उषः काले तु संप्राप्ते कृत्वा चावश्यकं बुधः
ရင်ထဲရှိ ပဒ္မ (နှလုံးပန်း) အတွင်း၌ တည်နေသော အာနန္ဒဖြစ်တော်မူ၍ မအိုမပျက်သော ဟရီကို စိတ်နှလုံးဖြင့် စဉ်းစားသင့်သည်။ မိုးလင်းချိန်ရောက်လာသော် ပညာရှိသည် လိုအပ်သော ကိစ္စများကို ပြီးစီးပြီးနောက် ထိုသို့ သမาธိပြုရမည်။
Verse 3
स्त्रायान्नदीषु शुद्धासु शौचं कृत्वा यथाविधि / प्रतः स्नानेन पूयन्ते ये ऽपि पापकृतो जनाः
သန့်ရှင်းသော မြစ်ရေများတွင် သတ်မှတ်ထားသည့် နည်းလမ်းအတိုင်း သောချ (ကိုယ်သန့်စင်ခြင်း) ကို ပြုလုပ်၍ ရေချိုးလျှင်၊ မနက်ခင်းရေချိုးခြင်းကြောင့် အပြစ်ပြုသူများပင် သန့်စင်သွားကြသည်။
Verse 4
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन प्रातः स्नानं समाचरेत् / प्रातः स्नानं प्रशंसन्ति दृष्टादृष्टष्टकरं हि तत्
ထို့ကြောင့် အားလုံးသော ကြိုးပမ်းမှုဖြင့် မနက်စောစော ရေချိုးခြင်းကို အမြဲကျင့်သုံးရမည်။ ရှင်ရသီများက မနက်ရေချိုးခြင်းကို ချီးမွမ်းကြသည်၊ အကြောင်းမှာ မြင်နိုင်သော အကျိုးနှင့် မမြင်နိုင်သော (ဝိညာဉ်ဘုန်းကံ) အကျိုးတို့ကို ပေးစွမ်းသောကြောင့် ဖြစ်သည်။
Verse 5
सुखात्सुप्तस्य सततं लालाद्याः संस्त्रवन्ति हि / अतो नैवाचरेत्कर्माण्यकृत्वा स्नानमादितः
အေးချမ်းစွာ အိပ်ပျော်နေသူ၏ ကိုယ်ခန္ဓာမှ တံတွေးနှင့် အခြားအရည်များသည် အမြဲတမ်း စီးဆင်းတတ်သည်။ ထို့ကြောင့် အစဉ်အလာအရ အစမှာ ရေမချိုးဘဲ မည်သည့် ကర్మ (ပူဇော်ပွဲ/တာဝန်) ကိုမျှ မပြုလုပ်သင့်။
Verse 6
अलक्ष्मीः कालकर्णो च दुः स्वप्नं दुर्विचिन्तितम् / प्रतः स्नानेन पापानि धूयन्ते नात्र संशयः
အလက္ရှ္မီ (ကံမကောင်းမှု)၊ အမင်္ဂလာဝိညာဉ် ကာလကဏ္ဏ၊ မကောင်းသောအိပ်မက်နှင့် အန္တရာယ်ဖြစ်စေသောအတွေးများ—မနက်အရုဏ်ချိန် ရေချိုးလျှင် အပြစ်များ ဆေးကြောသန့်စင်သွားသည်၊ သံသယမရှိ။
Verse 7
न च स्नानं विना पुंसां प्राशस्त्यं कर्म संस्मृतम् / होमे जप्ये विशेषेण तस्मात्स्नानं समाचरेत्
ရေမချိုးဘဲ လူ၏ မင်္ဂလာကర్మများကို အမှန်တကယ် ချီးမွမ်းထိုက်သည်ဟု မမှတ်ယူကြ။ အထူးသဖြင့် ဟိုးမ (မီးပူဇော်) နှင့် မန္တရဇပ် (မန်ထရ ရွတ်ဆိုခြင်း) တွင် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ရေချိုးခြင်းကို စည်းကမ်းတကျ ကျင့်သုံးရမည်။
Verse 8
अशक्तावशिरस्कं तु स्नानमस्य विधीयते / आर्द्रेण वाससा वापि मार्जनं कायिकं स्मृतम्
အပြည့်အဝ ရေချိုးရန် မစွမ်းနိုင်သူအတွက် ခေါင်းမပါသော (အပိုင်းပိုင်း) ရေချိုးပူဇော်မှုကို သတ်မှတ်ထားသည်။ သို့မဟုတ် စိုစွတ်သောအဝတ်ဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာကို သုတ်သင်ခြင်းကိုလည်း ကိုယ်ပိုင်းသန့်စင်မှုဟု မှတ်ယူကြသည်။
Verse 9
ब्राह्ममाग्नेयमुद्दिष्टं वायव्यं दिव्यमेव च / वारुणं यौगिकं तद्वत्षडङ्गं स्नानमाचरेत्
ညွှန်ပြထားသကဲ့သို့ ခြောက်မျိုးသော သန့်စင်ရေချိုးကို ကျင့်သုံးရမည်—ဘြာဟ္မ (Brāhma) ရေချိုး၊ အာဂ္နေယ (မီး) ရေချိုး၊ ဝါယဗျ (လေ) ရေချိုး၊ ဒိဗျ (ကောင်းကင်) ရေချိုး၊ ဝါရုဏ (ရေ) ရေချိုး၊ ထို့အတူ ယောဂိက (ယောဂ) ရေချိုး။
Verse 10
ब्राह्मं तु मार्जनं मन्त्रैः कुशैः सोदकबिन्दुभिः / आग्रेयं भस्मनाऽपादमस्तकाद्देहधूननम्
ဘြာဟ္မ သန့်စင်မှုသည် မန္တရများဖြင့်၊ ကုရှမြက်ဖြင့်၊ ရေစက်များဖြင့် သုတ်သင်သန့်စင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ အာဂ္နေယ သန့်စင်မှုသည် သန့်ရှင်းသော ပြာ (ဘသ္မ) ကို လိမ်းကာ ခြေမှ ခေါင်းထိ ကိုယ်ခန္ဓာကို လှုပ်ခါသန့်စင်ခြင်း ဖြစ်သည်။
Verse 11
गवां हि रजसा प्रोक्तं वायव्यं स्नानमुत्तमम् / यत्तु सातपवर्षेण स्नानं तद्दिव्यमुच्यते
နွားများက ထူထောင်ပေးသော ဖုန်မှုန့်ဖြင့် ရေချိုးခြင်းကို အလွန်မြတ်သော «ဝါယဗျ» (လေသန့်စင်) ရေချိုးဟု ကြေညာထားသည်။ နေရောင်နှင့် မိုးရေထိတွေ့၍ ရေချိုးခြင်းကို «ဒေဝ» ရေချိုးဟု ခေါ်သည်။
Verse 12
वारुणं चावगाहं च मानर्स त्वात्मवेदनम् / यौगिकं स्नानमाख्यातं योगेन हरिचिन्तनम्
ရေထဲသို့ ဝင်မြုပ်၍ ရေချိုးခြင်းကို «ဝါရုဏ» ရေချိုးဟု ခေါ်သည်။ စိတ်ဖြင့် ရေချိုးခြင်းမှာ ကိုယ်တိုင်ကို သိမြင်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ယောဂရေချိုးဟု ဆိုသည်မှာ ယောဂအားဖြင့် ဟရီကို စိတ်ကူးသတိပြုခြင်း ဖြစ်သည်။
