Adhyaya 3

Verse 1

इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते पूर्वभागे प्रथमे प्रक्रियापादे नैमिषाख्यानकथनं नाम द्वितीयो ऽध्यायः सूत उवाच शृणु तेषां कथां दिव्यां सर्वपापप्रमोचनीम् / कथ्यमानां मया चित्रां बह्वर्थां श्रुतिसंमताम्

ဤသို့ သီရိဗြဟ္မာဏ္ဍ မဟာပုရာဏ၌၊ ဝါယုဟောကြားသော ပူရဗ္ဘာဂ၏ ပထမ ပရကရိယာပာဒတွင် ‘နೈမိෂ အాఖ్యာန်ကထန’ ဟူသော ဒုတိယ အဓ್ಯಾಯ။ စူတက ဆိုသည်—သူတို့၏ သာသနာတော်ဆန်သော ကထာကို နားထောင်ကြလော့၊ အပြစ်အားလုံးကို ဖြေရှင်းပေးသည်။ ငါပြောသော ဤကထာသည် အံ့ဖွယ်၊ အဓိပ္ပါယ်များစွာပါဝင်၍ သရုတိနှင့် ကိုက်ညီသည်။

Verse 2

य इमां धारयेन्नित्यं शृणुयाद्वाप्यभीक्ष्णशः / स्ववंशं धारणं कृत्वा स्वर्गलोके महीयते

ဤကို နေ့စဉ် မှတ်သားထားသူ သို့မဟုတ် မကြာခဏ နားထောင်သူသည် မိမိမျိုးရိုးကို တည်မြဲစေပြီး ကောင်းကင်လောက၌ ဂုဏ်သိက္ခာရရှိသည်။

Verse 3

विश्वतारा या च पञ्च यथावृत्तं यथाश्रुतम् / कीर्त्यमानं निबोधार्थं पूर्वेषां कीर्त्तिवर्द्धनम्

‘ဝိශ්ဝတာရာ’ နှင့် ထိုငါးပါးကို ဖြစ်ပျက်သကဲ့သို့၊ ကြားသိသကဲ့သို့ပင် ချီးမွမ်းဖော်ပြသည်—နားလည်ရန်နှင့် ရှေးဘိုးဘွားတို့၏ ကီရ్తိကို တိုးပွားစေရန်။

Verse 4

धन्यं यशस्यमायुष्यं स्वर्ग्यं शत्रुघ्नमेव च / कीर्त्तनं स्थिरकीर्तीनां सर्वेषां पुण्यकर्मणाम्

ဤကီရတနာသီချင်းသည် ကောင်းချီးမင်္ဂလာပေး၍ ဂုဏ်သတင်းတိုးစေကာ အသက်ရှည်စေပြီး ကောင်းကင်ဘုံပေးသကဲ့သို့ ရန်သူကိုလည်း ဖျက်ဆီးသည်။ တည်မြဲသောကီရတီရှိသော ကုသိုလ်ကမ္မအားလုံး၏ ဂုဏ်ပြုသီချင်းဖြစ်သည်။

Verse 5

यस्मात्कल्पायते कल्पः समग्रं शुचये शुचिः / तस्मै हिरण्यगर्भाय पुरुषायेश्वराय च

ဤကလ္ပသည် ထိုအရှင်ကြောင့်ပင် အပြည့်အစုံ စီမံဖွဲ့စည်းလာသည်။ အရှင်သည် ကိုယ်တိုင် သန့်ရှင်း၍ သန့်ရှင်းမှုကို ထင်ရှားစေတော်မူ၏။ ထို ဟိရဏ္ယဂರ್ಭ၊ ပုရုෂ၊ ဣශ්ဝရ ထံ နမസ്കာရ။

