Adhyaya 223

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे राजधर्मो नाम द्वाविंशत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः अथ त्रयोविंशत्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः राजधर्माः पुष्कर उवाच वक्ष्ये ऽन्तःपुरचिन्तां च धर्माद्याः पुरुषार्थकाः अन्योन्यरक्षया तेषां सेवा कार्या स्त्रिया नृपैः

ဤသို့ အဂ္နိမဟာပုရာဏ၌ «ရာဇဓမ္မ (မင်း၏တာဝန်)» ဟူသော ခေါင်းစဉ်ဖြင့် အခန်း ၂၂၂ ပြီးဆုံး၏။ ယခု «ရာဇဓမ္မများ» အခန်း ၂၂၃ စတင်၏။ ပုရှ္ကရက ဆိုသည်– «အတွင်းနန်းတော် (အန္တಃပုရ) စီမံခန့်ခွဲမှုကိုလည်း ငါရှင်းပြမည်။ ဓမ္မနှင့် လူ့ဘဝ၏ အခြားပုရုသာဓာများကို ထိန်းသိမ်းရမည်ဖြစ်သဖြင့် အပြန်အလှန်ကာကွယ်မှုဖြင့် မင်းတို့သည် နန်းတွင်းမိန်းမများကို သင့်လျော်စွာ စောင့်ရှောက်၍ ဝန်ဆောင်စေရမည်»။

Verse 2

मासेनैकेनेति छ , ज च धर्ममूलो ऽर्थविटपस् तथा कर्मफलो महान् त्रिवर्गपादपस्तत्र रक्षया फलभागं भवेत्

«တစ်လတည်းအတွင်း…» ဟူ၍ ဆိုကြသည်—ဓမ္မသည် အမြစ်၊ အဓိပ္ပါယ်/အာဓာ (artha) သည် အကိုင်းအခက်၊ ကမ္မ၏အကျိုးဖြစ်သော ကြီးမြတ်သည့် အသီးသည် ထွက်ပေါ်လာ၏။ ဤသည်ကား တြိဝဂ္ဂ (ဘဝရည်မှန်းချက် သုံးပါး) ဟူသော သစ်ပင်တည်း; ထိုသစ်ပင်ကို ကာကွယ်လျှင် ၎င်း၏အသီးအပွင့်ကို မျှဝေခံစားရမည်။

Verse 3

कामाधीनाः स्त्रियो राम तदर्थं रत्नसङ्ग्रहः सेव्यास्ता नातिसेव्याश् च भूभुजा विषयैषिणा

«အို ရာမ၊ မိန်းမတို့သည် ကာမ (လိုလားတပ်မက်မှု) ၏ အာဏာအောက်၌ ရှိကြ၏; ထိုကြောင့် ရတနာများကို စုဆောင်းသိုလှောင်ခြင်း ဖြစ်လာ၏။ လောကီအာရုံကို ရှာဖွေသော မင်းသည် သူတို့နှင့် ဆက်ဆံနိုင်သော်လည်း အလွန်အကျွံ မလွန်ကဲသင့်»။

Verse 4

आहारो मैथुनन्निद्रा सेव्या नाति हि रुग् भवेत् मञ्चाधिकारे कर्तव्याः स्त्रियः सेव्याः स्वरामिकाः

အစားအစာ၊ လိင်ဆက်ဆံမှု၊ အိပ်စက်ခြင်းတို့ကို လိုအပ်သလောက်သာ ကျင့်သုံးရမည်၊ အလွန်အကျွံ မဖြစ်စေရ; အလွန်အကျွံဖြစ်လျှင် အမှန်တကယ် ရောဂါ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ အိပ်ရာနှင့် အခြေအနေကို သင့်တော်စွာ စောင့်ထိန်း၍ ကိုယ်နှင့် သင့်လျော်၍ နှစ်သက်ဖွယ်သော မိန်းမတို့နှင့်သာ ဆက်ဆံရမည်။

Verse 5

दुष्टान्याचरते या तु नाबिनन्दति तत्कथां ऐक्यं द्विषद्भिर्व्रजति गर्वं वहति चोद्धता