Verse 13
आत्मतीर्थमिति ख्यातं सेवितं ब्रह्मवादिभिः / क्षीरवृक्षसमुद्भूतं मालतीसम्भवं शुभम्
၎င်းကို «အာတ္မ-တီရ္ထ» ဟု ကျော်ကြားပြီး ဗြဟ္မကို ဟောကြားသူများက အားကိုးအသုံးပြုကြသည်။ မင်္ဂလာရှိ၍ နို့ရည်ပင်မှ ပေါက်ဖွားကာ မာလတီ (စံပယ်နွယ်) မှ မွေးဖွားလာသည်။
Verse 14
अपामार्गं च विल्वं च करवीरं च धावने / उदङ्मुखः प्राङ्मुखो वा भक्षयेद्दन्तधावनम्
သွားသန့်စင်ရန် အပာမာရ္ဂ၊ ဘိလ္ဝ သို့မဟုတ် ကရဝီရ အကိုင်းများကို သုံးနိုင်သည်။ မြောက်ဘက်သို့ မျက်နှာမူ၍ သို့မဟုတ် အရှေ့ဘက်သို့ မျက်နှာမူ၍ သွားသန့်စင်ခြင်းကို ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 15
प्रक्षाल्य भुक्त्वा तज्जह्याच्छुचौ देशे समाहितः / स्नात्वा सन्तर्पयेद्देवानृषीन्पितृगणांस्तथा
စားပြီးနောက် ပါးစပ်နှင့် လက်ကို ဆေးကြောသန့်စင်ကာ ကျန်ရစ်သောအရာ들을 သန့်ရှင်းသောနေရာတွင် စိတ်တည်ငြိမ်စွာ စနစ်တကျ စွန့်ပစ်ရမည်။ ထို့နောက် ရေချိုးပြီး ဒေဝတားများ၊ ရှိများနှင့် ပိတೃအဖွဲ့ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်များ) ကိုလည်း စိတ်ကျေနပ်စေသော ပူဇော်ပေးရမည်။
Verse 16
आचम्य विधिवन्नित्यं पुनराचम्य वाग्यतः / संमार्ज्य मन्त्रै रात्मानं कुशैः सोदकबिन्दुभैः
နိယမအတိုင်း နေ့စဉ် အာစမန (ရေစုပ်သောက်ခြင်း) ကို ပြုလုပ်ပြီး၊ စကားကို ထိန်းချုပ်ကာ ထပ်မံ အာစမန ပြုလုပ်လျက်၊ မန္တရများဖြင့် ကိုယ်ကို သန့်စင်၍ ကုရှမြက်နှင့် ရေစက်များကို အသုံးပြုရမည်။
Verse 17
आपोहिष्ठाव्याहृतिभिः सावित्र्या वारुणैः शुभैः / ओङ्कारव्याहृतियुतां गायत्त्रीं वेदमातरम्
«အာပို ဟိ ဋ္ဌာ…» ဖြင့်အစပြုသော သန့်ရှင်းသံတော်များ၊ ဆာဝိထရီ (ဂါယတ္ရီ) နှင့် မင်္ဂလာဝရုဏမန်တရများ၊ ထို့ပြင် အိုမ်နှင့် ဗျာဟရတိများပါဝင်စေ၍ ဝేదမိခင် ဂါယတ္ရီကို ရွတ်ဆိုရမည်။
Verse 18
जप्त्वा जलाञ्जलिं दद्याद्भारस्करं प्रति तन्मनाः / प्राक्कूलेषु ततः स्थित्वा दर्भेषु सुसमाहितः
သတ်မှတ်မန်တရကို ဂျပ်ပြီးနောက်၊ နေမင်း (ဘ္ဟာစ్కရ) ကို စိတ်တည်ကာ ရေတစ်လက်ခုပ်ကို အပူဇာအဖြစ် ဆက်ကပ်ရမည်။ ထို့နောက် အရှေ့ဘက်ကမ်းပေါ်တွင် ရပ်၍ ဒರ್ಭမြက်ပေါ်၌ ထိုင်ကာ စိတ်တည်ငြိမ်စွာ အာရုံစိုက်နေရမည်။
Verse 19
प्राणायामं ततः कृत्वा ध्यायेत्सन्ध्यामिति श्रुतिः / या सन्ध्या सा जगत्सूतिर्मायातीता हि निष्कला
ထို့နောက် ပရာဏာယာမကို ပြုလုပ်ပြီး၊ သြရုတိက ဆိုသကဲ့သို့ စန္ဓျာကို သမาธိဖြင့် ဓ్యာနပြုရမည်။ ထိုစန္ဓျာသည် ကမ္ဘာလောက၏ မွေးဖွားရာအရင်းအမြစ်ဖြစ်၍ မာယာကို ကျော်လွန်ကာ အပိုင်းအစမရှိသော (နိෂ္ကလ) သဘောတရားဖြစ်သည်။
Verse 20
ऐश्वरी केवला शक्तिस्तत्त्वत्रयसमुद्भवा / ध्यात्वा रक्तां सितां कृष्णां गायत्त्रीं वै जपेद्वुधः
ဂါယတ္ရီသည် တတ္တဝသုံးပါးမှ ပေါ်ထွန်းလာသော အာဏာရှင်၊ အပြည့်အဝ သန့်ရှင်းသည့် သက္တိတော်ဖြစ်သည်။ ဂါယတ္ရီကို အနီ၊ အဖြူ၊ အနက် ရုပ်သဏ္ဍာန်များဖြင့် ဓ్యာနပြုကာ ပညာရှိသည် သူမ၏ မန်တရကို အမှန်တကယ် ဂျပ်ရမည်။
Verse 21
प्राङ्मुखः सततं विप्रः सन्ध्योपासनमाचरेत् / सन्ध्याहीनो ऽशुचिर्नित्यमनर्हः सर्वकर्मसु
အရှေ့ဘက်သို့မျက်နှာမူ၍ ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) ဗြာဟ္မဏသည် စန္ဓျာဝန္ဒနာကို အမြဲတမ်း ပြုလုပ်ရမည်။ စန္ဓျာမရှိသူသည် အစဉ်အမြဲ မသန့်ရှင်းဖြစ်၍ အခမ်းအနားနှင့် တာဝန်အလုပ်အားလုံးတွင် မထိုက်တန်။
Verse 22
यदन्यत्कुरुते किञ्चिन्न तस्य फलभाग्भवेत् / अनन्यचेतसः सन्तो ब्राह्मणा वेदपारगाः
အခြားအရာတစ်စုံတစ်ရာကို ပြုလုပ်သော်လည်း ထို၏အကျိုးကို မျှဝေခံစားသူ မဖြစ်နိုင်။ စိတ်တစ်ချက်တည်းတည်၍ ဝေဒတို့၏အဆုံးကမ်းသို့ ရောက်ပြီးသော သန့်ရှင်းသည့် ဗြာဟ္မဏများသာ အကျိုးကို ထိုက်တန်စွာ ခံစားရသည်။
Verse 23
उपास्य विधिवत्सन्ध्यां प्राप्ताः पूर्वपरां गतिम् / यो ऽन्यत्र कुरुते यत्नं धर्म कार्ये द्विजोत्तमः
