Adhyaya 57
गङ्गानयनम् (Gaṅgānayana) — “The Bringing/Leading of the Gaṅgā”
ဇိုင်မိနီ၏ပြောကြားချက်အဖြစ် စတင်ရာတွင် Śuṣka၊ Sumitrā စသော ရသေ့များနှင့် အခြားသူများသည် ရာမကို တွေ့မြင်လိုသော ဆန္ဒကြောင့် တောတောင်နှင့် မြစ်ချောင်းများစွာကို ဖြတ်သန်းကာ မဟೇಂದ್ರတောင်သို့ ခရီးထွက်ကြသည်။ ထို့နောက် အာရှရမဏ္ဍလနှင့် တပောဝန၏ သန့်ရှင်းသော မြေမျက်နှာသွင်ပြင်ကို ဖော်ပြပြီး၊ ယခင်က ကြောက်မက်ဖွယ် သတ္တဝါများပင် ယခု ငြိမ်းချမ်းလာကာ၊ ရာသီမရွေး ပန်းသီးနှံများ ပေါများ၍ အရိပ်အာဝါသ သာယာ၊ လေမွှေးသင်းနှင့် ဝေဒသံ (brahma-ghoṣa) တုန်လှုပ်နေသည်ဟု ဆိုသည်။ ရသေ့များသည် အကြီးအငယ် အစဉ်အတိုင်း ဝင်ရောက်ကာ Bhr̥gu မျိုးရိုးမှ တပသီတစ်ပါးကို brahmāsana ပေါ်တွင် တည်ငြိမ်စွာ ထိုင်နေပြီး တပသီ၏ အင်အားကို “တစ်ခါက လောကများကို လောင်ကျွမ်းစေခဲ့သူက ယခု ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် တပသ ပြုနေသကဲ့သို့” ဟူသော ဥပမာဖြင့် ဖော်ပြသည်။ ဧည့်သည်များက စည်းကမ်းတကျ ဦးညွှတ်ကန်တော့ပြီး၊ အိမ်ရှင်က arghya-pādya ဖြင့် ဧည့်ခံကာ ရည်ရွယ်ချက်ကို မေးမြန်းသည်။ သူတို့က မိမိတို့သည် Gokarṇa တွင် နေထိုင်သော မုနိများဖြစ်ကြောင်း ပြောပြီး၊ ပင်လယ်၏ အနှောင့်အယှက်ကြောင့် သမုဒ္ဒရာထဲသို့ ကျသွားသော အလွန်သန့်စင်သော မဟာက்ஷೇತ್ರနှင့် ၎င်း၏ တီရ္ထကို ပြန်လည်ရရှိ/ဖော်ထုတ်ပေးရန် တောင်းဆိုကာ၊ Bhr̥gu မွေး Viṣṇu-aṃśa အင်အားဖြင့် ပျောက်ဆုံးသန့်မြေကို ပြန်လည်ထူထောင်နိုင်ကြောင်း အားကိုး၍ ဂင်္ဂါနှင့် ဆက်နွယ်သည့် တီရ္ထပြန်လည်ထူထောင်ရေး အကြောင်းအရာကို ချိတ်ဆက်ပေးသည်။
Shlokas
Verse 1
इति श्रीब्रह्माण्डे महापुराणे वायुप्रोक्ते मध्यमाभागे तृतीय उपोद्धातपादे गङ्गानयनं नाम षट्पञ्चशत्तमो ऽध्यायः जैमिनिरुवाच ततः शुष्कसुमित्राद्या मुनयः शंसितव्रताः / ययुर्दिदृक्षवो रामं महेन्द्रमचलं प्रति
ဤသို့ သီရိဗြဟ္မာဏ္ဍ မဟာပုရာဏ (ဝါယုမိန့်ကြား) အလယ်ပိုင်း၊ တတိယ ဥပေါဒ္ဓာတပာဒ၌ ‘ဂင်္ဂါနယန’ ဟု အမည်ရ အခန်း ၅၆။ ဇိုင်မိနီ မိန့်သည်—ထို့နောက် ရှုရှ္ကစုမိတ္ရာ စသော ချီးမွမ်းထိုက်သော ဝတ္တရားရှိ မုနိတို့သည် ရာမကို မြင်လို၍ မဟೇಂದ್ರတောင်သို့ သွားကြ하였다။
Verse 2
अतीत्य सुबहून्देशान्वनानि सरितस्तथा / आसेदुरचलश्रेष्ठं क्रमेण मुनिपुङ्गवाः
နိုင်ငံများစွာ၊ တောများနှင့် မြစ်များကို ဖြတ်ကျော်ပြီး ထိုမုနိအထူးမြတ်တို့သည် အဆင့်ဆင့် အမြင့်မြတ်ဆုံးတောင်သို့ ရောက်ရှိ하였다။
Verse 3
तमारुह्य शनैस्तस्यख्यातमाश्रममण्डलम् / प्रशान्तक्रूरसत्त्वाढ्यं शुभं मध्ये तपोवनम्
ထိုတောင်ကို ဖြည်းဖြည်းချင်း တက်ရောက်ကာ သူတို့သည် နာမည်ကြီး အာရှရမ်ဝန်းကျင်သို့ ရောက်하였다။ အလယ်တွင် မင်္ဂလာရှိသော တပောဝနရှိပြီး၊ အကြမ်းဖက်သတ္တဝါများပင် ငြိမ်းချမ်းနေ하였다။
Verse 4
सर्वर्त्तुफलपुष्पाढ्यतरुखण्डमनोहरम् / स्निग्धच्छायमनौपम्यं स्वामोदिसुखमारुतम्
ထိုအာရှရမ်ဒေသသည် ရာသီအားလုံး၏ သီးနှံနှင့် ပန်းများဖြင့် ပြည့်ဝသော သစ်ပင်အုပ်စုများကြောင့် လှပတင့်တယ်၍၊ နူးညံ့သိမ်မွေ့သော အရိပ်အာဝါသနှင့် မနှိုင်းယှဉ်နိုင်ကာ၊ ကိုယ်ပိုင်အနံ့သင်းသော သက်သာပျော်ရွှင်စေသည့် လေညင်းကာလေး တိုက်ခတ်နေသည်။
Verse 5