သို့ရာတွင် မကောင်းသော အကျင့်ကို ကျင့်သောသူ၊ ထို (ကောင်းမြတ်သော) သဒ္ဓမ္မစကားကို မနှစ်သက်သောသူ၊ မကောင်းသူများနှင့် မိတ်ဖက်အဖြစ် ပေါင်းသင်းသောသူ၊ ထောင်လွှား၍ ဂုဏ်မာန်ကို ထမ်းဆောင်သောသူ—ထိုမိန်းမသည် အကျင့်ပျက်သဘောရှိသူဟု သိမှတ်ရမည်။

Verse 6

चुम्बिता मार्ष्टि वदनं दत्तन्न बहु मन्यते स्वपित्यादौ प्रसुप्तापि तथा पश्चाद्विबुध्यते

နမ်းခံရသော် မျက်နှာကို သုတ်ပစ်သည်။ အစားအစာပေးလျှင်လည်း အလွန်တန်ဖိုးထားမနေ။ အစတွင် အိပ်နေသကဲ့သို့ ထင်ရသော်လည်း နောက်မှ နိုးထလာ၍ သတိထားလာသည်။

Verse 7

स्पृष्टा धुनोति गात्राणि गात्रञ्च विरुणद्धि या ईषच्छृणोति वाक्यानि प्रियाण्यपि पराङ्मुखी

ထိတွေ့ခံရသော် ကိုယ်အင်္ဂါများကို လှုပ်ခါ၍ ဖယ်ရှားကာ ကိုယ်ကိုလည်း ဆုတ်ခွာသည်။ ချစ်သူ၏ ချိုမြိန်သောစကားများပင် တစ်ဝက်တစ်ပျက်သာ ကြားသကဲ့သို့ဖြစ်ပြီး မျက်နှာကို လှည့်ကာ ရှောင်နေသည်။

Verse 8

न पश्यत्यग्रदत्तन्तु जघनञ्च निगूहति दृष्टे विवर्णवदना मित्रेष्वथ पराङ्मुखी

ရှေ့တွင် ထားပေးသည့်အရာကို မကြည့်ဘဲ တင်ပါးကို ဖုံးကွယ်ထားသည်။ မြင်တွေ့ခံရသော် မျက်နှာအရောင်ဖျော့သွားပြီး မိတ်ဆွေများအကြားတွင်လည်း မျက်နှာလှည့်ကာ ရှောင်နေသည်။

Verse 9

तत्कामितासु च स्त्रीसु मध्यस्थेव च लक्ष्यते ज्ञातमण्डनकालापि न करोति च मण्डनं

သူလိုလားသော မိန်းမများအကြားတွင်ပင် သူသည် အလယ်တန်းသဘော၊ မပတ်သက်သကဲ့သို့ ပြုမူနေသည်ဟု တွေ့ရသည်။ အလှဆင်ရမည့် အချိန်နှင့် အခါအလျော်ကို သိနေသော်လည်း မိမိကိုယ်ကို မအလှဆင်။

Verse 10

या सा विरक्ता तान्त्यक्त्वा सानुरागां स्त्रियम्भजेत् दृष्ट्वैव हृष्टा भवति वीक्षिते च पराङ्मुखी

စိတ်ပျက်၍ ချစ်ခြင်းကင်းသွားသော မိန်းမကို စွန့်လွှတ်ပြီး ချစ်ခြင်းရှိနေသေးသော မိန်းမနှင့် ပေါင်းသင်းသင့်သည်။ ချစ်ခြင်းရှိသူသည် ချစ်သူကို မြင်ရုံဖြင့်ပင် ဝမ်းမြောက်သော်လည်း တိုက်ရိုက်ကြည့်ခံရသော် အရှက်ကြောင့် မျက်နှာလှည့်သွားသည်။

Verse 11

कामाधरा इति घ , ञ च लज्जाधिकारे इति ख , छ च सुवासिका इति क द्विष्टान्याचक्षते इति ञ न पश्यत्यग्रदत्तन्त्वित्यादिः, मित्रेष्वथ पराङ्मुखीत्यन्तः पाठः ज पुस्तके नास्ति स्त्रियं व्रजेदिति घ , ञ च दृश्यमना तथान्यत्र दृष्टिं क्षिपति चञ्चलां तथाप्युपावर्तयितुं नैव शक्नोत्यशेषतः