စည်းကမ်းအတိုင်း စန္ဓျာကို မှန်ကန်စွာ ပူဇော်ပြီးလျှင် အမြင့်ဆုံးသော လမ်းကြောင်း (အထွတ်အထိပ်အခြေအနေ) သို့ ရောက်ကြသည်။ သို့သော် ဒွိဇတို့အထဲမှ အကောင်းဆုံးသူက သာသနာဓမ္မမှ ခွဲ၍ အခြားရာတွင် ကြိုးစားလျှင် ထိုဂိုးလ်ကို မရနိုင်။
Verse 24
विहाय सन्ध्याप्रणतिं स याति नरकायुतम् / तस्मात्सर्वप्रयत्नेन सन्ध्योपासनमाचरेत्
စန္ဓျာကို ဦးညွှတ်ပူဇော်ခြင်းကို စွန့်ပစ်သူသည် မရေတွက်နိုင်သော နရကများသို့ သွားရသည်။ ထို့ကြောင့် အားလုံးသော ကြိုးစားမှုဖြင့် စန္ဓျာဝန္ဒနာကို ကျင့်သုံးရမည်။
Verse 25
उपासितो भवेत्तेन देवो योगतनुः परः / सहस्रपरमां नित्यां शतमध्यां दशावराम्
ထိုပူဇော်ခြင်းနှင့် ဂျပ (မန်တရရွတ်ဖတ်) စည်းကမ်းအားဖြင့် ယောဂကိုယ်တော်ဖြစ်သော အထွတ်အထိပ် ဘုရားသခင်သည် ပျော်ရွှင်တော်မူ၏။ ဤအကျင့်ကို နိစ္စပြုရမည်—အမြင့်ဆုံး အရေအတွက် တစ်ထောင်၊ အလယ်အလတ် တစ်ရာ၊ အနည်းဆုံး ဆယ်။
Verse 26
गायत्त्रीं वै जपेद्विद्वान्प्राङ्मुखः प्रयतः शुचिः / अथोपतिष्ठेदादित्यमुदयस्थं समाहितः
ပညာရှိသူသည် စည်းကမ်းတကျ သန့်ရှင်းစွာ နေ၍ အရှေ့ဘက်သို့ မျက်နှာမူကာ ဂါယတ္ရီမန္တရကို ဂျပ်ရမည်။ ထို့နောက် စိတ်တည်ငြိမ်စွာ နေထိုင်၍ နေထွက်ချိန်၌ အာဒိတျ (နေဘုရား) ကို ပူဇော်ရမည်။
Verse 27
मन्त्रैस्तु विविधैः सौरैः ऋग्यजुःसामसंज्ञितैः / उपस्थाय महायोगं देवदेवं दिवाकरम्
ထို့နောက် ရိဂ် (Ṛg)၊ ယဇုစ် (Yajus)၊ သာမ (Sāma) ဟု ခေါ်သော နေဘုရားဆိုင်ရာ မန္တရမျိုးစုံဖြင့် မဟာယောဂီ၊ ဒေဝဒေဝ၊ ဒိဝါကရ (နေ) ကို သင့်တော်စွာ ပူဇော်လျက်။
Verse 28
कुर्वीत प्रणतिं भूमौ मूर्धानमभिमन्त्रितः / ॐ खखोल्काय शान्ताय कारणत्रयहेतवे
မန္တရဖြင့် ခေါင်းကို အရင် သန့်စင်ကာ အဘိမန္တရပြု၍ မြေပြင်ပေါ်၌ ဦးချကန်တော့ရမည်။ ထိုအခါ— «အိုမ်၊ ခခိုးလ္ကာယ ရှာန္တားယ ကာရဏသြရယဟေတဝေ» ဟု ရွတ်ဆို၍ နမസ്കာရပြုရမည်။
Verse 29
निवेदयामि चात्मानं नमस्ते ज्ञानरूपिणे / त्वमेव ब्रह्म परममापो ज्योती रसो ऽमृतम्
ကျွန်ုပ်သည် မိမိကိုယ်ကို သင့်ထံ အပ်နှံပူဇော်ပါ၏။ ဉာဏ်သဘောတရားအဖြစ်တော်မူသော သင့်အား နမസ്കာရပါ၏။ သင်တော်မူသည်သာ အမြင့်ဆုံး ဘြဟ္မန်—ရေ၊ အလင်း၊ အနှစ်သာရ (ရသ) နှင့် မသေမပျက် အမృత ဖြစ်တော်မူ၏။
Verse 30
भूर्भुवः स्वस्त्वमोङ्कारः सर्वो रुद्रः सनातनः / एतद्वै सूर्यहृदयं जप्त्वा स्तवनमुत्तमम्
«ဘူးရ်၊ ဘူဝဟ်၊ စွဝဟ်» နှင့် «အိုမ်» အက္ခရာ—သူသည် အလုံးစုံ၊ ရုဒြ၊ အနန္တကာလတည်တံ့သူ ဖြစ်၏။ ဤသည်ကို နေဟృဒယ (Sūrya-hṛdaya) ဟူသော မန္တရအဖြစ် ဂျပ်လျှင် အမြင့်မြတ်ဆုံး ချီးမွမ်းသီချင်းကို ရရှိ၏။
Verse 31
प्रातः काले च मध्याह्ने नमस्कुर्याद्दिवाकरम् / अथागम्य गृहं विप्रः (पश्चात्) समाचम्य यथाविधि
နံနက်ခင်းနှင့် မွန်းတည့်ချိန်တွင် နေမင်း (ဒိဝါကရ) ကို ဦးညွှတ်ပူဇော်ရမည်။ ထို့နောက် အိမ်သို့ ပြန်ရောက်သော ဗြာဟ္မဏသည် သတ်မှတ်ထားသည့် နည်းလမ်းအတိုင်း အာစာမန (ācāmana) ကို နောက်တစ်ကြိမ် ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 32
प्रज्वाल्य वह्निं विधिवज्जुहुयाज्जातवेदसम् / ऋत्विक् पुत्रो ऽथ पत्नी वा शिष्यो वापि सहोदरः
သန့်ရှင်းသော မီးကို မီးထွန်းပြီးနောက် ဓမ္မနည်းအတိုင်း ဇာတဝေဒသ (Jātavedas—အဂ္ဂိ) ထံသို့ ဟောမအာဟုတိများကို ပူဇော်ရမည်။ အဓိကပူဇော်သူ ရိတဝိက်၊ သား၊ ဇနီး၊ တပည့် သို့မဟုတ် သွေးချင်းညီအစ်ကိုတောင် ပြုလုပ်နိုင်သည်။
Verse 33
प्राप्यानुज्ञां विशेषेण जुहुयाद्वा यथाविधि / विना म (त) न्त्रेण यत्कर्म नामुत्रेह फलप्रदम्
အထူးသဖြင့် သင့်လျော်သောနည်းဖြင့် ခွင့်ပြုချက်ကို ရယူပြီးနောက် စည်းကမ်းအတိုင်း ဟောမကို ပြုလုပ်ရမည်။ မန္တရမပါဘဲ ပြုလုပ်သော ကర్మသည် ဤလောက၌လည်း မဟုတ်၊ နောက်လောက၌လည်း မဟုတ်—အကျိုးမပေးနိုင်။
Verse 34
दैवतानि नमस्कुर्यादुपहारान्निवेदयेत् / गुरुं चैवाप्युपासीत हितं चास्य समाचरेत्
ဒေဝတာတို့ကို ဦးညွှတ်နမസ്കာရ ပြု၍ လေးစားစွာ ပူဇော်ပစ္စည်းများကို ဆက်ကပ်ရမည်။ ထို့ပြင် ဂုရုကိုလည်း ဝန်ဆောင်ကာ သူ့အကျိုးဖြစ်စေသော အပြုအမူများကို ကျင့်သုံးရမည်။
Verse 35
वेदाभ्यासं ततः कुर्यात्प्रयत्नाच्छक्तितो द्विजः / जपेद्वाध्यापयेच्छिष्यान्धारयेद्वै विचारयेत्