Verse 6

अजाय प्रथमायैव वरिष्ठाय प्रजासृजे / ब्रह्मणे लोकतन्त्राय नमस्कृत्य स्वयंभुवे

မမွေးဖွားသူ၊ ပထမနှင့် အမြတ်ဆုံး၊ သတ္တဝါများကို ဖန်ဆင်းသူ၊ လောကစနစ်ကို ထိန်းသိမ်းသူ ဘြဟ္မာ—ထို စွယံဘူ ထံ နမಸ್ಕာရပြုပြီး (ငါ ဆက်လက်ဆိုမည်)။

Verse 7

महदाद्यं विशेषान्तं सवैरूप्यं सलक्षणम् / पञ्चप्रमाणं षद्श्रान्तः पुरुषाधिष्ठितं च यत्

မဟတ်တတ္တဝမှ စ၍ ဝိသေသ (တန်မာတြ/ဘူတ) အဆုံးတိုင်အောင် ဖြစ်သောအရာသည် အမျိုးမျိုးသော ရုပ်သဏ္ဌာန်နှင့် လက္ခဏာတို့ပါဝင်၏။ ပရမာဏ ငါးပါးဖြင့် သိနိုင်ပြီး အုပ်စု ခြောက်မျိုးသို့ ပြန့်နှံ့ကာ ပုရုෂ၏ အဓိဋ္ဌာနဖြစ်သည်။

Verse 8

आसंयमात्प्रवक्ष्यामि भूतसर्गमनुत्तमम् / अव्यक्तं कारणं यत्तन्नित्यं सदसदात्मकम्

ယခု ငါသည် အစဉ်လိုက် အမြင့်မြတ်ဆုံးသော ဘူတသရ္ဂ (အင်္ဂါရပ်များ၏ ဖန်ဆင်းခြင်း) ကို ဆိုပြမည်။ မပေါ်လွင်သော အကြောင်းရင်း (အဗျက္တ) သည် နిత్యဖြစ်၍ ရှိခြင်းနှင့် မရှိခြင်း နှစ်မျိုးသဘောတရားကို ဆောင်သည်။

Verse 9

प्रधानं प्रकृतिं चैव यमाहुस्तत्त्वचिन्तकाः / गन्धरूपरसैर्हीनं शब्दस्पर्शविवर्जितम्

တတ္တဝစဉ်းစားသူတို့က ၎င်းကို ‘ပဓာန’ နှင့် ‘ပရကృతి’ ဟု ခေါ်ကြသည်။ အနံ့၊ အရုပ်၊ အရသာ မရှိဘဲ အသံနှင့် ထိတွေ့မှုမှလည်း ကင်းလွတ်သည်။

Verse 10

जगद्योनिम्महाभूतं परं ब्रह्मसनातनम् / विग्रहं सर्वभूतानामव्यक्तमभवत्किल

၎င်းသည် လောက၏ မူလအမြစ်ဖြစ်သော မဟာဘူတ၊ အနန္တတည်မြဲသော ပရဗြဟ္မ ဖြစ်၍ သတ္တဝါအားလုံး၏ အခြေခံရုပ်သဘော—အမှန်တကယ် မပေါ်လွင်သေးသော အဝျက်တ ဖြစ်သည်။

Verse 11

अनाद्यन्तमजं सूक्ष्मं त्रिगुणं प्रभवाप्ययम् / असांप्रतिकमज्ञेयं ब्रह्म यत्सदसत्परम्

ထိုဗြဟ္မသည် အစမရှိ အဆုံးမရှိ၊ မွေးဖွားခြင်းမရှိ၊ နူးညံ့သိမ်မွေ့၊ သုံးဂုဏ်ပါဝင်၍ ပေါ်ပေါက်ခြင်းနှင့် ပျောက်ကွယ်ခြင်း၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်သည်။ နှိုင်းမရ၊ သိမမီ၊ ရှိခြင်း-မရှိခြင်းကိုလည်း ကျော်လွန်သည်။

Verse 12

तस्यात्मना सर्वमिदं व्याप्तमासीत्तमोमयम् / गुणसाम्ये तदा तस्मिन्नविभातं तमोमयम्

သူ၏ အာတ္မာဖြင့် ဤအရာအားလုံးသည် တမස්အမှောင်ဖြစ်၍ ပြန့်နှံ့နေ하였다။ ဂုဏ်သုံးပါး ညီမျှနေသည့် ထိုအခြေအနေတွင် မည်သည့်အရာမျှ မထင်ရှား—အားလုံး တမස්သာ ဖြစ်သည်။