«Kāmādharā» ဟူသည်ကို Gha နှင့် Ña လက်ရေးမူများတွင် ဖတ်သည်; «လज्जာ-အဓိကာရ (အရှက်တရားအခန်း) တွင်» ဟူသည်ကို Kha နှင့် Cha တွင် ဖတ်သည်; «Suvāsikā» ဟူသည်ကို Ka တွင် ဖတ်သည်; «မနှစ်သက်သော အပြစ်အနာအဆာများကို ညွှန်ပြသည်» ဟူသည်ကို Ña တွင် ဖတ်သည်။ «…na paśyati…» ဟူသော စာသားကို «agradattantv…» စသဖြင့် စတင်သည့်ပုံစံဖြင့် မှတ်တမ်းတင်ထားသည်; အဆုံးပိုဒ် «mitreṣv atha parāṅmukhī…» ကို Ja လက်ရေးမူတွင် မတွေ့ရ။ «striyaṃ vrajet» ဟူသည်ကို Gha နှင့် Ña တွင် ဖတ်သည်။ (အဓိပ္ပါယ်:) ကြည့်ရှုခံနေရသော်လည်း သူမသည် မငြိမ်မသက် အခြားဘက်သို့ မျက်စိလှည့်လျက်ရှိပြီး၊ အပြည့်အဝ ပြန်လှန်ထိန်းချုပ်၍ မရနိုင်။

Verse 12

विवृणीति तथाङ्गानि स्वस्या गुह्यानि भार्गव गर्हितञ्च तथैवाङ्गं प्रयत्नेन निगूहति

အို ဘာရ္ဂဝ၊ လူသည် မိမိ၏ လျှို့ဝှက်အင်္ဂါများကိုတောင် ထုတ်ဖော်ပြသတတ်၏; ထိုနည်းတူ အပြစ်တင်ရသော အင်္ဂါ သို့မဟုတ် ချို့ယွင်းချက်ကိုတော့ ကြိုးစား၍ ဖုံးကွယ်တတ်၏။

Verse 13

तद्दर्शने च कुरुते बालालिङ्गनचुम्बनं आभाष्यमाणा भवति सत्यवाक्या तथैव च

သူကို မြင်သောအခါ မိန်းမသည် ကလေးငယ်ကဲ့သို့ ဖက်နမ်းချစ်ခင်တတ်၏; စကားပြောခေါ်လျှင်လည်း အမှန်တရားကို ပြောသောသူမ ဖြစ်လာတတ်သည်ဟု ဆို၏။

Verse 14

स्पृष्टा पुलकितैर् अङ्गैः स्वेदेनैव च भुज्यते करोति च तथा राम सुलभद्रव्ययाचनं

ထိတွေ့ခံရသောအခါ သူမ၏ ကိုယ်အင်္ဂါများတွင် ကြက်သီးထကာ၊ ချွေးဖြင့်ပင် မီးလောင်သကဲ့သို့ ဖြစ်၏; အို ရာမ၊ ထို့ပြင် လွယ်ကူစွာ ရနိုင်သော အရာများကိုလည်း တောင်းခံတတ်၏။

Verse 15

ततः स्वल्पमपि प्राप्य करोति परमां मुदं नामसङ्कीर्तनादेव मुदिता बहु मन्यते

ထို့နောက် အနည်းငယ်သာ ရရှိသော်လည်း အမြင့်ဆုံးသော ပီတိကို ရရှိ၏; နာမသင်္ကီရတန (နာမတော်ချီးမြှောက်ခြင်း) တစ်ခုတည်းကြောင့်ပင် ပျော်ရွှင်လာကာ ထိုအနည်းငယ်ကို ကြီးမားသကဲ့သို့ ထင်မြင်တတ်၏။

Verse 16

करजाङ्काङ्कितान्यस्य फलानि प्रेषयत्यपि तत्प्रेषितञ्च हृदये विन्यसत्यपि चादरात्

သူသည် မိမိလက်မှတ်အမှတ်တံဆိပ်ဖြင့် အမှတ်အသားထားသော အသီးများကို ပို့စေသော်လည်း၊ ထိုဘက်တော်သားက ပို့လာသမျှကိုလည်း ရိုသေစွာ နှလုံးထဲ၌ ထားသော်လည်း၊ ထိုအမှုကို ဘက်တိဖြင့် ဆက်ကပ်သော ပူဇော်မှုအဖြစ် လက်ခံတော်မူသည်။