ထို့နောက် ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) သည် မိမိစွမ်းအားအတိုင်း ကြိုးစားအားထုတ်၍ ဝေဒကို လေ့လာရမည်။ မန္တရကို ဂျပ (japa) ရွတ်ဆိုရမည် သို့မဟုတ် တပည့်များကို သင်ကြားရမည်; သင်ခန်းစာများကို မှတ်သားထားပြီး အဓိပ္ပါယ်ကိုလည်း စဉ်းစားသုံးသပ်ရမည်။
Verse 36
अवेक्षेत च शास्त्राणि धर्मादीनि द्विजोत्तमः / वैदिकांश्चैव निगमान्वेदाङ्गानि च सर्वशः
ဒွိဇအထွတ်အမြတ်သည် ဓမ္မနှင့် ဆက်စပ်သော သာသနာကျမ်းများကို စေ့စပ်စွာ စိစစ်လေ့လာရမည်။ ထို့အပြင် ဝေဒကျမ်းများနှင့် ဝေဒအင်္ဂများကိုလည်း အပြည့်အဝ လေ့လာရမည်။
Verse 37
उपयादीश्वरं चैव योगक्षेमप्रासिद्धये / साधयेद्विविधानर्थान्कुटुम्बार्थं ततो द्विजः
ယောဂနှင့် က్షေမ၊ အောင်မြင်ချမ်းသာမှုနှင့် လုံခြုံတည်တံ့မှုကို ရရှိကာ ထိန်းသိမ်းနိုင်ရန် ဒွိဇသည် အရှင်ဣश्वरကို သင့်တော်စွာ ပူဇော်ရမည်။ ထို့နောက် မိသားစုအတွက် အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းနည်းလမ်းမျိုးစုံကို ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 38
ततो मध्याह्नसमये स्नानार्थं मृदमाहरेत् / पुष्पाक्षतांस्तिलकुशान् गोमयं शुद्धमेव च
ထို့နောက် မွန်းတည့်အချိန်၌ ရေချိုးရန် သန့်ရှင်းသော မြေမှုန့်ကို ယူလာရမည်။ ထို့ပြင် ပန်းများ၊ အက္ခတ (မကွဲသော ဆန်စေ့)၊ နှမ်း၊ ကုရှမြက်နှင့် သန့်စင်သော နွားချေးကိုလည်း ယူလာရမည်။
Verse 39
नदीषु देवखातेषु तडागेषु सरः सु च / स्नानं समाचरेन्नैव परकीये कदाचन
မြစ်များ၊ ဒေဝတားပြုလုပ်ထားသကဲ့သို့ သန့်ရှင်းသော ရေကန်/ရေချောင်းများ၊ ကန်များနှင့် အိုင်များတွင် ရေချိုးသင့်သည်။ သို့သော် အခြားသူပိုင် ရေတွင် အခွင့်မရှိဘဲ မည်သည့်အခါမျှ မရေချိုးရ။
Verse 40
पञ्च पिण्डाननुद्धृत्य स्नानं दुष्यन्ति नित्यशः / मृदैकया शिरः क्षाल्यं द्वाभ्यां नाभेस्तथोपरि
အညစ်အကြေး၏ အစုငါးခုကို မဖယ်ရှားဘဲ ရေချိုးလျှင် ရေချိုးခြင်းသည် အမြဲတမ်း မသန့်စင်ဖြစ်သွားသည်။ သန့်စင်မြေ တစ်ပိုင်းဖြင့် ခေါင်းကို ဆေးကြောရမည်၊ နှစ်ပိုင်းဖြင့် နာဘီမှ အထက်ပိုင်းကို ဆေးကြောရမည်။
Verse 41
अधश्च तिसृभिः क्षाल्यं पादौ षट्भिस्तथैव च / मृत्तिका च समुद्दिष्टा वृद्धामलकमात्निका
ကိုယ်ခန္ဓာအောက်ပိုင်းကို ရေသုံးလက်ခုပ်ဖြင့် ဆေးကြောရမည်၊ ခြေထောက်ကိုလည်း ရေခြောက်လက်ခုပ်ဖြင့် ထိုနည်းတူ ဆေးကြောရမည်။ သန့်စင်ရန် အသုံးပြုရသော မြေမှုန့် (mṛttikā) ကိုလည်း သတ်မှတ်ထားပြီး «vṛddhāmalaka-mātnikā» ဟု ခေါ်သော အမျိုးအစားဖြစ်သည်။
Verse 42
गोमयस्य प्रमाणं तु तेनाङ्गं लेपयेत्ततः / प्रक्षाल्याचम्य विधिवत्ततः स्नायात्समाहितः
နွားချေးကို သင့်တော်သော ပမာဏယူ၍ ထို့နောက် ကိုယ်ခန္ဓာပေါ် လိမ်းရမည်။ ထို့ကို ဆေးကြောဖယ်ရှားပြီး စည်းကမ်းအတိုင်း အာစမန (ācamana) ပြုလုပ်ကာ စိတ်ကို စုစည်းတည်ငြိမ်စွာဖြင့် ရေချိုးရမည်။
Verse 43
लेपयित्वा तु तीरस्थस्तल्लिङ्गैरेव मन्त्रतः / अभिमन्त्र्य जलं मन्त्रैरालिङ्गैर्वारुणैः शुभैः
မြစ်ကမ်းပေါ်တွင် ရပ်လျက် သက်ဆိုင်ရာ လက္ခဏာများနှင့် ကိုက်ညီသော မန္တရများကို ရွတ်ဆိုကာ သန့်မြတ်သော အရာကို လိမ်းရမည်။ ထို့နောက် ထိုလက္ခဏာများနှင့် ဆက်နွယ်သော မင်္ဂလာဝရုဏ မန္တရများဖြင့် ရေကို အဘိမန္တရ (သန့်စင်ကာ အာသီသ) ပြု၍ ပူဇော်ပွဲကို ဆက်လက်ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 44
त्नानकाले स्मरेद्विष्णमापो नारायणो यतः / प्रेक्ष्य ओङ्कारमादित्यं त्रिर्निमज्जेज्जलाशये
ရေချိုးချိန်၌ သခင်ဗိဿဏုကို သတိရရမည်၊ အကြောင်းမူ ရေများသည် နာရာယဏ၏ သဘာဝဖြစ်သောကြောင့်တည်း။ သန့်ရှင်းသော «အိုမ်» အဖြစ် နေမင်းကို ကြည့်ရှုလျက် ရေကန်၌ သုံးကြိမ် မြုပ်နှံရမည်။
Verse 45
आचान्तः पुनराचामेन्मन्त्रेणानेन मन्त्रवित् / अन्तश्चरसि भूतेषु गुहायां विश्वतोमुखः
အာစမန (ācamana) ပြုလုပ်ပြီးနောက် မန္တရကို သိကျွမ်းသူသည် ဤမန္တရဖြင့် ရေကို ထပ်မံ စုပ်သောက်ရမည်— «သင်သည် သတ္တဝါအားလုံးအတွင်း လှုပ်ရှားလျက်ရှိ၍၊ နှလုံးဂူအတွင်း နေထိုင်သော အရပ်မျက်နှာစုံသော အရှင်တော်» ဟူ၍။
Verse 46
त्वं यज्ञस्त्वं वषट्कार आपो ज्योती रसो ऽमृतम् / द्रुपदां वा त्रिरभ्यस्येव्द्याहृतिप्रणवान्विताम्