तं तदाश्रममासाद्य ब्रह्मघोषेण नादितम् / विविशुर्त्दृष्टमनसो यथावृद्धपुरस्सरम्
ဗြဟ္မဃောသသံဖြင့် မြည်ဟည်းနေသော ထိုအာရှရမ်သို့ ရောက်ရှိကြပြီးနောက်၊ စိတ်ကို တည်ငြိမ်အာရုံစိုက်ကာ၊ အရွယ်ကြီးသူများကို ရှေ့တန်းထား၍ အစဉ်အတိုင်း အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်ကြသည်။
Verse 6
ब्रह्मासने सुखासीनं मृदुकृष्णाजिनोत्तरे / शिष्यैः परिवृतं शान्तं ददृशुस्ते तपोधनाः
သူတို့သည် တပဓနကို မြင်ကြသည်—ဗြဟ္မာအာသနပေါ်တွင် သက်တောင့်သက်သာ ထိုင်နေပြီး၊ နူးညံ့သော အမဲရောင် သမင်အရေပြားကို ခင်းထားကာ၊ တပည့်များက ဝိုင်းရံထားသော်လည်း စိတ်ငြိမ်သက်တည်ကြည်နေသည်။
Verse 7
कालाग्निमिव लोकांस्त्रीन्दग्ध्वा पूर्वं निजेच्छया / तद्दोषशान्त्यै तपसि प्रवृत्तमिव् देहिनम्
အချိန်မီး (ကာလာဂ္နိ) ကဲ့သို့ ယခင်က ကိုယ့်ဆန္ဒအတိုင်း သုံးလောကကို လောင်ကျွမ်းစေပြီးနောက်၊ ထိုအပြစ်အနာအဆာကို ငြိမ်းစေရန် တပစ်ဆာ (တပ) တွင် ဝင်ရောက်နေသော ကိုယ်ခန္ဓာရှိသူတစ်ဦးကဲ့သို့ သူသည် ထင်ရှားနေသည်။
Verse 8
ते समेत्य भृगुश्रेष्ठं विनयाचारशालिनः / ववन्दिरे महामौनं भक्तिप्रणतकन्धराः
သူတို့သည် ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့မှုနှင့် အကျင့်ကောင်းတို့ဖြင့် ပြည့်စုံကာ ဘೃဂုအထူးမြတ်ထံသို့ ချဉ်းကပ်ပြီး၊ ဘက္တိဖြင့် လည်ပင်းကို ငုံ့ကာ မဟာမောန မုနိအား ရိုသေဝတ်ပြုကြသည်။
Verse 9
ततस्तानागतान्दृष्ट्वा मुनीन्भृगुकुलोद्वहः / अर्घपाद्यादिभिः सम्यक्पूजयामास सादरम्
ထို့နောက် ရောက်လာသော မုနိတို့ကို မြင်သော် ဘൃဂုဝంశ၏ အထွတ်အမြတ်သူသည် အရ္ဃျ၊ ပာဒျ စသည့် ပူဇော်ပစ္စည်းများဖြင့် စည်းကမ်းတကျ လေးစားစွာ ပူဇော်ခဲ့သည်။
Verse 10
तानासीनान्कृतातिथ्यानृषीन्देशान्तरागतान् / उवाच भृगुशार्दूलः स्मितपूर्वमिदं वचः
ဒေသအခြားမှ လာသော ရှိသူမုနိတို့ကို ထိုင်စေ၍ ဧည့်ခံမှု ပြီးစီးသော် ဘೃဂုဝంశ၏ “ကျား” သည် အပြုံးနှင့် ဤစကားကို ပြော하였다။
Verse 11
स्वागतं वो महाभागा यूयं सर्वे समागताः / करणीयं किमस्माभिर्वदध्वमविचारितम्
မဟာဘုန်းရှိသူတို့၊ ကြိုဆိုပါ၏။ သင်တို့အားလုံး ဤနေရာ၌ စုဝေးလာကြပြီ။ ကျွန်ုပ်တို့က ဘာကို လုပ်သင့်သည်ကို မစဉ်းစားမနေဘဲ ပြောကြပါ။
Verse 12
ततस्ते मुनयो रामं प्रणम्येदमथाब्रुवन् / अवेह्यस्मान्मुनिश्रेष्ठ गोकर्णनिलयान्मुनीन्
ထို့နောက် မုနိတို့သည် ရာမကို ဦးညွှတ်နမസ്കာရပြု၍ “မုနိအထွတ်အမြတ်ရှင်၊ ဂိုကဏ္ဏ၌ နေထိုင်သော ကျွန်ုပ်တို့ မုနိများကို သိမှတ်ပါ” ဟု ပြောကြသည်။
Verse 13
खनद्भिः सागरैर्भूमिं कस्मिंश्चित्कारणान्तरे / सतीर्थं तन्महाक्षेत्रं पतितं सागरांभसि
အခြားအကြောင်းတစ်ရပ်ကြောင့် သမုဒ္ဒရာတို့က မြေပြင်ကို တူးဖော်သဖြင့်၊ တီရ္ထများပါဝင်သော ထိုမဟာက்ஷೇತ್ರသည် သမုဒ္ဒရာရေထဲသို့ ကျသွား하였다။
Verse 14
उत्सारितार्मवजलं क्षेत्रं तत्सर्वपावनम् / उपलब्धुमभीप्सामो भवतस्तु न संशयः
ပင်လယ်ရေကို ဖယ်ရှားထားသော ထိုကေတ္တရသည် အလုံးစုံကို သန့်စင်ပေးသော တီရ္ထဖြစ်သည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် ထိုကို ရယူလိုကြပြီး သင်ကြောင့် သံသယမရှိပါ။
Verse 15
विष्णोरंशेन संजातो भवान्भृगुकुले किल / तस्मात्कर्तुमशक्यं ते त्रैलोक्ये ऽपि न किञ्चन