Verse 17

आलिङ्गनैश् च गात्राणि लिम्पतीवामृतेन या सुप्ते स्वपित्यथादौ च तथा तस्य विबुध्यते

အလှုပ်အရှားဖြင့် ဖက်လှုပ်ရာတွင် အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းများကို အမృతရည်ဖြင့် လိမ်းသကဲ့သို့ ထင်ရသော မိန်းမသည်—သူအိပ်နေစဉ် အစကတည်းက အိပ်မက်ထဲတွင် ထိုအာရုံကို ခံစားရပြီး၊ ထိုသဘောတူညီစွာပင် နိုးထလာသည်။

Verse 18

उरू स्पृशति चात्यर्थं सुप्तञ्चैनं विबुध्यते कपित्थचूर्णयोगेन तथा दघ्नः स्रजा तथा

ပေါင်ကို အလွန်အကျွံ ထိတွေ့လျှင် သူသည် အိပ်ပျော်သွားသည်။ ကပိတ္ထ (wood-apple) အမှုန့်ဖြင့် ပြုလုပ်သော ဆေးရည်ကို လိမ်းပေးခြင်းဖြင့် နိုးထစေနိုင်သည်။ ထို့အတူ ဒဃိ (ယိုဂတ်/နို့ချဉ်) ဖြင့် ပြုလုပ်သော စြဇာ (ပန်းကုံး) ဖြင့်လည်း နိုးကြားစေနိုင်သည်။

Verse 19

घृतं सुगन्धि भवति दुग्धैः क्षिप्तैस् तथा यवैः भोज्यस्य कल्पनैवं स्याद्गन्धमुक्तिः प्रदर्श्यते

နို့ကို ရောထည့်သော်လည်းကောင်း၊ ယဝ (barley) ကို ထည့်သော်လည်းကောင်း၊ ဂှရတ (ghee) သည် မွှေးကြိုင်သွားသည်။ ထို့ကြောင့် အစားအစာပြင်ဆင်ရာတွင် အနံ့မွှေး ထုတ်ပေါ်စေခြင်း/ထည့်သွင်းစေခြင်း၏ နည်းလမ်းကို ပြသထားသည်။

Verse 20

शौचमाचमनं राम तथैव च विरेचनं भावना चैव पाकश् च बोधनं धूपनन्तथा

«သန့်ရှင်းမှု (śauca)၊ အာစမန (ācamana) ဟူသော သန့်စင်ရေကို စုပ်သောက်ခြင်း၊ ထို့အတူ ဝိရေစန (virecana) ဟူသော ဝမ်းသွားသန့်စင်ခြင်း၊ ဘာဝနာ (bhāvanā) ဟူသော စိမ့်ဝင်အောင် လိမ်းနှံ/နှပ်ခြင်း၊ ပါက (pāka) ဟူသော ချက်ပြုတ်/ဆေးရည်ပြုလုပ်ခြင်း၊ ဘောဓန (bodhana) ဟူသော နိုးကြားစေခြင်း၊ နှင့် ဓူပန (dhūpana) ဟူသော မီးခိုးမွှေးဖြင့် ဖျန်းခြင်း—ဤအရာတို့ကို ပြုလုပ်ရမည်၊ အို ရာမ»။

Verse 21

वासनञ्चैव निर्दिष्टं कर्माष्टकमिदं स्मृतं कपित्थबिल्वजम्वाम्रकरवीरकपल्लवैः

အနံ့သင်းစေခြင်း (ဝာသနာ) ကိုလည်း သတ်မှတ်ထားသည်။ ဤသည်ကို အဆင့်ရှစ်ပါးသော လုပ်ထုံးလုပ်နည်းဟု မှတ်ယူကြပြီး ကပိတ္ထ (wood-apple)၊ ဘိလွ (bilva)၊ ဇမ္ဗု (rose-apple)၊ အာမရ (mango) နှင့် ကရဝီရ (oleander) တို့၏ နုရွက်များဖြင့် ပြုလုပ်ရသည်။

Verse 22

कृत्वोदकन्तु यद्द्रव्यं शौचितं शौचनन्तु तत् तेषामभावे शौचन्तु मृगदर्पाम्भसा भवेत्