Verse 13

सर्गकाले प्रधानस्य क्षत्रज्ञाधिष्ठितस्य वै / गुणभावाद्भासमाने महातत्त्व बभूव ह

ဖန်ဆင်းချိန်၌ က్షೇತ್ರဇ్ఞက အုပ်စိုးထားသော ပဓာနအတွင်း ဂုဏ်သဘောများ ပေါ်လွင်လာသောအခါ မဟတ္တတ္တဝ ပေါ်ထွန်းလာသည်။

Verse 14

सूक्ष्मः स तु महानग्रे अव्यक्तेन समावृतः / सत्त्वोद्रेको महानग्रे सत्त्वमात्रप्रकाशकः

ထိုသိမ်မွေ့သော တတ္တဝသည် အစဦး၌ ‘မဟတ်’ အဖြစ် မဖော်ပြနိုင်သော အဝျက်တဖြင့် ဖုံးလွှမ်းနေ၏။ အစဦး၌ စတ္တဝ၏ အားကောင်းမှုကြောင့် စတ္တဝတည်းသာ ထင်ရှားစေသည်။

Verse 15

सत्त्वान्महान्स विज्ञेय एकस्तत्कारणः समृतः / निङ्गमात्रं समुत्पन्नं क्षेत्रज्ञाधिष्टितं महत्

စတ္တဝမှ ‘မဟတ်’ ကို သိမြင်ရမည်၊ ထိုတစ်ပါးတည်းကိုပင် အကြောင်းရင်းဟု ဆိုကြသည်။ လင်္ဂမాత్రသော မဟတ် ပေါ်ထွန်း၍ က్షೇತ್ರज्ञ (ကေတ္တရဇ္ဉ) က အုပ်စိုးတည်ရှိသည်။

Verse 16

संकल्पो ऽध्यवसायश्च तस्य वृत्तिद्वयं स्मृतम् / महासृष्टिं च कुरुते वीतमानः सिसृक्षया

သင်္ကల్పနှင့် အဓျဝသာယ သည် သူ၏ လှုပ်ရှားမှုနှစ်ပါးဟု မှတ်ယူကြသည်။ ဖန်ဆင်းလိုသော ဆန္ဒကြောင့် လှုံ့ဆော်ခံရ၍ မဟာစೃಷ್ಟိ ကို ပြုလုပ်သည်။

Verse 17

धर्मादीनि च भूतानि लोकतत्त्वार्थहेतवः / मनो महात्मनि ब्रह्म दुर्बुद्धिख्यातिरीश्वरात्

ဓမ္မ စသည့် တတ္တဝများနှင့် ဘူတများသည် လောက၏ တတ္တဝအဓိပ္ပါယ်အတွက် အကြောင်းရင်းများဖြစ်သည်။ မနသည် မဟာတ္မာ ဘြဟ္မ၌ တည်၏; ဒုర్భုဒ္ဓိ၏ ထင်ရှားမှုသည်လည်း အီश्वरမှ ဖြစ်ပေါ်သည်။

Verse 18

प्रज्ञासंधिश्च सर्वस्वं संख्यायतनरश्मिभिः / मनुते सर्वभूतानां तस्माच्चेष्टफलो विभुः

ပညာ၏ ဆက်စပ်မှုသည် အရာအားလုံးဖြစ်၍ စာಂಖ್ಯ၏ အာယတန-ရောင်ခြည်များဖြင့် ပျံ့နှံ့သည်။ ထို ဗိဘု သည် သတ္တဝါအားလုံးကို စဉ်းစားသုံးသပ်သဖြင့် ကြိုးပမ်းမှုနှင့် ကမ္မ၏ အကျိုးသည်လည်း သူ့ထံမှ ဖြစ်သည်။