သင်သည် ယဇ္ဉာဖြစ်၍ သင်သည် «ဝෂတ်» ဟူသော ယဇ္ဉာခေါ်သံလည်း ဖြစ်၏။ သင်သည် ရေ၊ အလင်း၊ အနှစ်သာရ၊ မသေမပျက် အမృతရည် ဖြစ်၏။ «အောမ်» ပ္ရဏဝနှင့် ဝျာဟෘတိများ ပါဝင်သော သန့်ရှင်းသော မန္တရ/ချန်ဒသ်ကို သုံးကြိမ် ထပ်မံရွတ်ဆို၍ သင်ကို သတိရရမည်။
Verse 47
सावित्रीं वा जपे द्विद्वांस्तथा चैवाघमर्षणम् / ततः संमार्जनं कुर्यादापोहिष्ठामयोभुवः
ပညာရှိသော ဒွိဇ (နှစ်ကြိမ်မွေး) သည် စာဝိတြီ (ဂါယတြီ) ကိုလည်းကောင်း၊ အဂ္ဟမရှဏ (အပြစ်ဖယ်ရှားသော သီချင်း) ကိုလည်းကောင်း ရွတ်ဆိုရမည်။ ထို့နောက် «Āpo hi ṣṭhā…» နှင့် «A mayo bhuvaḥ» ဟူသော ရေမန္တရများဖြင့် ရေဖြန်းသန့်စင်ခြင်းကို ပြုရမည်။
Verse 48
इदमापः प्रवहतव्याहृतिभिस्तथैव च / ततो ऽभिमन्त्रितं तोपमापो हिष्ठादिमन्त्रकैः
ဤရေများကို ဝျာဟෘတိများကို ရွတ်ဆိုလျက် ထုတ်လွှတ်/လောင်းချရမည်။ ထို့နောက် «Āpo hi ṣṭhā…» မှ စ၍ ဆက်စပ်သော ရေမန္တရများဖြင့် မန္တရရွတ်ဆိုကာ ရေကို အဘိမန္တရ (သန့်မြတ်အောင် မန္တရဖြင့် သက်သေပြု) လုပ်ရမည်။
Verse 49
अन्तर्जलमवाङ्मग्नो जपेत्त्रिरघमर्षणम् / द्रुपदां वाथ सावित्ररिं तद्विष्णोः परमं पदम्
ရေအတွင်း မျက်နှာကို အောက်ဘက်သို့ လှည့်၍ မြုပ်နေစဉ် အဂ္ဟမရှဏ မန္တရကို သုံးကြိမ် ရွတ်ဆိုရမည်။ သို့မဟုတ် ဒြုပဒါ သီချင်း သို့မဟုတ် စာဝိတြီ (ဂါယတြီ) ကို ရွတ်ဆိုပြီး «tad viṣṇoḥ paramaṃ padam» ဟူသော ဗိဿနု၏ အမြင့်ဆုံး နေရာကို ဖော်ညွှန်းသည့် မန္တရကိုလည်း ရွတ်ဆိုနိုင်သည်။
Verse 50
आवर्तयेद्वा प्रणवं देवदेवं रमरेद्धरिम् / अपः पाणौ समादाय जप्त्वा वै मार्जने कृते
အခြားနည်းအဖြစ် ပ္ရဏဝ «အောမ်» ကို ထပ်ခါထပ်ခါ ရွတ်ဆိုကာ နတ်တို့၏နတ် ဟရီကို ပူဇော်ရမည်။ လက်ထဲတွင် ရေကို ယူ၍ မန္တရကို ရွတ်ဆိုပြီးနောက် မာရ္ဇန (ရေဖြန်းသန့်စင်ခြင်း) ကို ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 51
विन्यस्य मूर्ध्नि तत्तोयं मुच्यते सर्वपातकैः / सन्ध्यामुपास्य चाचम्य संस्मरेन्नित्यमीश्वरम्
ထိုရေကို ခေါင်းပေါ်တင်လျှင် လူသည် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်မြောက်၏။ စန္ဓျာပူဇာကို ဆောင်ရွက်ပြီး အာစမနဖြင့် သန့်စင်ကာ အရှင်ဘုရားကို နိစ္စမပြတ် သတိရစေ။
Verse 52
अथोपतिष्ठेदादित्यमूर्ध्वपुष्पान्विताञ्जलिम् / प्रक्षिप्यालोकयेद्देवमुदयन्तं न शक्यते
ထို့နောက် အာဒိတျ (နေမင်း) ရှေ့တွင် လက်အုပ်ချီ၍ ပန်းများကို အပေါ်သို့ မြှောက်ကာ ရိုသေစွာ ရပ်တည်ရမည်။ ပန်းကို ပူဇော်ပြီးနောက် တက်လာသော နတ်တော်ကို ကြည့်ရမည်၊ သို့သော် တက်ချိန်တွင် တိုက်ရိုက်ကြည့်ရန် မသင့်။
Verse 53
उदुत्यं चित्रमित्येवं तच्चक्षुरिति मन्त्रतः / हंसः शुचिषदेतेन सावित्र्या च विशेषतः
«ဥဒုတျံ စိတ္ရम्» နှင့် «တစ္စက္ခုရ्» ဟူသော မန္တရများကို ရွတ်ဆိုခြင်းဖြင့်၊ အထူးသဖြင့် စာဝိတ္ရီ (ဂါယတ္ရီ) ဖြင့်၊ သန့်ရှင်းမှု၌ တည်နေသော ဟံသ (Haṃsa) ကို ဤအကျင့်ဖြင့် သိမြင်/ပူဇော်နိုင်၏။
Verse 54
अन्यैः सौरैर्वैदिकैश्च गायत्त्रीं च ततो जपेत् / मन्त्रांश्च विविधान्पश्चात्प्राक्कूले च कशासने
ထို့နောက် ဂါယတ္ရီကို အခြားသော နေမင်းဆိုင်ရာ မန္တရများနှင့် ဝေဒမန်တရများနှင့်အတူ ဂျပ်ရမည်။ ထို့နောက် အရှေ့ဘက်သို့ အဖျားညွှန်ထားသော ကုရှာအာသနပေါ်တွင် ထိုင်ကာ မန္တရမျိုးစုံကို ထပ်မံ ရွတ်ဆိုရမည်။
Verse 55
तिष्ठंश्च वीक्ष्यमाणोर्ऽकं जपं कुर्यात्समाहितः / स्फटिकाब्जाक्षरुद्राक्षैः पुत्रजीवसमुद्भवैः
နေမင်းကို ကြည့်လျက် စိတ်ကို တည်ငြိမ်စွာ စုစည်းထားပြီး ရပ်တည်ကာ ဂျပ် (မန္တရထပ်ခါတလဲလဲ) ကို ပြုလုပ်ရမည်။ စဖတိက (ကြည်လင်ကျောက်)၊ ကြာစေ့၊ ရုဒ္ရాక్ష၊ သို့မဟုတ် ပုတရဇီဝ စေ့တို့ဖြင့် ပြုလုပ်သော မာလာကို အသုံးပြုရမည်။
Verse 56
कर्तव्या त्वक्षाला स्यादन्तरा तत्र सा स्मृता / यदि स्यात्क्लिन्नवासा वै वारिमध्यगतश्चरेत्
ထိုကြားကာလ၌ ကိုယ်ခန္ဓာကို ရေချိုးသန့်စင်ခြင်းကို မဖြစ်မနေ ပြုရမည်—ဤသည် စည်းကမ်းဖြစ်သည်။ အဝတ်အစား စိုစွတ်လျှင် ရေအလယ်၌ နေ၍ လမ်းလျှောက်ရမည်။
Verse 57
अन्यथा च शुचौ भूम्यां दर्भेषु च समाहितः / प्रदक्षिणं समावृत्य नमस्कृत्य ततः क्षितौ