ရေဖြင့် လိမ်း၍ သန့်စင်ထားသော အရာဝတ္ထုသည် ကိုယ်တိုင်ပင် သန့်စင်ခြင်း၏ နည်းလမ်းဖြစ်သည်။ ထိုသန့်စင်ပစ္စည်းများ မရှိလျှင် သမင်မုစ်အနံ့ (deer-musk) ရောထားသော ရေဖြင့် သန့်ရှင်းမှုကို ရနိုင်သည်။

Verse 23

नखं कुष्ठं घनं मांसी स्पृक्कशैलेयजं जलं तथैव कुङ्कुमं लाक्षा चन्दनागुरुनीरदं

နခ (nakha) အနံ့ဆေး၊ ကုဋ္ဌ (kuṣṭha)၊ ဂန (ghana) အနံ့ရည်ခဲ၊ မာံစီ (māṁsī) spikenard၊ စပೃက္က (spṛkka)၊ ရှိုင်လေယ (śaileya) လိုင်ကင်စိမ့်ရေ၊ ထို့အပြင် ကုင်ကုမ (kuṅkuma) saffron၊ လာက္ရှာ (lākṣā) lac၊ စန္ဒန (candana) စန္ဒကူး၊ အဂုရု (aguru) agarwood၊ နှင့် နီရဒ (nīrada) musk တို့ကို အနံ့ပစ္စည်းအဖြစ် အသုံးပြုရသည်။

Verse 24

सरलं देवकाष्ठञ्च कर्पूरं कान्तया सह बालः कुन्दुरुकश् चैव गुग्गुलुः श्रीनिवासकः

ဆရာလ (sarala) ထင်းရှူးရည်၊ ဒေဝကာဋ္ဌ (devakāṣṭha) စီဒါ/“ဘုရားသစ်”၊ ကပ်ပူရ (camphor) ကို ကာန္တာ (kāntā) နှင့်အတူ၊ ထို့ပြင် ဘာလ (bāla)၊ ကုန္ဒုရုက (kunduruka) frankincense၊ ဂုဂ္ဂုလု (guggulu) ရေဇင်၊ နှင့် ရှရီနိဝာသက (śrīnivāsaka) တို့သည် အသုံးပြုရမည့် ပစ္စည်းများဖြစ်သည်။

Verse 25

सह सर्जरसेनैवं धूपद्रव्यैकविंशतिः धूपद्रव्यगणादस्मादेकविंशाद्यथेच्छया

ထို့ကြောင့် śarja သစ်၏ ရေဇင်နှင့်အတူ ဤအနံ့မီးရှို့ပစ္စည်းများသည် စုစုပေါင်း ၂၁ မျိုး ဖြစ်သည်။ ဤမီးရှို့ပစ္စည်းအုပ်စုမှ မိမိနှစ်သက်ရာအတိုင်း ၂၁ မျိုးကို ရွေးချယ်နိုင်သည်။

Verse 26

द्वे द्वे द्रव्ये समादाय सर्जभागैर् नियोजयेत् नखपिण्याकमलयैः संयोज्य मधुना तथा

ပစ္စည်းနှစ်မျိုးစီကို အတွဲလိုက်ယူ၍ စာဇာရေဇင် (sarja) နှင့် အချိုးအစားတိတိကျကျဖြင့် ပေးသုံးရမည်။ ထို့နောက် nakha၊ piṇyāka နှင့် ကြာပန်းအမျှင်တို့ကို ပေါင်းစပ်ကာ ပျားရည်ဖြင့်လည်း ရောနှောရမည်။

Verse 27

धूपयोगा भवन्तीह यथावत् स्वेच्छया कृताः त्वचन्नाडीं फलन्तैलं कुङ्कुमं ग्रन्थि प्रवर्तकं

ဤနေရာတွင် သုတ်ပ (dhūpa-yoga) အနံ့မွှေးဖျန်းဆေးဖော်မြူလာများကို လိုသလိုပြင်ဆင်သော်လည်း စနစ်တကျပြုလုပ်လျှင် မှန်ကန်စွာ ဖြစ်ပေါ်လာသည်။ ၎င်းတို့တွင် အခေါက်နှင့် ပိုက်ပုံစံတံတောင်များ၊ အသီးနှင့် ဆီ၊ ကုန်ကူမ (saffron) နှင့် granthi (ဂလန်ဒီဖောင်းအုံ) ကို လှုံ့ဆော်ပေးသော ပစ္စည်းများ ပါဝင်သည်။

