Adhyaya 5

Sutra 1

नियुक्तः कर्मसु व्ययविशुद्धमुदयं दर्शयेत् ॥ कZ_०५.५.०१ ॥

လုပ်ငန်းများကို တာဝန်ပေးအပ်ထားသော အရာရှိသည် မသင့်လျော်သော သို့မဟုတ် မစာရင်းသွင်းထားသော အသုံးစရိတ်ကင်းရှင်းကြောင်း ပြသနိုင်သည့် ဝင်ငွေ (ရလဒ်) ကို တင်ပြရမည်။

Sutra 2

आभ्यन्तरं बाह्यं गुह्यं प्रकाश्यमात्ययिकमुपेक्षितव्यं वा कार्यं इदमेवमिति विशेषयेच्च ॥ कZ_०५.५.०२ ॥

ထို့ပြင် နိုင်ငံရေးလုပ်ငန်းကို အတွင်းရေး သို့မဟုတ် အပြင်ရေး၊ လျှို့ဝှက် သို့မဟုတ် အများပြည်သူသိ၊ အရေးပေါ် သို့မဟုတ် နောက်မှထားနိုင်သည့်အရာဟု ခွဲခြားသတ်မှတ်၍ ‘ဤကိစ္စကို ဤသို့ ဆောင်ရွက်ရမည်’ ဟု ရှင်းလင်းစွာ ဖော်ပြသင့်သည်။

Sutra 3

मृगयाद्यूतमद्यस्त्रीषु प्रसक्तं नैनमनुवर्तेत प्रशंसाभिः ॥ कZ_०५.५.०३ ॥

သူသည် အမဲလိုက်ခြင်း၊ လောင်းကစား၊ အရက်၊ သို့မဟုတ် မိန်းမတို့တွင် စွဲလမ်းနေပါက ချီးမွမ်းလှည့်ဖြားသည့်စကားများဖြင့် သူ့နောက်လိုက်ခြင်း သို့မဟုတ် အားပေးခြင်း မပြုသင့်။

Sutra 4

आसन्नश्चास्य व्यसनोपघाते प्रयतेत परोपजापातिसंधानोपधिभ्यश्च रक्षेत् ॥ कZ_०५.५.०४ ॥

သူ့အနီးတွင်နေ၍ အကျင့်ဆိုးများကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သော ဘေးအန္တရာယ်များကို တားဆီးရန် ကြိုးပမ်းရမည်၊ ထို့ပြင် ရန်သူ၏ လှုံ့ဆော်နှိုးဆော်မှု၊ ထောင်ချောက်ဆင်မှုနှင့် လျှို့ဝှက်စမ်းသပ်မှု/ကြံစည်မှုများမှလည်း ကာကွယ်ရမည်။

Sutra 5

इङ्गिताकारौ चास्य लक्षयेत् ॥ कZ_०५.५.०५ ॥

သူ၏ အမူအရာနှင့် အပြင်ပန်းဖော်ပြချက်များကို စောင့်ကြည့်သင့်သည်။

Sutra 6

कामद्वेषहर्षदैन्यव्यवसायभयद्वन्द्वविपर्यासमिङ्गिताकाराभ्यां हि मन्त्रसंवरणार्थमाचरति प्राज्ञः ॥ कZ_०५.५.०६ ॥

အလိုဆန္ဒ၊ မုန်းတီးမှု၊ ဝမ်းမြောက်မှု၊ စိတ်ညစ်မှု၊ ဆုံးဖြတ်ချက်၊ ကြောက်ရွံ့မှု၊ အတွင်းရေးပဋိပက္ခနှင့် စိတ်ရှုပ်ထွေးမှုတို့သည် အမူအရာနှင့် မျက်နှာအမူအရာမှတစ်ဆင့် ပေါ်လွင်လာသဖြင့်၊ ပညာရှိသည် အကြံတိုင်ပင်ချက်ကို ဖုံးကွယ်ထားရန် မိမိကိုယ်ကို စည်းကမ်းတကျ ထိန်းသိမ်းလေ့ကျင့်သည်။

Sutra 7

दर्शने प्रसीदति वाक्यं प्रतिगृह्णाति आसनं ददाति विविक्तो दर्शयते शङ्कास्थाने नातिशङ्कते कथायां रमते परिज्ञाप्येष्ववेक्षते पथ्यमुक्तं सहते स्मयमानो नियुङ्क्ते हस्तेन स्पृशति श्लाघ्ये नोपहसति परोक्षं गुणं ब्रवीति भक्ष्येषु स्मरति सह विहारं याति व्यसनेऽभ्युपपद्यते तद्भक्तीन्पूजयति गुह्यमाचष्टे मानं वर्धयति अर्थं करोति अनर्थं प्रतिहन्ति इति तुष्टज्ञानम् ॥ कZ_०५.५.०७ ॥