မဟုတ်လျှင် သန့်ရှင်းသောမြေပေါ်၌ သာသနာ့ ဒರ್ಭမြက်ပေါ်တွင် စိတ်တည်ငြိမ်စွာ ထိုင်၍၊ ကောင်းမြတ်သော နာရီတော်အတိုင်း ညာဘက်လှည့် ပတ်လည်လှည့် (ပြဒက္ခိဏ) ပြုရမည်။ ထို့နောက် နမസ്കာရ ပြု၍ မြေပြင်ပေါ်၌ ဦးချရမည်။
Verse 58
आचम्य च यथाशास्त्रं शक्त्या स्वाध्यायमाचरेत् / ततः सन्तर्पयेद्देवानृषीन्पितृगणांस्तथा
သတ်မှတ်ထားသော သာသနာကျမ်းအတိုင်း အာစမန (ācamana) ပြုလုပ်ပြီးနောက်၊ မိမိစွမ်းအားအတိုင်း စွာဓျာယ (svādhyāya) ကို ဆောင်ရွက်ရမည်။ ထို့နောက် ဒေဝတားများ၊ ရှိသီများနှင့် ပိတೃဂဏ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်များ) ကို တർပဏ (tarpana) ဖြင့် ကျေနပ်စေသင့်သည်။
Verse 59
आदावोङ्कारमुच्चार्य नमो ऽन्ते तर्पयामि च / देवान्ब्रह्मऋषींश्चैव तर्पयेदक्षतोदकैः
အစတွင် «အိုမ်» ကို အသံထွက်၍ အဆုံးတွင် «နမို» ဟု ဆုတောင်းကာ «တർပဏ ပူဇာ ဆက်ကပ်ပါ၏» ဟု ဆိုရမည်။ ထို့နောက် မကွဲမပျက် စပါးစေ့ (အက္ခတ akṣata) ရောထားသော ရေဖြင့် ဒေဝတားများနှင့် ဘြဟ္မရိရှီများကို တർပဏဖြင့် ကျေနပ်စေသင့်သည်။
Verse 60
पितॄन्देवान्मुनीन् भक्त्या स्वसूत्रोक्तविधानतः
ဘက္တိဖြင့် ပိတೃ (ဘိုးဘွား) များ၊ ဒေဝတားများနှင့် မုနိ (မဟာဉာဏ်ရှင်) များကို မိမိ၏ ဂೃಹ்ய-သုတ္တရ (sūtra) တွင် ဖော်ပြထားသော နည်းလမ်းအတိုင်း တိတိကျကျ ပူဇာပြုရမည်။
Verse 61
देवर्षोंस्तर्पयेद्धीमानुदकाञ्जलिभिः पितॄत् / यज्ञोपवीती देवानां निवीती ऋषितर्पणे
ပညာရှိသူသည် ရေကို လက်ဖဝါးဖြင့် ဆုပ်ကာ ပိတೃ (ဘိုးဘွား) များကို တർပဏ ပြု၍ ကျေနပ်စေသင့်သည်။ ဒေဝတားများအား ပူဇော်ရာတွင် ယဇ္ဉောပဝီတ ကို အုပဝီတ ပုံစံဖြင့် ဝတ်ဆင်ရမည်၊ ရှိသီ (Ṛṣi) များအား တർပဏ ပြုရာတွင် နိဝီတ ပုံစံဖြင့် ဝတ်ဆင်ရမည်။
Verse 62
प्राचीनावीती पित्र्ये तु तेन तीर्थेन भारत / निष्पीड्य स्नानवस्त्रं वै समाचम्य च वाग्यतः
အို ဘာရတ၊ ပိတೃအတွက်သော ကိစ္စများတွင် ယဇ္ဉောပဝီတ ကို ပရာချီနာဝီတီ ပုံစံဖြင့် ဝတ်ဆင်ရမည်။ ထို့နောက် ထိုတီရ္ထ၌ ရေချိုးအဝတ်ကို ညှစ်ထုတ်ပြီး အာစမန ပြုကာ စကားကို ထိန်းသိမ်း၍ တိတ်ဆိတ်နေသင့်သည်။
Verse 63
स्वैर्मन्त्रैरर्चयेद्देवान्पुष्पैः पत्रैस्तथाम्बुभिः / ब्रह्माणं शङ्करं सूर्यं तथैव मधुसूदनम्
မိမိအတွက် သတ်မှတ်ထားသော မန္တရများဖြင့် ပန်း၊ ရွက်နှင့် ရေတို့ကို အသုံးပြုကာ ဒေဝတားများကို အာရ္ချနာ ပူဇော်ရမည်။ ထိုသို့ ပူဇော်ရာတွင် ဘြဟ္မာ၊ ရှင်ကရ၊ စူရျ၊ ထို့အတူ မဓုစူဒန (ဝိෂ္ဏု) ကိုလည်း ပူဇော်ရမည်။
Verse 64
अन्यांश्चाभिमतान्देवान् भक्त्या चाक्रोधनो हर ! / प्रदद्याद्वाथ पुष्पादि सूक्तेन पुरुषेण तु
ထို့ပြင် အို ဟရ၊ အမျက်မရှိဘဲ ဘက္တိဖြင့် မိမိနှစ်သက်ရာ ဒေဝတားအခြားများကိုလည်း ပူဇော်အလှူပေးသင့်သည်။ ထို့နောက် ပုရုෂသုက္တ (Puruṣa-sūkta) ကို ရွတ်ဆိုကာ ပန်းစသည်တို့ကို ဆက်ကပ်ပေးရမည်။
Verse 65
आपो वा देवताः सर्वास्तेन सम्यक् समर्चिताः / ध्यात्वा प्रणवपूर्वं वै देवं वारिसमाहितः
ရေသည်ပင် ဒေဝတားအားလုံးဟု သဘောထားရသည်၊ ထို့ကြောင့် ရေဖြင့်ပင် အားလုံးကို မှန်ကန်စွာ ပူဇော်ပြီးသား ဖြစ်သည်။ အိုံ (Oṁ) ကို အစပြု၍ သမาธိဖြင့် စိတ်ကို ရေပေါ်တွင် တည်စေကာ ဘုရားသခင်ကို ဓ్యာန ပြုရမည်။
Verse 66
नमस्कारेण पुषापाणि विन्यसेद्वै पृथक्पृथक् / नर्ते ह्याराधनात्पुण्यं विद्यते कर्म वैदिकम्
ရိုသေလေးစားစွာ နမസ്കာရဖြင့် ပန်းများကို တစ်ပွင့်ချင်း သီးသန့်ထားရမည်။ အာရాధနာပူဇာမရှိလျှင် ဝေဒက ကర్మကဏ္ဍမှ ပုဏ္ဏကောင်းကျိုး မရရှိ။
Verse 67
तस्मात्तत्रादिमध्यान्ते चेतसा धारयेद्धरिम् / तद्विष्णोरिति मन्त्रेण सूक्तेन पुरुषेण तु
ထို့ကြောင့် ထိုပူဇာကర్మ၌ အစ၊ အလယ်၊ အဆုံး တစ်လျှောက် စိတ်ဖြင့် သခင်ဟရီကို ထိန်းထားရမည်—“တဒ္ဝိષ્ણောḥ” မန္တရနှင့် ပုရုෂသုက္တ သီချင်းဖြင့်။
Verse 68
निवेदयेच्च आत्मानं विष्णवे ऽमलतेजसे / तदाध्यात्ममनाः शान्तस्तद्विष्णोरिति मन्त्रतः
အပြစ်ကင်းသန့်ရှင်းသော တေဇောရှိသည့် ဗိષ્ણုထံ မိမိကိုယ်တိုင်ကိုပင် ဆက်ကပ်အပ်နှံရမည်။ အတွင်းစိတ်ဓမ္မသဘောနှင့် ငြိမ်းချမ်းစွာ “တဒ္ဝိષ્ણောḥ” မန္တရဖြင့် ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 69