သင်သည် ဗိဿဏု၏ အစိတ်အပိုင်းဖြင့် ဘൃဂုမျိုးရိုး၌ မွေးဖွားသူဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သုံးလောက၌ပင် သင့်အတွက် မဖြစ်နိုင်သောအရာ မရှိ။
Verse 16
वाञ्छितार्थप्रदो लोके त्वमेवेत्यनुशुश्रुम / वयं त्वामागताः सर्वे रामैतदभियाचितुम्
ဤလောက၌ လိုအင်ဆန္ဒပြည့်စုံစေသူမှာ သင်တစ်ဦးတည်းဟု ကျွန်ုပ်တို့ ကြားသိခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ဟေ ရာမ၊ ဤတောင်းဆိုမှုကို ပြုရန် ကျွန်ုပ်တို့အားလုံး လာရောက်ကြသည်။
Verse 17
स त्वमात्मप्रभावेण क्षेत्रप्रवरमद्य तत् / दातुमर्हसि विप्रेन्द्र समुत्सार्यार्मवोदकम्
ထို့ကြောင့် ဟေ ဗိပရိန္ဒြာ၊ သင်၏ အတ္တမဟာအာနုဘော်ဖြင့် ပင်လယ်ရေကို ဖယ်ရှားကာ ယနေ့ ထိုအထူးမြတ်သော ကေတ္တရကို ကျွန်ုပ်တို့အား ပေးသနားပါ။
Verse 18
राम उवाच एतत्सर्वमशेषण विदितं मे तपोधनाः / करणीयं च वः कृत्यं मया नात्र विचारणा
ရာမက မိန့်တော်မူသည်—“တပဓန ရှင်တော်တို့၊ ဤအရာအားလုံးကို ကျွန်ုပ် အပြည့်အစုံ သိပြီးဖြစ်သည်။ သင်တို့အတွက် လုပ်ဆောင်ရမည့် ကိစ္စကို ကျွန်ုပ် လုပ်မည်; ဤတွင် စဉ်းစားရန် မလို।”
Verse 19
किं तु युष्मदभिप्रेतं कर्म लोके सुदारुणम् / शस्त्रसंग्रहणाच्छक्यं मयापि न तदन्यथा
သို့သော် သင်တို့လိုလားသော အလုပ်သည် လောက၌ အလွန်ကြမ်းတမ်းသည်။ လက်နက်စုဆောင်းခြင်းဖြင့်သာ ပြီးမြောက်နိုင်ပြီး၊ ကျွန်ုပ်အတွက်လည်း အခြားနည်းမရှိ။
Verse 20
दत्तसर्वाभयो ऽहं वै न्यस्तशस्त्रः शमान्वितः / तपः समास्थितश्चर्तु प्रागेव पितृ शासनात्
ကျွန်ုပ်သည် အားလုံးကို အဘယ (ဘေးကင်း) ပေးပြီး လက်နက်များကို ချထားကာ စိတ်ငြိမ်သက်မှုနှင့်အတူ ရှိနေသည်။ ဖခင်၏ အမိန့်ကြောင့် အစောကတည်းက တပသ (တပဿ) ကို ဆောင်ရွက်နေပြီ။
Verse 21
न जातु शस्त्रग्रहणं करिष्यामीत्यहं पुरा / प्रतिश्रुत्य सतां मध्ये तपः कर्त्तुमिहानघाः
အပြစ်ကင်းသူတို့ရေ၊ ကျွန်ုပ်သည် ယခင်က သာဓုသူများအလယ်တွင် ‘ကျွန်ုပ်သည် ဘယ်တော့မှ လက်နက်မကိုင်မည်’ ဟု ကတိပြုခဲ့ပြီး၊ ဤနေရာ၌ တပသကိုသာ ဆောင်ရွက်မည်ဟု ဆိုခဲ့သည်။
Verse 22
शस्त्रग्रहणसाध्यत्वाद्युष्मदीप्सितवस्तुनः / किङ्कर्त्तव्यं मयात्रेति मम डोलायते मनः
သင်တို့လိုချင်သောအရာသည် လက်နက်ကိုင်ခြင်းဖြင့်သာ အောင်မြင်နိုင်သဖြင့် ‘ဤနေရာ၌ ကျွန်ုပ် ဘာလုပ်ရမလဲ’ ဟူသော စိတ်ကူးကြောင့် စိတ်သည် လှုပ်ရှား၍ မတည်ငြိမ်။
Verse 23
शुष्क उपाच / सतां संरक्षणार्थाय शस्त्रसंग्रहणं तु यत् / तन्नच्यावयते सत्यद्यथोक्तं ब्रह्मणा पुरा
ရှုရှ္ကက ပြောသည်—သုတိသတ္တဝါများကို ကာကွယ်ရန် လက်နက်စုဆောင်းခြင်းသည် သစ္စာမှ မလွဲချော်စေပါ; ယခင်က ဘြဟ္မာ ပြောခဲ့သကဲ့သို့ပင်။
Verse 24
तस्मादस्मद्धितार्थाय भवता ग्राह्यमायुधम् / धर्म एव महांस्तेन चरितस्ते भविष्यति
ထို့ကြောင့် ကျွန်ုပ်တို့၏ အကျိုးအတွက် သင်သည် ဤလက်နက်ကို လက်ခံပါ; ထိုလက်နက်ကြောင့် သင်၏ မဟာဓမ္မကို ကျင့်သုံးနိုင်လိမ့်မည်။
Verse 25
जैमिनिरुवाच एवं संप्रार्थ्यमानस्तु मुनिभिर्भृगुपुङ्गवः / तमनुद्रुत्य मेधावी धर्ममुद्दिश्य केवलम्
ဇိုင်မိနီက ပြောသည်—မုနိတို့က ဤသို့ တောင်းပန်ကြသဖြင့် ဘൃဂုဝంశ၏ အထွတ်အမြတ် ပညာရှိ ရှိသည် ဓမ္မတရားကိုသာ ရည်ရွယ်၍ သူ့နောက်ကို လိုက်သွား하였다။