သူ ပျော်ရွှင်နှစ်သက်နေကြောင်း ပြသသော လက္ခဏာများမှာ—တွေ့ဆုံရာတွင် နွေးထွေးစွာ ကြိုဆိုခြင်း၊ မိမိ၏စကားကို လက်ခံခြင်း၊ ထိုင်ခုံပေးခြင်း၊ သီးသန့်တွေ့ဆုံခွင့်ပေးခြင်း၊ သံသယဖြစ်စရာနေရာတွင် အလွန်အကျွံ မသံသယပြုခြင်း၊ စကားဝိုင်းကို နှစ်သက်ခြင်း၊ သိသင့်သိထိုက်ရာများကို အာရုံစိုက်ကြည့်ရှုခြင်း၊ အကျိုးရှိသော အကြံဉာဏ်ကို သည်းခံလက်ခံခြင်း၊ ပြုံးလျက် တာဝန်ပေးခြင်း၊ လက်ဖြင့် ထိခြင်း (အနုဂ္ဂဟအမှတ်အသား)၊ ချီးမွမ်းထိုက်ရာကို မလှောင်ပြောင်ခြင်း၊ မိမိမရှိချိန်တွင်ပင် ကောင်းချက်ကို ပြောခြင်း၊ ပူဇော်/အစားအစာတွင် မိမိကို သတိရခြင်း၊ အပန်းဖြေထွက်လည်ရာတွင် အတူသွားခြင်း၊ အခက်အခဲတွင် ကူညီရပ်တည်ပေးခြင်း၊ မိမိ၏အောက်ခံ/မှီခိုသူများကို ဂုဏ်ပြုခြင်း၊ လျှို့ဝှက်ကိစ္စများကို မျှဝေခြင်း၊ မိမိ၏ဂုဏ်သိက္ခာကို မြှင့်တင်ပေးခြင်း၊ မိမိ၏အကျိုးကို တိုးတက်စေပြီး အန္တရာယ်ကို တားဆီးပေးခြင်း—ဤသို့ဖြင့် သူ၏ကျေနပ်မှုကို သိနိုင်သည်။

Sutra 8

एतदेव विपरीतमतुष्टस्य भूयश्च वक्ष्यामः ॥ कZ_०५.५.०८ ॥

ဤအရာတို့၏ ဆန့်ကျင်ဘက်သည် မကျေနပ်မှုကို ပြသသည်; ထို့ကိုလည်း နောက်ထပ် ဖော်ပြမည်။

Sutra 9

संदर्शने कोपः वाक्यस्याश्रवणप्रतिषेधौ आसनचक्षुषोरदानम् वर्णस्वरभेदः एकाक्षिभ्रुकुट्योष्ठनिर्भोगः स्वेदश्वासस्मितानामस्थानोत्पत्तिः परमन्त्रणमकस्माद्व्रजनम् वर्धनमन्यस्य भूमिगात्रविलेखनमन्यस्योपतोदनम् विद्यावर्णदेशकुत्सा समदोषनिन्दा प्रतिदोषनिन्दा प्रतिलोमस्तवः सुकृतानवेक्षणम् दुष्कृतानुकीर्तनम् पृष्ठावधानमतित्यागः मिथ्याभिभाषणम् राजदर्शिनां च तद्वृत्तान्यत्वम् ॥ कZ_०५.५.०९ ॥

မကျေနပ်မှု၏ လက္ခဏာများမှာ—တွေ့ဆုံရာတွင် ဒေါသထွက်ခြင်း၊ မိမိ၏စကားကို မနားထောင်ခြင်း သို့မဟုတ် လက်မခံခြင်း၊ ထိုင်ခုံမပေးခြင်း သို့မဟုတ် မျက်စိတစ်ချက်တောင် မပေးခြင်း၊ မျက်နှာအရောင်နှင့် အသံအနိမ့်အမြင့် ပြောင်းလဲခြင်း၊ မျက်လုံးတစ်ဖက်တည်းဖြင့် စိုက်ကြည့်ခြင်း၊ မျက်ခုံးကြုတ်ခြင်း၊ နှုတ်ခမ်းကွေးခြင်း၊ ချွေးထွက်ခြင်း၊ အသက်ရှူပုံ ပြောင်းခြင်း၊ မသင့်တော်သည့်အချိန်တွင် ပြုံးခြင်း၊ အခြားသူများနှင့် တိုင်ပင်ခြင်း၊ ရုတ်တရက် ထွက်ခွာသွားခြင်း၊ အခြားသူကို မြှင့်တင်ပေးခြင်း၊ မြေပြင် သို့မဟုတ် ကိုယ်အင်္ဂါကို ခြစ်ခြင်း၊ အခြားသူကို ထိုးနှက်/ကဲ့ရဲ့ခြင်း၊ မိမိ၏ပညာ၊ မျိုးရိုး၊ နိုင်ငံကို လှောင်ပြောင်ခြင်း၊ အများနှင့်တူသော အပြစ်များ သို့မဟုတ် အပြစ်တစ်ခုချင်းစီအတွက် အပြစ်တင်ခြင်း၊ ဆန့်ကျင်သဘော/ကွဲပြားသဘောဖြင့် ချီးမွမ်းခြင်း၊ ကောင်းမှုကို မမြင်မိခြင်း၊ မကောင်းမှုကို ထပ်တလဲလဲ ပြောခြင်း၊ ကျောခိုင်းခြင်း သို့မဟုတ် စွန့်ပစ်ခြင်း၊ မမှန်ကန်စွာ ပြောဆိုခြင်း၊ နှင့် ဘုရင်ကို တွေ့ခွင့်ရှိသူများ၏ အပြုအမူ ပြောင်းလဲသွားခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။