Verse 19

भोक्ता त्राता विभक्तात्मा वर्त्तनं मन उच्यते / तत्त्वानां संग्रहे यस्मान्महांश्च परिमाणतः

အကျိုးကိုခံစားသူ၊ ကာကွယ်သူ၊ အတ္တကိုခွဲခြားသူ—ထိုလှုပ်ရှားမှုကို ‘မန’ ဟုခေါ်သည်။ တတ္တဝများကိုစုစည်းသဖြင့် အရွယ်အစားအရ မဟာန် ဖြစ်သည်။

Verse 20

शेषेभ्यो गुणातत्त्वेभ्यो महानिव तनुः स्मृतः / विभक्तिमानं मनुते विभागं मन्यते ऽपि वा

အခြား ဂုဏ်-တတ္တဝများထက် ဤသည်ကို ‘မဟတ်’ ကဲ့သို့ သေးငယ်သိမ်မွေ့သော ကိုယ်တန်ုဟု မှတ်သားကြသည်။ ၎င်းသည် ခွဲခြားမှုရှိသည့်အရာကို သိမြင်ပြီး ခွဲဝေမှုကိုလည်း လက်ခံသည်။

Verse 21

पुरुषो भोगसंबन्धात्तेन चासौ सति स्मृतः / बृहत्त्वाद्वृंहणत्वाच्च भावानामखिलाश्रयात्

အကျိုးခံစားမှုနှင့် ဆက်နွယ်သဖြင့် သူကို ‘ပုရုရှ’ ဟု ခေါ်ကြပြီး ထိုကြောင့်ပင် ‘သတ်’ ဟုလည်း မှတ်သားကြသည်။ သူသည် ကျယ်ဝန်းမဟာန်၍ တိုးပွားစေသူဖြစ်ကာ အရာအားလုံး၏ အခြေခံအာရှ్రယ ဖြစ်သောကြောင့်။

Verse 22

यस्माद्वृंहयत भावान् ब्रह्मा तेन निरुच्यते / आपूरयति यस्माच्च सर्वान् देहाननुग्रहैः

သူသည် ဘာဝများကို တိုးပွားစေသောကြောင့် ‘ဗြဟ္မာ’ ဟု ခေါ်ကြသည်။ ထို့ပြင် သူသည် အနုဂ्रहဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာအားလုံးကို ပြည့်စုံစေသောကြောင့်လည်း ဖြစ်သည်။

Verse 23

बुध्यते पुरुषश्चात्र सर्वान् भावान्पृथक् पृथक् / तस्मिंस्तु कार्यकरणं संसिद्धं ब्रह्मणः पुरा

ဤနေရာတွင် ပုရုရှသည် ဘာဝအားလုံးကို တစ်ခုချင်း ခွဲခြား၍ သိမြင်သည်။ ထိုအတွင်း၌ပင် ဗြဟ္မာ၏ လုပ်ငန်းနှင့် ကရဏ (လုပ်ဆောင်ရေးကိရိယာများ) သည် အရင်ကတည်းက ပြည့်စုံစွာ တည်ရှိနေသည်။

Verse 24

प्राकृतं देवि वर्तं मां क्षेत्रज्ञो ब्रह्मसंमितः / स वै शरीरी प्रथमः पुरा पुरुष उच्यते

ဒေဝီရေ၊ ငါသည် သဘာဝအနေအထား၌ ရှိ၏။ ဘြဟ္မန်နှင့်တူသော က్షೇತ್ರज्ञ သည် ပထမဆုံး ကိုယ်ခန္ဓာရှိသူဖြစ်၍ ရှေးက ‘ပုရုෂ’ ဟု ခေါ်ကြ၏။

Verse 25

आदिकर्त्ता स भूतानां ब्रह्माग्रे समवर्त्तिनाम्

သူတော်ကပင် သတ္တဝါအားလုံး၏ အစပြုဖန်ဆင်းရှင်ဖြစ်၍ ဘြဟ္မာ၏ အစကာလ၌ ပေါ်ထွန်းတည်ရှိခဲ့သည်။