अप्रेते सशिरा वेतियजेत्वा पुष्पके हरिम् / देवयज्ञं पितृयज्ञं तथैव च / मानुषं ब्रह्मयज्ञं च पञ्च यज्ञान्समाचरेत्
ပရေတာ (မငြိမ်သေဝိညာဉ်) မဖြစ်မီ၊ ဂရုဍပေါ်ထိုင်တော်မူသည်ဟု စိတ်ကူးကာ ဟရီကို ပူဇာရမည်။ ထို့ပြင် မဟာယဇ္ဉ ငါးပါးကိုလည်း စနစ်တကျ ကျင့်သုံးရမည်—ဒေဝယဇ္ဉ၊ ပိတೃယဇ္ဉ (ဘိုးဘွား), မနုෂယဇ္ဉ (လူသားများကို စေတနာပြု), နှင့် ဗြဟ္မယဇ္ဉ (သဒ္ဓာသင်ကြား/ရွတ်ဆို)။
Verse 70
यदि स्यात्तर्पणादर्वाग्ब्रयज्ञं कुतो भवेत् / कृत्वा मनुष्ययज्ञं वै ततः स्वाध्यायमाचरेत्
တർပဏ (ရေဖြင့် အပ်နှံပူဇာ) ကို အရင်လုပ်မည်ဆိုလျှင် ဗြဟ္မယဇ္ဉ (သဒ္ဓာသင်ကြား/ရွတ်ဆို) ဘယ်လို ဖြစ်နိုင်မည်နည်း။ မနုෂယဇ္ဉ (ဧည့်သည်နှင့် လူသားများကို စေတနာပြု) ကို အရင်ပြု၍ ထို့နောက် စွဝါဓျာယ (svādhyāya) ကို ကျင့်ရမည်။
Verse 71
वैश्वदेवस्तु कर्तव्यो देवयज्ञः स तु स्मृतः / भूतयज्ञःऋ स वै ज्ञेयो भूतेभ्यो यस्त्वयं बलिः
«ဝိုင်ရှဝဒေဝ» ပူဇော်ပွဲကို ပြုလုပ်ရမည်၊ ထိုသည်ကို ဒေဝယဇ္ဉ (နတ်ဘုရားတို့အတွက် ယဇ္ဉ) ဟု မှတ်သားထားသည်။ သက်ရှိအပေါင်းတို့အား ပေးအပ်သော ဘလိ (ပူဇော်အလှူ) သည် ဘူတယဇ္ဉ (ဘူတတို့အတွက် ယဇ္ဉ) ဟု သိမှတ်ရမည်။
Verse 72
श्वभ्यश्च श्वपचेभ्यश्च पतितादिभ्य एव च / दद्याद्भूमौ बहिस्त्वन्नं पक्षिभ्यश्च द्विजोत्तमः
ဒွိဇတို့အနက် အမြတ်ဆုံးသူသည် အစာကို မြေပြင်ပေါ်တွင် အပြင်ဘက်ထား၍ ခွေးများ၊ အပြင်လူ (ခွေးချက်သူ) များ၊ ပျက်ကျသူတို့နှင့် ထိုကဲ့သို့သောသူများအား ပေးရမည်၊ ထို့ပြင် ငှက်များအားလည်း ပေးရမည်။
Verse 73
एकं तु भोजयेद्विप्रं पितॄनुद्दिश्य सत्तमाः / नित्यश्राद्धं तदुद्दिश्य पितृयज्ञो गतिप्रदः
သီလသမာဓိရှိသူတို့အနက် အမြတ်ဆုံးသူသည် ပိတೃ (ဘိုးဘွားဝိညာဉ်) များကို ဥဒ္ဒိသ၍ ဗြာဟ္မဏတစ်ဦးတည်းကိုပင် ကျွေးမွေးရမည်။ ထိုအမှုကို နေ့စဉ် ရှရဒ္ဓအဖြစ် ပြုလုပ်ခြင်းသည် ပိတೃယဇ္ဉ ဖြစ်ပြီး ဘိုးဘွားတို့အတွက် ကောင်းသော လမ်းခရီးကို ပေးစွမ်းသည်။
Verse 74
उद्धृत्य वा यथाशक्ति किञ्चिदन्नं समाहितः / वेदतत्त्वार्थविदुषे द्विजायैवोपपादयेत्
စိတ်ကို စုစည်းထား၍ မိမိစွမ်းအားအတိုင်း အစာအနည်းငယ်ကို ခွဲထုတ်ကာ ဝేద၏ အတ္ထနှင့် တတ္တဝကို သိမြင်သော ဒွိဇ (ဗြာဟ္မဏ) ထံသို့ ပူဇော်ပေးရမည်။
Verse 75
पूजयेदतिथिं नित्यं नमस्येदर्चयोद्द्विजम् / मनोवाक्कर्मभिः शान्तं स्वागतैः स्वगृहं ततः
ဧည့်သည်ကို နေ့စဉ် ဂုဏ်ပြုရမည်၊ ဒွိဇ (ပညာရှိ) ကိုလည်း ဦးညွှတ်ကာ ပူဇော်ရမည်။ စိတ်၊ စကား၊ ကိုယ်အပြုအမူတို့ကို ငြိမ်းချမ်းစေပြီးနောက် မိမိအိမ်သို့ သင့်လျော်စွာ ကြိုဆိုရမည်။
Verse 76
भिक्षामाहुर्ग्रासमात्रमन्नं तत्स्याच्चतुर्गुणम् / पुष्कलं हन्तकारं तु तच्चतुर्गुणमुच्यते
«ဘိက္ခာ» ဟူသည်မှာ ပါးစပ်တစ်ခါစားလောက်သော အစာသာ ဖြစ်ကြောင်း ဆိုကြသည်။ သတ်မှတ်ထားသော အလှူအစာပမာဏမှာ ထို၏ လေးဆ ဖြစ်သည်။ သို့ရာတွင် အလွန်အကျွံ ပေါများလွန်းသော ပမာဏကို «ဟန္တကာရ» (ပျက်စီးစေသော) ဟု ခေါ်ကြပြီး ထိုသည်လည်း လေးဆမတ်တမ်းဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။
Verse 77
गोदोहमात्रकालं वै प्रतीक्ष्यो ह्यतिथिः स्वयम् / अभ्यागतान्यथाशक्ति पूजयेदतिथिं तथा
ဧည့်သည်ကို ကိုယ်တိုင် နွားနို့ညှစ်ချိန်လောက် စောင့်ဆိုင်းသင့်သည်။ ဧည့်သည်များ ရောက်လာလျှင်လည်း ကိုယ့်စွမ်းအားအတိုင်း ဂုဏ်ပြု၍ ကြိုဆိုလက်ခံရမည်။
Verse 78
भिक्षां वै भिक्षवे दद्याद्विधिवद्ब्रह्यचारिणे / दद्यादन्नं यथाशक्ति अर्थिभ्यो लोभवर्जितः
တရားနည်းအတိုင်း ဘိက္ခာကို တောင်းစားသူအား ပေးရမည်၊ ထို့ပြင် ဗြဟ္မစာရိန် (brahmacārin) အားလည်း စည်းကမ်းတကျ ပေးရမည်။ လောဘကင်းစွာ၊ တောင်းခံသူတို့အား ကိုယ့်စွမ်းအားအတိုင်း အစာကို ပေးကမ်းရမည်။
Verse 79
भुञ्जति बन्धुभिः सार्धं वाग्यतो ऽन्नमकुत्सयन् / अकृत्वा तु द्विजः पञ्च महायज्ञान् द्विजोत्तमः
နှစ်ကြိမ်မွေး (ဒွိဇ) အထက်မြတ်သူတစ်ဦးပင် မိသားစုဆွေမျိုးတို့နှင့်အတူ စကားကိုထိန်းသိမ်း၍ အစာကိုမနိမ့်ချဘဲ စားသော်လည်း၊ «မဟာယဇ్ఞ» ငါးပါးကို မပြုလုပ်ခဲ့လျှင် သူ၏အဆင့်အတန်းရှိသော်လည်း အပြစ်တင်စရာ ဖြစ်နေဆဲဖြစ်သည်။