Sutra 10

वृत्तिविकारं चावेक्षेताप्यमानुषाणाम् ॥ कZ_०५.५.१० ॥

ဖိအားအောက်တွင်ရှိသူများ (အထူးသဖြင့် အမှုထမ်းများနှင့် လက်အောက်ခံများ) ၏ အပြုအမူပြောင်းလဲမှုများကိုလည်း စောင့်ကြည့်သင့်သည်။

Sutra 11

अयमुच्चैः सिञ्चति इति कात्यायनः प्रवव्राज क्रौञ्चोऽपसव्यमिति कणिङ्को भारद्वाजः तृणमिति दीर्घश्चारायणः शीता शाटी इति घोटमुखः हस्ती प्रत्यौक्षीत् इति किञ्जल्कः रथाश्वं प्राशंसीत् इति पिशुनः प्रतिरवणे शुनः पिशुनपुत्रः ॥ कZ_०५.५.११ ॥

ကာတျာယနသည် «အပေါ်ကနေ ရေဖြန်းတယ်» ဟုဆိုကာ ထွက်ခွာသွားသည်။ ကရောဉ္စသည် «မင်္ဂလာမကောင်း/ဘယ်ဘက်ဆန်တယ်» ဟုဆိုကာ ထွက်ခွာသွားသည်။ ကဏိင်္က ဘာရဒ္ဝာဇသည် «မြက်ပင်သာပဲ» ဟုဆိုကာ ထွက်ခွာသွားသည်။ ဒီဃ္ဂ ချာရာယဏသည် «အေးတယ်—ပါးလွှာတဲ့အဝတ်» ဟုဆိုကာ ထွက်ခွာသွားသည်။ ဃောဋမုခသည် «ဆင်ကို ပြန်လည်ရေဖြန်းလိုက်တယ် (နိမိတ်)» ဟုဆိုကာ ထွက်ခွာသွားသည်။ ကိဉ္ဇလ္ကသည် «ရထားဆင့်မြင်းကို ချီးမွမ်းနေတယ်» ဟုဆိုကာ ထွက်ခွာသွားသည်။ ပိသုန—ပိသုန၏သား ရှုန—သည် ဆန့်ကျင်အော်ဟစ်သံ/ရန်လိုသောအော်ဟစ်သံ ဖြစ်ပေါ်ချိန်တွင် ထွက်ခွာသွားသည်။

Sutra 12

अर्थमानावक्षेपे च परित्यागः ॥ कZ_०५.५.१२ ॥

ဥစ္စာနှင့် ဂုဏ်သိက္ခာကို လျော့ချ/ချိုးဖောက်ပစ်သည့်အခါ (မိမိ၏ အရင်းအမြစ်နှင့် ဂုဏ်သိက္ခာကို ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ထိခိုက်စေသည့်အခါ) ဝန်ထမ်းမှုကို စွန့်ခွာခြင်းသည် သင့်လျော်သည်။

Sutra 13

स्वामिशीलमात्मनश्च किल्बिषमुपलभ्य वा प्रतिकुर्वीत ॥ कZ_०५.५.१३ ॥

အုပ်စိုးရှင်၏ သဘောသဘာဝ/စိတ်နေစိတ်ထားကို သိမြင်ပြီးနောက်—သို့မဟုတ် မိမိ၏ အပြစ်အမှားကို သတိပြုမိပြီးနောက်—သူသည် တုံ့ပြန်ဆောင်ရွက်ချက်များ (ပြုပြင်၊ ပြေလျော့စေ၊ သို့မဟုတ် ကာကွယ်ရေးဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်ချက်များ) ကို လုပ်ဆောင်ရမည်။

Sutra 14

मित्रमुपकृष्टं वास्य गच्छेत् ॥ कZ_०५.५.१४ ॥

သူသည် မိမိ၏ သင့်လျော်သောနေရာတွင် တည်ရှိသော မိတ်ဆွေ (မဟာမိတ်) ထံသို့ သွားသင့်သည်။

Sutra 15

ततो भर्तरि जीवे वा मृते वा पुनराव्रजेत् ॥ कZ_०५.५.१५च्द् ॥

ထို့နောက်—အရှင်သည် အသက်ရှင်နေသော်လည်းကောင်း သေဆုံးသော်လည်းကောင်း—သူသည် ထပ်မံပြန်လာသင့်သည် (အခြေအနေအလိုက် ပြန်လည်ဝန်ထမ်းခြင်း သို့မဟုတ် အနေအထားကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ခြင်း)။