Verse 26
स तैः सह मुनिश्रेष्ठो दिशं दक्षिणपश्चिमाम् / समुद्दिश्य चचौ राजन्द्रष्टुकामः सरित्पतिम्
ထိုမုနိအထွတ်အမြတ်သည် မုနိတို့နှင့်အတူ တောင်အနောက်ဘက်သို့ မျက်နှာမူကာ မြစ်တို့၏ အရှင်ကို တွေ့မြင်လိုသော ဆန္ဒဖြင့် ခရီးထွက်하였다။
Verse 27
स सह्यमचलश्रेष्ठमवतीर्य भृगूद्वहः / तत्परं सरितां पत्युस्तीरं प्राप महामनाः
ဘൃဂုဝంశ၏ အထွတ်အမြတ် မဟာစိတ်ရှိသူသည် သဟျာတောင်တန်းအမြင့်မှ ဆင်းလာပြီး မြစ်တို့၏ အရှင်၏ ကမ်းနားသို့ ချက်ချင်း ရောက်하였다။
Verse 28
स ददर्श महाभागः परितो मारुताकुलम् / आकरं सर्वरत्नानां पूर्यमाणमनारतम्
ထိုကံကောင်းကြီးသူသည် ပတ်ဝန်းကျင်တစ်လျှောက် လေတုန်လှုပ်နေပြီး ရတနာအမျိုးမျိုး၏ သတ္တုတွင်းသည် မရပ်မနား ပြည့်လာနေသည်ကို မြင်하였다။
Verse 29
अपरिज्ञेयगांभीर्यं महातामिव मानसम् / दुष्पारपारं सर्वस्य विविधग्रहसंहतिम्
၎င်း၏နက်ရှိုင်းမှုသည် မသိမမြင်နိုင်သကဲ့သို့ မဟာတ္မာတို့၏စိတ်ကဲ့သို့ ဖြစ်၍၊ အားလုံးအတွက် ဖြတ်ကျော်ရန်ခက်ခဲကာ အဆုံးမရှိသကဲ့သို့ မျိုးစုံသောဂြိုဟ်စုတစ်စုကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။
Verse 30
अप्रधृष्य तमं लोके धातारमिव केवलम् / आत्मानमिव चात्मत्वे न्यक्कृताखिलमुद्धतम्
၎င်းသည် လောက၌ အနိုင်မယူနိုင်ဆုံးဖြစ်၍ တစ်ပါးတည်းသော ဓာတာကဲ့သို့၊ အာတ္မတ്വ၌ အာတ္မာကဲ့သို့ ဖြစ်ကာ မာန်မာနအလုံးစုံကို နှိမ့်ချခဲ့သည်။
Verse 31
आश्रयं सर्वसत्त्वानामापगानां च पार्थिवः / अत्यर्थचपलोत्तुगतरङ्गशतमालिनम्
ဟေ ပါර්ထိဝ! ၎င်းသည် သတ္တဝါအားလုံးနှင့် မြစ်များ၏ အားကိုးရာဖြစ်၍၊ အလွန်လှုပ်ရှားကာ မြင့်မားစွာတက်လာသော လှိုင်းရာချီ၏ မာလာဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသည်။
Verse 32
उपान्तोपलसंघातकुहरान्तरसंश्रयात् / विशीर्यमाणलहरीशतफेनौघसोभितम्
ကမ်းနားရှိ ကျောက်တုံးစု၏ အတွင်းဂူများကို အားထား၍၊ ပျက်ကွဲသွားသော လှိုင်းရာချီ၏ ဖျော့ဖျော့ဖုံးအုပ်သော ဖုံးအုပ်ရေစီးကြောင်းကြောင့် ၎င်းသည် လှပတင့်တယ်နေသည်။
Verse 33
गंभीरघोषं जलधिं पश्यन्मुनिगणैः सह / संसेव्यमानस्तरलैर्लहरीकणशीतलैः
မုနိအစုနှင့်အတူ နက်ရှိုင်းသောအသံမြည်သံရှိသည့် သမုဒ္ဒရာကို ကြည့်ရှုရင်း၊ လှုပ်ရှားသော လှိုင်းရေမှုန်များ၏ အေးမြမှုဖြင့် သူသည် စောင့်ရှောက်ခံရသည်။
Verse 34
मुहूर्त्तमिव राजेन्द्र तीरेनदनदीपतेः / विशश्रमे महाबाहुर्द्रष्टुकामः प्रचेतसम्
အို ရာဇേന്ദ്ര၊ ရေသခင်၏ မြစ်ကမ်းနား၌ လက်မောင်းကြီး ရာမသည် ပရစေတသ (ဝရုဏ) ကို တွေ့မြင်လိုစိတ်ဖြင့် ခဏတာ အနားယူ하였다။
Verse 35
ततो रामः समुत्थाय दक्षिणाभिमुखः स्थितः / मेघगंभिरया वाचा वरुणं वाक्यमब्रवीत्
ထို့နောက် ရာမသည် ထ၍ တောင်ဘက်သို့ မျက်နှာမူကာ ရပ်နေပြီး မိုးတိမ်ကဲ့သို့ နက်ရှိုင်းသော အသံဖြင့် ဝရုဏအား စကားဆို하였다။
Verse 36
अहं मुनिगणैः सार्द्धमागतस्त्वद्दिदृक्षया / तस्मात्स्वरूपधृङ्मह्यं प्रचेतो देहि दर्शनम्
ကျွန်ုပ်သည် မုနိအစုနှင့်အတူ သင်ကို မြင်လိုသော ဆန္ဒဖြင့် လာရောက်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် အို ပရစေတသ၊ သင်၏ အမှန်တကယ် ရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြင့် ပေါ်ထွန်းကာ ဒർശန ပေးပါ။