Verse 28

शैलेयन्तगरं क्रान्तां चोलङ्कर्पूरमेव च मांसीं सुराञ्च कुष्ठञ्च स्नानद्रव्याणि निर्दिशेत्

ရေချိုးသုံး ဆေးပစ္စည်းများအဖြစ် śaileya၊ tagara၊ krāntā၊ cola၊ ကမ္ဖာ (camphor)၊ māṃsī၊ surā နှင့် kuṣṭha တို့ကို ညွှန်ပြရမည်။

Verse 29

एतेभ्यस्तु समादाय द्रव्यत्रयमथेच्छया मृगदर्पयुतं स्नानं कार्यं कन्दर्पवर्धनं

ဤပစ္စည်းများထဲမှ လိုသလို သုံးမျိုးကို ယူ၍ မုစ်ခ် (musk) နှင့် ပေါင်းစပ်ကာ ရေချိုးဆေးကို ပြုလုပ်ရမည်။ ၎င်းသည် ကာမ (Kāma) ကို တိုးပွားစေသော ရေချိုးနည်းဖြစ်သည်။

Verse 30

त्वङ्मुरानलदैस्तुल्यैर् वालकार्धसमायुतैः स्नानमुत्पलगन्धि स्यात् सतैलं कुङ्कुमायते

tvak (သစ်ခေါက်သစ်ကြံပိုး)၊ murā နှင့် nalada ကို အချိုးတူယူ၍ vālakā ကို တစ်ဝက်အချိုး ထည့်ကာ ပြုလုပ်သော ရေချိုးဆေးသည် ကြာပန်းအနံ့ ထွက်လာမည်။ ဆီနှင့် ရောနှောလျှင် ကုန်ကူမ (saffron) ကဲ့သို့ အနံ့နှင့် အာနိသင် ရရှိမည်။

Verse 31

जातीपुषसुगन्धि स्यात् तगरार्धेन योजितं सद्ध्यामकं स्याद्वकुलैस्तुल्यगन्धि मनोहरं

တဂရ (tagara) ကို တိုင်းတာပမာဏ၏ တစ်ဝက်နှင့် ရောစပ်လျှင်၊ ဇာတီပန်း (jāti) ကဲ့သို့ ချိုမြိန်သော အနံ့ရနံ့ ဖြစ်လာသည်။ ထို့နောက် ဓျာမက (dhyāmaka) ပြင်ဆင်မှုကောင်းတစ်ရပ် ဖြစ်၍ ဝကူလပန်း (vakula) အနံ့နှင့် တူညီသကဲ့သို့ စွဲမက်ဖွယ် အနံ့ရှိသည်။

Verse 32

चन्दनागुरुशैलजमिति ख , छ च देवदारुश्चेति घ , ञ च ग्रन्थिपर्णकमिति ग , घ , ञ च सह सर्जरसेनेत्यादिः चोलं कर्पूरमेव चेत्यन्तः पाठः ट पुस्तके नास्ति मञ्जिष्ठातगरं चोलं त्वचं व्यघ्रनखं नक्खं गन्धपत्रञ्च विन्यस्य गन्धतैलं भवेच्छुभं

မန်ဇိဋ္ဌာ (manjiṣṭhā)၊ တဂရ (tagara)၊ စစ်ထုတ်/စိမ်ရန် အဝတ်၊ သစ်ကြံပိုးအခေါက် (cinnamon)၊ ဗျာဃြနခ (vyāghranakha)၊ နက္ခ (nakkha) နှင့် အနံ့ရှိသော အရွက်များကို အတူတကွ ထည့်ရောလျှင် မင်္ဂလာရှိသော အနံ့ဆီ ရရှိသည်။ (လက်ရေးမူများတွင် စန္ဒန၊ အဂရု၊ ရှိုင်လဇ၊ ဒေဝဒါရု၊ ဂရန်ထိပဏ္ဏက၊ စရ္ဇရသ စသည်တို့အပေါ် ဖတ်ပုံကွဲပြားမှုများရှိပြီး၊ «အဝတ်နှင့် ကမ္ဖော်» ဟူသော အဆုံးဖတ်ပုံသည် မူတစ်စောင်တွင် မပါရှိဟု ဆိုသည်။)