Verse 26

हिरण्यगभः सो ऽण्डे ऽस्मिन्प्रादुर्भूतश्चतुर्मुखः / सर्गे च प्रतिसर्गे च क्षेत्रज्ञो ब्रह्म संसितः

ဟိရဏ္ယဂರ್ಭသည် ဤကမ္ဘာအဏ္ဍတွင် မျက်နှာလေးပါးဖြင့် ပေါ်ထွန်းလာ၏။ ဖန်ဆင်းခြင်းနှင့် ပြန်လည်ဖန်ဆင်းခြင်းတို့တွင် သူသည် ဘြဟ္မန်နှင့်တူသော က్షेत्रज्ञ ဖြစ်၏။

Verse 27

करणैः सह पृच्छन्ते प्रत्याहारेस्त्यजन्ति च / भजन्ते च पुनर्देहांस्ते समाहारसंधिसु

သူတို့သည် အင်္ဒြိယများနှင့်အတူ မေးမြန်းကြပြီး၊ ပရတျာဟာရ၌လည်း စွန့်လွှတ်ကြ၏။ စုစည်းပြန်လည်ဆုံရာ အဆက်အဆံများတွင် ကိုယ်ခန္ဓာကို ထပ်ခါထပ်ခါ ခံယူကြ၏။

Verse 28

हिरण्मयस्तु यो मेरुस्तस्योद्धर्तुर्महात्मनः / गर्तोदकं सबुदास्तु हरेयुश्चापि पञ्चताः

ရွှေရောင်မေရုတောင်ကို မြှောက်တင်သော မဟာတ္မာအတွက်၊ တွင်းရေကို ဖ泡များနှင့်အတူ သယ်ယူသွားစေကာ၊ ဓာတ်ငါးပါးလည်း ပဉ္စတားသို့ ပြန်လည်လျောကွယ်စေ။

Verse 29

यस्मिन्नण्ड इमे लोकाः सप्त वै संप्रतिष्ठिताः / पृथिवी सप्तभिर्द्वीपैः समुद्रैः सह सप्तभिः

လောကကြီးအဏ္ဍ (ဗြဟ္မာဏ္ဍ) ထဲတွင် လောက ၇ ပါး တည်မြဲနေသကဲ့သို့၊ မြေကြီးသည် ကျွန်း ၇ ခုနှင့် သမုဒ္ဒရာ ၇ ခုနှင့်အတူ တည်ရှိသည်။

Verse 30

पर्वतैः सुमहद्भिश्च नदीभिश्च सहस्रशः / अन्तःस्थस्य त्विमे लोका अन्तर्विश्वमिदं जगत्

ကြီးမားသော တောင်တန်းများနှင့် ထောင်ပေါင်းများသော မြစ်များနှင့်အတူ—ထိုအဏ္ဍ၏ အတွင်း၌ ဤလောကများ တည်ရှိသည်; ဤသည်ပင် အတွင်းကမ္ဘာလောက ဖြစ်သည်။

Verse 31

चन्द्रादित्यौ सनक्षतौ संग्रहः सह वायुना / लोकालोकं च यत् किञ्चिदण्डे तस्मिन्प्रतिष्टितम्

လနှင့် နေသည် ကြယ်စုများနှင့်အတူ၊ လေဓာတ်နှင့်ပေါင်းစည်းသော စုစည်းမှုတစ်ရပ်လုံး—လောကနှင့် အလောကဟူသမျှ အားလုံးသည် ထိုအဏ္ဍအတွင်း တည်ရှိသည်။

Verse 32

आपो दशगुणे नैव तेजसा बाह्यतो वृताः / तेजो दशगुणेनैव बाह्यतो वायुना वृतम्

ရေဓာတ်ကို အပြင်ဘက်မှ ဆယ်ဆပိုသော မီးဓာတ်က ဖုံးလွှမ်းထားသည်; မီးဓာတ်ကိုလည်း အပြင်ဘက်မှ ဆယ်ဆပိုသော လေဓာတ်က ဖုံးလွှမ်းထားသည်။