Verse 37
इति श्रुत्वापि तद्वाक्यं वरुणो यादसां पतिः / न चचाल निजस्थानान्नृप धीरतरस्त्वयम्
အို မင်းကြီး၊ ထိုစကားကို ကြားသော်လည်း ရေသတ္တဝါတို့၏ အရှင် ဝရုဏသည် မိမိနေရာမှ မလှုပ်ရှားခဲ့ဘဲ၊ သင်ထက်ပင် ပိုမို တည်ငြိမ်သတ္တိရှိ하였다။
Verse 38
पुनः पुनश्च रामेण समाहूतो ऽपि तोयराट् / न ददौ दर्शनं तस्मै प्रतिवाच्यं च नाभ्यधात्
ရာမက ထပ်ခါထပ်ခါ ခေါ်ဆိုသော်လည်း ရေ၏ဘုရင် ဝရုဏသည် ဒർശန မပေးခဲ့သကဲ့သို့ ပြန်လည်အဖြေစကားလည်း မဆို하였다။
Verse 39
अलङ्घनीयं तद्वाक्यं वरुणेनावधीरितम् / अत्यन्तमिति कार्यार्थी विदुषा समुपेक्षितम्
ဝရုဏ၏ မကျော်လွန်သင့်သော စကားကိုပင် မထီမဲ့မြင်ပြုခဲ့သည်။ “အလွန်အကျွံ” ဟုထင်၍ အလုပ်အောင်မြင်လိုသော ပညာရှိတောင် ထိုစကားကို လျစ်လျူရှု하였다။
Verse 40
ततः प्रचेतसा वाक्यं मन्यमानो ऽवधीरितम् / चुकोप तमभिप्रेक्ष्य रामः शस्त्रभृतां वरः
ထို့နောက် ပရစေတသ (ဝရုဏ) ၏ စကားကို မထီမဲ့မြင်ပြုခဲ့သည်ဟု ထင်မြင်၍ လက်နက်ကိုင်သူတို့အနက် အမြတ်ဆုံး ရာမသည် သူ့ကိုမြင်သည်နှင့် ဒေါသထွက်하였다။
Verse 41
संक्षुब्धसागराकारः स तदा स्वबलाश्रयात् / निस्तोयमर्णवं कर्तुमियेष रुषितो भृशम्
ထိုအခါ သူသည် လှုပ်ရှားထန်ပြင်းသော သမုဒ္ဒရာကဲ့သို့ ဖြစ်လာ၍၊ ကိုယ့်အားကို ကိုးကာ အလွန်ဒေါသထွက်ပြီး သမုဒ္ဒရာကို ရေမရှိအောင် လုပ်မည်ဟု ရည်ရွယ်하였다။
Verse 42
ततो जलमुपस्पृश्य समीपे विजयं धनुः / ततः प्रणम्य मनसा शर्वं रामो महाद्धनुः
ထို့နောက် ရေကိုထိ၍ သန့်စင်ကာ အနီးရှိ ‘ဝိဇယ’ လေးကို ယူ하였다။ ထို့ပြီး မဟာလေးရှင် ရာမသည် စိတ်ထဲမှသာ ရှရဝ (ရှီဝ) ကို ဦးညွှတ်ပူဇော်하였다။
Verse 43
गृहीत्वारोपयामास क्रोधसंरक्तलोचनः / अभिमृश्य धनुःश्रेष्ठं सगुणं भृगुसत्तमः
ဒေါသကြောင့် မျက်လုံးနီရဲနေသော ဘൃဂုမျိုးရိုးအမြတ်ဆုံး (ရာမ) သည် ၎င်းကို ကိုင်ကာ မြှောက်တင်၍၊ အကောင်းဆုံး လေးကို စမ်းသပ်ထိတွေ့ပြီး လေးကြိုး (ပရတျဉ္စ) ကို တပ်ဆင်하였다။
Verse 44
पश्यतां सर्वभूतानां ज्याघोषमकरोत्तदा / ज्याघोषः शुश्रुवे तस्य दिविस्पृगतिनिष्ठुरः
သတ္တဝါအားလုံး ကြည့်ရှုနေစဉ် သူသည် ထိုအခါ လေးကြိုး၏ ကြောက်မက်ဖွယ် အသံကို ထုတ်လွှင့်하였다။ သူ၏ ခက်ထန်သော “ဂျျာဃိုး” သံသည် ကောင်းကင်ထိ တိုင်တန်း၍ ကြားရသည်။
Verse 45
चचाल निखिलायेन सप्तद्वीपार्मवा मही / ततः सरभसं रामश्चापे कालानलोपमम्
ကျွန်းခုနစ်ခုနှင့် သမုဒ္ဒရာတို့ပါဝင်သော ကမ္ဘာမြေတစ်လုံးလုံး တပြိုင်နက် တုန်လှုပ်သွားသည်။ ထို့နောက် ရာမသည် လျင်မြန်စွာ မိမိလေးကို ကာလမီးကဲ့သို့ ကြောက်မက်ဖွယ် ပြင်းထန်စေ하였다။
Verse 46
सुवर्मपुङ्खं विशिखं संदधे शरसत्तमम् / तस्मिन्नस्त्रं महाघोरं भार्गवं वह्निदैवतम्
ရွှေရောင်အမွှေးပါ၍ ထိပ်ချွန်သော အကောင်းဆုံး မြားကို သူတပ်ဆင်하였다။ ထိုမြားပေါ်တွင် မီးနတ် အဂ္နိကို အဓိဋ္ဌာနတော်မူသော ကြောက်မက်ဖွယ် “ဘားဂဝ အစတြ” ကို ချိတ်ဆက်하였다။
Verse 47
युयोज भृगुशार्दूलः समन्त्राभ्यासमोक्षणम् / ततश्चचाल वसुधा सशैलवनकानना
ဘೃဂုမျိုး၏ ကျားသတ္တဝါတော်သည် မန္တရအဘျာသနှင့်အတူ ထိုအရာကို အသုံးချ၍ လွှတ်ထုတ်하였다။ ထို့နောက် တောင်တန်း၊ တောအုပ်၊ တောနက်တို့နှင့်တကွ မြေကြီး တုန်လှုပ်하였다။