Verse 33

तैलं निपीडितं राम तिलैः पुष्पाधिवासितैः वासनात् पुष्पसदृशं गन्धेन तु भवेद् ध्रुवं

အို ရာမ (Rāma) ရေ၊ ပန်းများနှင့် စိမ်၍ အနံ့စိမ့်ဝင်စေထားသော နှမ်းစေ့များမှ ဖိထုတ်သော ဆီသည်၊ ထိုစိမ့်ဝင်မှုကြောင့် ပန်းကဲ့သို့သော အနံ့ရနံ့ ဖြစ်လာသည်။ အမှန်ပင် မလွဲမသွေ ထိုအနံ့ကို ရရှိလာသည်။

Verse 34

एलालवङ्गकक्कोलजातीफलनिशाकराः जातीपत्रिकया सार्धं स्वतन्त्रा मुखवासकाः

ဧလာ (cardamom)၊ လဝင်္ဂ (clove)၊ ကက္ကောလ (kakkola)၊ ဇာတီဖလ (nutmeg)၊ နိသာကရ (camphor) တို့ကို ဇာတီပတ္တရိကာ (mace) နှင့်အတူ—ဤအရာများသည် တစ်မျိုးချင်းစီ သီးသန့်ပင်လျှင် ပါးစပ်အနံ့ (mukhavāsa) အဖြစ် သုံးရန် သင့်တော်သည်။

Verse 35

कर्पूरं कुङ्कुमं कान्ता मृगदर्पं हरेणुकं कक्कोलैलालवङ्गञ्च जातौ कोशकमेव च

ကမ္ဖော် (camphor)၊ ကုင်္ကும (saffron)၊ ကာန္တာ (kāntā)၊ မೃဂဒർပ (musk)၊ ဟရေဏုကာ (hareṇukā)၊ ကက္ကောလ (kakkoḷa)၊ ဧလာ (cardamom)၊ လဝင်္ဂ (clove)၊ ဇာတီ (nutmeg) နှင့် ကိုးသက (kośaka) တို့ပါဝင်၍—ဤအရာများကို အနံ့ရနံ့ပစ္စည်းများအဖြစ် စာရင်းပြုထားသည်။

Verse 36

त्वक्पत्रं त्रुटिमुस्तौ च लतां कस्तूरिकं तथा कण्टकानि लवङ्गस्य फलपत्रे च जातितः

သစ်ကြံပိုးအခေါက်နှင့် တေဇပတ္တ (bay leaf)၊ ထရုတိနှင့် မုစတာ၊ အနံ့ရှိသော လျားပင် (ဇတမာံစီ/စပိုင်ကနတ်မျိုး)၊ မတ်စ် (musk) လည်းကောင်း၊ လဝင်္ဂ (clove) ၏ ပန်းမုန့်/မြှားကဲ့သို့သော အဖူးများ၊ နှင့် ဇာတိ (nutmeg) ၏ အသီးနှင့် အရွက်တို့ကို ဤနေရာတွင် စာရင်းပြုထားသည်။

Verse 37

कटुकञ्च फलं राम कार्षिकाण्युपकल्पयेत् तच्चूर्णे खदिरं सारं दद्यात्तुर्यं तु वासितं

ထို့ပြင်၊ ဟေ ရာမ၊ စူးရှသော phala (မိရိုဘလန်အသီး) ကို karṣa အတိုင်းအတာဖြင့် ပြင်ဆင်ရမည်။ ထိုမှုန့်ထဲသို့ ခဒိရ (khadira) အနှစ်ကို လေးပုံတစ်ပုံ ထည့်ပြီး၊ အနံ့ကောင်းစွာ စိမ့်ဝင်အောင် (သင့်တော်စွာ ရင့်ကျက်အောင်) ထားရမည်။