Verse 33

वायुर्दशगुणेनैव बाह्यतो नभसा वृतः / आकाशमावृतं सर्वं बहिर्भूतादिना तथा

လေဓာတ်ကိုလည်း အပြင်ဘက်မှ ဆယ်ဆပိုသော နဘ (အာကာသ/အီသာ) က ဖုံးလွှမ်းထားသည်; အာကာသတစ်လုံးလုံးကိုလည်း ထိုနည်းတူ အပြင်ဘက်မှ ဘူတာဒီ (ဓာတ်အလွှာများ) က လုံးဝ ဖုံးအုပ်ထားသည်။

Verse 34

भूतादिर्महता चैव प्रधानेनावृतो महान् / एभिरावरणैरण्डं सप्तभिः प्राकृतैर्वृतम्

ဘူတာဒီ မဟာတတ္တဝါသည် မဟတ်နှင့် ပရဓာနတို့ဖြင့် ဖုံးလွှမ်းထား၏။ ဤသဘာဝတရားဆိုင်ရာ အဝရဏ ခုနစ်ပါးဖြင့် စကြဝဠာဥသည် ဝန်းရံထားသည်။

Verse 35

इच्छया वृत्य चान्योन्यमरणे प्रकृतयः स्थितः / प्रसर्गकाले स्थित्वा च ग्रसंतस्च परस्परम्

အလိုတော်နှင့် လှုပ်ရှားမှုကြောင့် ပရကృతိတို့သည် အပြန်အလှန် တိုက်ခိုက်နေကြ၏။ ဖန်ဆင်းရာကာလတွင် တည်ငြိမ်ကာ တစ်ဦးတစ်ယောက်ကို တစ်ဦးတစ်ယောက် မျိုလောင်ကြသည်။

Verse 36

एवं परस्परैश्चैव धारयन्ति परस्परम् / आधाराधेयभावेन विकारास्ते विकारिषु

ဤသို့ပင် သူတို့သည် အပြန်အလှန် ထောက်တည်ကြ၏။ အခြေခံနှင့် အခြေခံပေါ်တည်ရာ၏ သဘောဖြင့် ပြောင်းလဲမှုတို့သည် ပြောင်းလဲနိုင်သော တတ္တဝါများအတွင်း တည်ရှိကြသည်။

Verse 37

अव्यक्तं क्षेत्रमित्युक्तं ब्रह्म क्षेत्रज्ञमुच्यते / इत्येवं प्राकृतः सर्गः क्षेत्रज्ञाधिष्ठितस्तु सः

မဖော်ပြနိုင်သော အဝျက်တကို ‘က்ஷೇತ್ರ’ ဟု ခေါ်ကြပြီး၊ ဘြဟ္မကို ‘က்ஷೇತ್ರဇ္ဉ’ ဟု ခေါ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် ဤသဘာဝဆိုင်ရာ ဖန်ဆင်းမှုသည် က္ෂೇತ್ರဇ္ဉ၏ အဓိဋ္ဌာန်အောက်၌ တည်ရှိသည်။

Verse 38

अबुद्धिपूर्वः प्रथमः प्रादुर्भूतस्तडिद्यथा / एतद्धिरण्यगर्भस्य चन्म यो वेत्ति तत्त्वतः / आयुष्मान्कीर्तिमान्धन्यः प्रज्ञावांश्च न संशयः

ပထမဦးဆုံး ပေါ်ထွန်းခြင်းသည် ဗုဒ္ဓိမတိုင်မီ မိုးကြိုးလက်သကဲ့သို့ ဖြစ်၏။ ဟိရဏ္ယဂರ್ಭ၏ ဤမွေးဖွားခြင်းကို တတ္တဝါအတိုင်း သိမြင်သူသည် အသက်ရှည်၊ ဂုဏ်သတင်းကျော်၊ ကံကောင်းမြတ်နိုးဖွယ်၊ ပညာရှိ ဖြစ်သည်—သံသယမရှိ။