Verse 48
प्रक्षोभं परमं जग्मुर्देवासुरमहोरगाः / संधितास्त्रं भृगुश्रेष्ठं क्रोधसंरक्तलोचनम्
ဒေဝ၊ အဆုရ နှင့် မဟာနာဂတို့သည် အလွန်အမင်း လှုပ်ရှားကလေးကလေး ဖြစ်သွားကြသည်။ ဘૃဂုအမြတ်တော်က အစတြကို စည်းနှောင်ထားပြီး၊ မျက်လုံးများသည် ဒေါသကြောင့် နီရဲနေသည်ကို မြင်ကြသည်။
Verse 49
दृष्ट्वा संभ्रान्तमनसो बभूवुः सचराचराः / सदिग्दाहभ्रपटलैरभवन्संवृता दिशः
ထိုအရာကိုမြင်သော် လှုပ်ရှားသည့်အရာနှင့် မလှုပ်ရှားသည့်အရာ အားလုံး စိတ်လှုပ်ရှား၍ ကြောက်ရွံ့သွားကြသည်။ မီးလောင်သကဲ့သို့သော မိုးခိုးတိမ်အလွှာများက အရပ်အနှံ့ကို ဖုံးလွှမ်းသွားသည်။
Verse 50
ववुश्च परुषा वाता रजोव्याप्ता महारवाः / मन्दरश्मिरशीतांशुरभूतसंरक्तमण्डलः
ကြမ်းတမ်းသောလေများတိုက်ခတ်၍ ဖုန်မှုန့်ပြည့်နှက်သော ကြောက်မက်ဖွယ်ဟုန်းဟုန်းသံများ ထွက်ပေါ်လာသည်။ မျှော့မတ်သောအလင်းရှိသည့် လမင်းသည်လည်း သွေးနီဝိုင်းအဖြစ် ပေါ်ထွန်းလာသည်။
Verse 51
सोल्कापाताशनिर्वृष्टिर्बभूव रुधिरोदका / किमेतदिति संभ्रान्ता धूमोद्गारातिभीषणम्
ကြယ်ကျောက်ကျခြင်းနှင့် မိုးကြိုးပစ်ခြင်း မိုးကဲ့သို့ရွာ၍ ရေသည်လည်း သွေးရေကဲ့သို့ ဖြစ်လာသည်။ “ဒါဘာလဲ” ဟုဆိုကာ အားလုံး ထိတ်လန့်ကြပြီး မိုးခိုးထွက်ပေါက်သည် အလွန်ကြောက်မက်ဖွယ် ဖြစ်သည်။
Verse 52
अधिरोपितदिव्यास्त्रं प्रचकर्ष महाशरम् / धनुर्विकर्षमाणं तं स्फुरज्ज्वालाग्रसायकम्
သူသည် ဒိဗ္ဗအಸ್ತ్ర တင်ဆောင်ထားသော မဟာမြားကို ဆွဲယူ하였다။ လေးကိုဆွဲတင်စဉ် မီးလျှံထိပ်မြားသည် တောက်ပလက်လက် ဖြစ်လာသည်။
Verse 53
ददृशुर्मुनयो रामं कल्पान्तानलसन्निभम् / आकर्णाकृष्टकोदण्डमण्डलाभ्यं तरस्थितम्
မုနိတို့သည် ရာမကို ကလ္ပအဆုံး၏ မီးကဲ့သို့ တောက်လောင်တောက်ပနေသည်ဟု မြင်ကြသည်။ သူသည် ကိုဒဏ္ဍလေးကို နားတိုင်အောင် ဆွဲတင်၍ အလွန်မြန်သောအားဖြင့် တည်ငြိမ်စွာ ရပ်နေ하였다။
Verse 54
तस्य प्रतिभयाकारं दुष्प्रापमभवद्वपुः / विकृष्टधनुषस्तस्य रूपमुग्रं रवेरिव
သူ၏ကိုယ်ခန္ဓာသည် ကြောက်မက်ဖွယ်ပုံသဏ္ဌာန်ဖြစ်လာ၍ ချဉ်းကပ်ရခက်သကဲ့သို့ ဖြစ်၏။ လေးကိုဆွဲတင်ထားသော သူ၏ရုပ်သဏ္ဌာန်သည် နေမင်းကဲ့သို့ ကြမ်းတမ်းအုန်းအုန်း ဖြစ်သည်။
Verse 55
कल्पान्ते ऽभ्युदितस्येव मण्डलं परिवेषितम् / कल्पान्ताग्नसमज्वालाभीषणं स्फुरतो वपुः
ကလ္ပအဆုံး၌ ထွက်ပေါ်လာသော နေမင်း၏ ဟာလိုဝိုင်းကဲ့သို့ ဝိုင်းဝန်းပတ်လည် ထင်ရှား၏။ သူ၏ တောက်ပလှုပ်ရှားသော ကိုယ်ခန္ဓာသည် ပရလယမီးလောင်ကျွမ်းမှုကဲ့သို့ ကြောက်မက်ဖွယ် ဖြစ်သည်။
Verse 56
तस्यालक्ष्यत चक्रम्य हरेरिव च मण्डलम् / स्फुरत्क्रोधानलज्वालापरीतस्यातिरौद्रताम्
သူ၏ပတ်ဝန်းကျင်တွင် ဟရိ၏ စက်ရမဏ္ဍလကဲ့သို့ ဝိုင်းတစ်ဝိုင်း မြင်ရသည်။ တောက်ပသော ဒေါသမီးလျှံများဖြင့် ဝန်းရံခံရသော သူ၏ အလွန်ရောဒြတရား ပေါ်လွင်လာသည်။
Verse 57
अवाप विष्णोः स तदा नरसिंहाकृतेरिव / वपुर्विकृष्टचापस्य भृकुटीकुटिलाननम्
ထိုအခါ သူသည် ဗိဿနု၏ နရစിംဟရုပ်သဏ္ဌာန်ကဲ့သို့ ကိုယ်ခန္ဓာကို ရရှိ하였다။ လေးကိုဆွဲတင်ထားစဉ် မျက်နှာမှာ မျက်ခုံးကြုတ်၍ ကွေ့ကောက်ကာ ကြောက်မက်ဖွယ် ဖြစ်လာသည်။
Verse 58
रामस्याभूद्भवस्येव दिधक्षोस्त्रिपुरं पुरा / जाज्वल्यमानवपुषं तं दृष्ट्वा सहसा भयात्