Verse 80
भुञ्जते चेत्स मूढात्मा तिर्यग्योनिं च गच्छति / वेदाभ्यासो ऽन्वहं शक्त्या महायज्ञक्रियाक्षमाः
အကယ်၍ မောဟစိတ်ရှိသူက ထိုကဲ့သို့ မသင့်လျော်သော အာသာပျော်ရွှင်မှုတွင် မူးယစ်လျှင်၊ သူသည် တိရစ္ဆာန်ယိုးနီသို့ သွားရောက်မွေးဖွားရမည်။ ထို့ကြောင့် ကိုယ့်စွမ်းအားအတိုင်း နေ့စဉ် ဝేదကို လေ့လာဆည်းပူး၍ မဟာယဇ్ఞတို့၏ ကရိယာပွဲတော်များကို ဆောင်ရွက်နိုင်စွမ်းရှိရမည်။
Verse 81
नाशयन्त्याशु पापानि देवानामर्चनं तथा / यो मोहादथ वालस्यादकृत्वा देवतार्चनम्
ဒေဝတားတို့ကို ပူဇော်အာရဓနာပြုခြင်းသည် အပြစ်များကို လျင်မြန်စွာ ဖျက်ဆီးပေးသည်။ သို့ရာတွင် မောဟကြောင့် သို့မဟုတ် ပျင်းရိမှုကြောင့် ဒေဝတားပူဇော်မှု မပြုသူသည် ဆန့်ကျင်သော အကျိုးကို ခံရမည်။
Verse 82
भुङ्क्ते स याति नरकान्त्सूंकरेष्वेव जायते / अशौचं संप्रवक्ष्यामि अशुचिः पातकी सदा
မသင့်လျော်သော/မသန့်ရှင်းသော အစာကို စားသုံးသူသည် နရကများသို့ သွားရောက်ပြီး အမှန်တကယ် ဝက်တို့အဖြစ် ပြန်လည်မွေးဖွားရသည်။ ယခု အရှောစ (အညစ်အကြေး/မသန့်ရှင်းမှု) ကို ငါရှင်းပြမည်—မသန့်ရှင်းသူသည် အမြဲတမ်း အပြစ်ရှိသူဖြစ်သည်။
Verse 83
अशौचं चैव संसर्गाच्छुद्धिः संसर्गवर्जनात् / दशाहं प्राहुराशौचं सर्वेविप्रा विपश्चितः
အရှောစ (မသန့်ရှင်းမှု) သည် မသန့်ရှင်းသူနှင့် ထိတွေ့ပေါင်းသင်းခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာပြီး၊ သန့်ရှင်းခြင်းသည် ထိုပေါင်းသင်းထိတွေ့မှုကို ရှောင်ကြဉ်ခြင်းမှ ရရှိသည်။ ပညာရှိ ဗြာဟ္မဏ ရှင်များအားလုံးက မသန့်ရှင်းကာလသည် ဆယ်ရက်ဟု ကြေညာကြသည်။
Verse 84
मृतेषु वाथ जातेषु ब्राह्मणानां द्विजोत्तम / आदन्तजननात् सद्य आचूडादेकरात्रकम्
အို ဒွိဇောတ္တမ (နှစ်ကြိမ်မွေးဖွားသူတို့အနက် အကောင်းဆုံး)၊ ဗြာဟ္မဏတို့အတွင်း သေဆုံးမှု သို့မဟုတ် မွေးဖွားမှု ဖြစ်လျှင် မသန့်ရှင်းမှုသည် ချက်ချင်း ဖြစ်ပေါ်ပြီး တစ်ညသာ ကြာသည်—ကလေး၏ သွားပေါက်ချိန်မှ စ၍ ခေါင်းရိတ်ပွဲ (cūḍā-karaṇa) အထိ ဖြစ်သည်။
Verse 85
त्रिरात्रमौपनयनाद्दशरात्रमतः परम् / क्षत्त्रियो द्वादशहेन दशभिः पञ्चभिर्विशः
ဥပနယန (သန့်ကြိုးအပ်နှင်းပွဲ) ပြီးနောက် အရှောစကာလသည် သုံးည ဖြစ်ပြီး၊ ထို့ထက်ကျော်လွန်လျှင် ဆယ်ညအထိ တိုးချဲ့သည်။ က္ෂတ္တရိယအတွက် ဆယ်နှစ်ရက်၊ ဝိုင်ရှျအတွက် ဆယ်ရက် သို့မဟုတ် ငါးရက် (လိုက်နာသည့် စည်းကမ်းအရ) ဖြစ်သည်။
Verse 86
शुध्येन्मासेन वै शूद्रो यतीनां नास्ति पातकम् / रात्रिभिर्मासतुल्याभिर्गर्भस्त्रावेषु शौचकम्
ရှူဒြသည် တစ်လကြာပြီးမှ သန့်စင်လာ၏။ ယတီ (သံဃာတော်/စွန့်လွှတ်သူ) များအတွက် အညစ်အကြေးမရှိ။ ကိုယ်ဝန်ပျက်ကျသော် တစ်လနှင့်တူသော ညအရေအတွက်အတိုင်း သန့်စင်ကာလကို စောင့်ထိန်းရမည်။
The chapter states a graded discipline for the constant observance: a thousand as the highest count, a hundred as the middle, and ten as the minimum, in the context of propitiating the supreme deity through the practice.
It explicitly names the water-hymn “Āpo hi ṣṭhā…”, the phrase “A mayo bhuvaḥ…”, and the Aghamarṣaṇa for sin-removal; it also permits Sāvitrī (Gāyatrī), the Drupadā hymn, and ‘tad viṣṇoḥ paramaṃ padam’ as alternatives, alongside repeated praṇava (Oṁ).
Offerings to Devas are done with the thread in upavīta; offerings to Ṛṣis with nivīta; and rites for Pitṛs with prācīnāvītī, followed by ācamana and restraint of speech at the tīrtha.
The chapter gives a general ten-day framework, then specifies: for Brāhmaṇas, a short immediate impurity in early childhood contexts and later three nights after upanayana, extending to ten; for Kṣatriyas twelve days; for Vaiśyas ten (or five by some rule); for Śūdras one month; for renunciants none; and for miscarriage, as many nights as correspond to the month-count of gestation.