ရာမ၏အနေအထားသည် ယခင်က တြိပုရကို မီးရှို့ရန် ပြင်ဆင်ခဲ့သော ဘဝ (ရှီဝ) ကဲ့သို့ ဖြစ်လာသည်။ မီးတောက်တောက်လောင်နေသော ကိုယ်ခန္ဓာကို မြင်သည်နှင့် အားလုံးသည် ချက်ချင်း ကြောက်ရွံ့သွားကြသည်။
Verse 59
प्रसीद जय रामेति तुष्टुवुर्मुनयो ऽखिलाः / ततो ऽस्त्राग्निस्फुरद्धूमपटलैः शकलीकृतम्
“သနားတော်မူပါ၊ ရာမအောင်မြင်ပါစေ” ဟု ရှင်ရသေ့အပေါင်းတို့ ချီးမွမ်းကြ၏။ ထို့နောက် လက်နက်မီးမှ တောက်ပသော မီးခိုးအလွှာများက အရာအားလုံးကို အစိတ်အစိတ် ခွဲဖျက်သွားသည်။
Verse 60
बभूव च्छन्नमंभोधेरन्तः पुरमशैषतः / ज्वलदस्त्रानलज्वालाप रितापपराहतः
ပင်လယ်အတွင်းရှိ မြို့တော်သည် အလုံးစုံ ဖုံးလွှမ်းသွားသည်။ လက်နက်မီး၏ လောင်ကျွမ်းသော မီးလျှံအပူကြောင့် အလွန်ပင် နာကျင်ပင်ပန်းရသည်။
Verse 61
अत्यरिच्यत संभ्रान्तसलिलौघ उदन्वतः / तिमिङ्गिलतिमिग्राहनक्रमत्स्याहिकच्छपाः
ပင်လယ်၏ ရှုပ်ထွေးသော ရေစီးကြောင်းသည် အလွန်အကျွံ လွှမ်းမိုးလာသည်။ တိမင်္ဂိလ၊ တိမိဂြာဟ၊ မကရ၊ ငါးများ၊ မြွေများနှင့် လိပ်များ အလွန်အမင်း လှုပ်ရှားကာ မငြိမ်မသက် ဖြစ်ကြသည်။
Verse 62
प्रजग्मुः परमामार्त्तिं प्राणिनः सलिलेशयाः / उत्पतन्निपतत्ताम्यन्नानासत्त्वोद्धतोर्मिभिः
ရေထဲတွင် နေထိုင်သော သတ္တဝါများသည် အလွန်ကြီးမားသော ဒုက္ခကို ခံစားရသည်။ မျိုးစုံသတ္တဝါများကြောင့် ရူးသွပ်သည့် လှိုင်းများက သူတို့ကို ပျံတက်စေ၊ ပြန်ကျစေ၍ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ကာ စိတ်လှုပ်ရှားနေကြသည်။
Verse 63
प्रक्षोभं भृशमंभोधिः सहसा समुपागमत् / त्रासरासं च विपुलमंभसा प्लवता सह
ပင်လယ်သည် ချက်ချင်းပင် ပြင်းထန်စွာ လှုပ်ရှားကာ ရုန်းကန်လာသည်။ စီးဆင်းနေသော ရေနှင့်အတူ ကြောက်ရွံ့မှုနှင့် ဆူညံသံလည်း အလွန်ကြီးမားလာသည်။
Verse 64
उद्वेलतामितस्तप्ताः सलिलान्तरचारिणः / ततस्तस्माच्छराज्ज्वालाः फूत्कृताशेष भीषणाः
လှိုင်းထန်နေသော ရေထဲ၌ လှုပ်ရှားသွားလာသော သတ္တဝါတို့သည် အရပ်ရပ်မှ အပူဒဏ်ကြောင့် ပူလောင်ကာ ကတုန်ကယင် ဖြစ်ကြသည်။ ထို့နောက် ထိုမြားမှ ဖူးဖူးဟု မြည်သံနှင့်အတူ အလွန်ကြောက်မက်ဖွယ် မီးလျှံများ ပေါက်ကွဲထွက်လာသည်။
Verse 65
निरूपितमिव व्यक्तं निश्चेरुः सर्वतो दिशम् / ततः प्रचण्डपवनैः सर्वतः परिवर्त्तितम्
မီးလျှံတို့သည် ထင်ရှားစွာ ပေါ်လွင်သကဲ့သို့ အရပ်ရပ်သို့ ပြန့်နှံ့ထွက်သွားကြသည်။ ထို့နောက် ပြင်းထန်သော လေတံခွန်များက အရပ်ရပ်မှ လှည့်ပတ်၍ ရှုပ်ထွေးစေ하였다။
Verse 66
अग्निज्वालामयं रक्तवितानाभमलक्ष्यत / प्रलयाब्धेरिवात्यर्थमस्त्राग्निव्याकुलांभसः
အမြားမီးကြောင့် ရေထုသည် ကတုန်ကယင် ဖြစ်ကာ၊ ပရလယသမုဒ္ဒရာကဲ့သို့ အလွန်ကြောက်မက်ဖွယ်—အနီရောင် မိုးကာတန်းသဖွယ်၊ မီးလျှံများဖြင့် ပြည့်နှက်နေသကဲ့သို့ မြင်ရသည်။
Verse 67
समुद्रिक्ततया तस्य तरङ्गास्तीरमभ्ययुः / अस्त्राग्निविद्धाकुलितजलघोषेण भूयसा
ထို၏ အလွန်ပြင်းထန်သော တက်ကြွမှုကြောင့် လှိုင်းများသည် ကမ်းခြေသို့ ပြေးလွှားလာကြသည်။ အမြားမီးကြောင့် ထိခိုက်သည့် ရေ၏ ကြောက်မက်ဖွယ် မြည်ဟည်းသံသည် ပို၍ တိုးပွားလာသည်။
Verse 68
ककुभो बधिरीकुवन्नलक्ष्यत पयोनिधिः / परितो ऽस्त्रानलज्वालापरिवीतजलाविलः
အမြားမီးလျှံများက ပတ်လည်ဝိုင်းရံထားပြီး ရေကလည်း လှုပ်ရှားကာ မည်းမှောင်သွားသော သမုဒ္ဒရာသည် အရပ်ရပ်ကို နားပိတ်စေမည့်အထိ ကြီးမားသော ဟုန်းဟုန်းသံဖြင့် မြင်ရသည်။
Verse 69
जगाम परमामार्त्तिं सह्यः सद्यस्तदाश्रयः / आकर्णाकृष्टकोदण्डं दृष्ट्वा रामं पयोनिधिः
သဟျတောင်ကို အားကိုးနေသော သမုဒ္ဒရာသည် နားတိုင်အောင် လေးကို ဆွဲတင်ထားသော ရာမကို မြင်လျှင် ချက်ချင်း အလွန်အမင်း စိတ်ပူပန်သွား하였다။
Verse 70
विषादमगमत्तीव्रं यमं दृष्ट्वेव पातकी / भयकंपितसर्वाङ्गस्ततो नदनदीपतिः
အပြစ်ရှိသူက ယမကို မြင်သလို ပြင်းထန်သော ဝမ်းနည်းမှုသို့ ကျရောက်ပြီး၊ မြစ်များ၏ အရှင် သမုဒ္ဒရာသည် ကြောက်ရွံ့မှုကြောင့် ကိုယ်အင်္ဂါအားလုံး တုန်ခါသွား하였다။
Verse 71
विहाय सहजं धैर्यं भीरुत्वं समुपागमत् / ततः स्वरूपमास्थाय सर्वाभरणभूषितः
သဘာဝရဲရင့်မှုကို စွန့်လွှတ်၍ ကြောက်ရွံ့မှုသို့ ကျရောက်ပြီး၊ ထို့နောက် မိမိ၏ အမှန်တကယ် ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ခံယူကာ အလှဆင်ပစ္စည်း အားလုံးဖြင့် တန်ဆာဆင်하였다။
Verse 72
उत्तीर्यमाणः स्वजलं वरुणः प्रत्यदृश्यत / कृताञ्जलिः सार्वहस्तः प्रचेता भार्गवान्तिकम्
မိမိ၏ ရေထဲမှ ထွက်ပေါ်လာစဉ် ဝရုဏသည် ပေါ်ထွန်းလာ하였다။ လက်အုပ်ချီ၍ လက်အားလုံးဖြင့် ဦးညွှတ်ကာ ပရချေတာ (ဝရုဏ) သည် ဘာရ္ဂဝ၏ အနီးသို့ ရောက်လာ하였다။
Verse 73
त्वरयाभ्यायायौ शीघ्रसायकाद्भीतभीतवत् / अभ्येत्याकृष्टधनुषः स तस्य चरणाब्जयोः
လျင်မြန်သော မြားများကို ကြောက်ရွံ့၍ တုန်လှုပ်နေသကဲ့သို့ သူသည် အလျင်အမြန် ပြေးလာ하였다။ လေးကို ဆွဲတင်ထားသော ရာမ၏ အနီးသို့ ရောက်သော် သူ၏ ခြေဖဝါးကြာပန်းများ၌ လဲကျ၍ ဦးညွှတ်하였다။
Verse 74
अब्रवीच्च भृशं भीतः संभ्रमाकुलिताक्षरम् / रक्ष मां भृगुशार्दूल कृपया शरणागतम्
သူသည် အလွန်ကြောက်ရွံ့၍ စိတ်လှုပ်ရှားကာ စကားလုံးများတုန်ယင်သဖြင့် ပြောသည်— “အို ဘೃဂုရှာဒူးလ၊ ကရုဏာဖြင့် ကျွန်ုပ်ကို ကာကွယ်ပါ; ကျွန်ုပ်သည် ခိုလှုံလာသူ ဖြစ်ပါသည်။”
Verse 75
अपराधमिमं राम मया कृतमजानता / स्थितो ऽस्मि तव निर्देशेशाधि किं करवाणि वै
“အို ရာမ၊ မသိမသာဖြင့် ဤအပြစ်ကို ကျွန်ုပ်ပြုမိပါသည်။ ကျွန်ုပ်သည် သင်၏အမိန့်အောက်၌ ရပ်နေပါသည်; ယခု ဘာလုပ်ရမည်နည်း?”
Frequently Asked Questions
A group of Gokarṇa-based sages travel to Mahendra, enter a sanctified āśrama, honor a Bhr̥gu-lineage ascetic, and request his help in recovering or re-establishing a supremely purifying kṣetra/tīrtha that has fallen into the ocean—preparing the ground for a Gaṅgā-related resolution.
Ātithi-satkāra (guest-honoring) is foregrounded: the host properly receives the visiting munis with arghya and pādya and invites their intention, modeling āśrama-dharma as the social technology that authorizes sacred knowledge transmission.
It is chiefly tīrtha-geographic with genealogical legitimation: the problem concerns a displaced sacred site and its tīrtha, while the capacity to resolve it is grounded in the host’s Bhr̥gu lineage and Viṣṇu-aṃśa authority within the Purāṇic world-map.