Verse 38

सहकाररसेनास्मात् कर्तव्या गुटिकाः शुभाः मुख न्यस्ताः सुगन्धास्ता मुखरोगविनाशनाः

သရက်သီးရည် (sahakāra-rasa) မှ ဂုတိကာ (ဆေးလုံး) မင်္ဂလာကောင်းများကို ပြုလုပ်ရမည်။ ပါးစပ်ထဲ ထားသော် အနံ့မွှေးလာပြီး ပါးစပ်ရောဂါများကို ဖျက်ဆီးပေးသည်။

Verse 39

पूगं प्रक्षालितं सम्यक् पञ्चपल्लववारिणा शक्त्या तु गुटिकाद्रव्यैर् वासितं मुखवासकं

ပုဂ (areca-nut) ကို ပဉ္စပလ္လဝ (အရွက်နုငါးမျိုး) ရေဖြင့် ကောင်းစွာ ဆေးကြောရမည်။ ထို့နောက် ကိုယ့်အင်အားအလိုက် ဂုတိကာဒြဗျ (ဆေးလုံးပုံစံ အနံ့ပစ္စည်း) များဖြင့် အနံ့သွင်း၍—ဤသည်ကို မုခဝါသက (mukhavāsaka) ဟု ခေါ်သော ပါးစပ်အနံ့မွှေးစေသော အရာ ဖြစ်သည်။

Verse 40

कटुकं दन्तकाष्ठञ्च गोमूत्रे वासितं त्र्यहं कृतञ्च पूगवद्राम मुखसौगन्धिकारकं

စူးရှအနံ့ရှိသော ပစ္စည်းများနှင့် သွားတိုက်တံ (dantakāṣṭha) ကို နွားဆီးထဲတွင် သုံးရက် စိမ်ထားပြီး၊ ထို့နောက် ပုဂ (areca) ကဲ့သို့ ပုံဖော်ပြင်ဆင်လျှင်—ဟေ ရာမ—ပါးစပ်အနံ့မွှေးစေသော အရာ ဖြစ်လာသည်။

Verse 41

त्वक्पथ्ययोः समावंशौ शशिभागार्धसंयुतौ नागवल्लीसमो भाति मुखवासो मनोहरः

သစ်ကြံပင်အခွံနှင့် ဟာရီတကီ ကို အချိုးတူယူ၍ ကမ္ဖာကို တစ်ဝက်အချိုးပေါင်းစပ်လျှင် ပါးစပ်အနံ့သင်းစေသော ဆေးမွှေးကောင်းတစ်မျိုး ဖြစ်ပေါ်ပြီး ဘီတယ်ရွက်ကဲ့သို့ အနံ့သင်းထွက်ကောင်းသည်။

Verse 42

कन्दुकञ्चेति ख , छ च दद्यात्तुर्थं तुलोन्मितमिति ट , छ च कक्कोलैलेत्यादिः गुटिकाः शुभा इत्य् अन्तः पाठः घ , ज पुस्तकद्वये नास्ति एवं कुर्यात् सदा स्त्रीणां रक्षणं पृथिवीपतिः न चासां विश्वसेज्जातु पुत्रमातुर्विशेषतः

«ကန္ဒုကဉ္စ» ဟူသောဖတ်ပုံကို ခ နှင့် ချ စာမူများတွင် တွေ့ရသည်။ «အလေးချိန်အတိုင်း တစ်ပုံလေးပုံ ပေးရမည်» ဟူသောဖတ်ပုံကို ဋ နှင့် ချ စာမူများတွင် တွေ့ရသည်။ ထို့ပြင် «ကက္ကိုလ စသည်တို့—ဤဆေးလုံးများသည် မင်္ဂလာရှိသည်» ဟူသော အတွင်းဖတ်ပုံက ဃ နှင့် ဇ အစဉ်အလာတွင်ရှိသော်လည်း စာအုပ်နှစ်အုပ်တွင် မပါရှိ။ ထို့ကြောင့် မြေရှင်မင်းသည် မိန်းမတို့ကို အမြဲကာကွယ်ရမည်၊ ထို့ပြင် မည်သည့်အခါမျှ မယုံကြည်သင့်၊ အထူးသဖြင့် သား၏မိခင်ကိုပင် ဖြစ်သည်။

Verse 43

न स्वपेत् स्त्रीगृहे रात्रौ विश्वासः कृत्रिमो भवेत्

ညအခါ မိန်းမ၏အိမ်တွင် မအိပ်သင့်၊ ထိုသို့သောအခြေအနေတွင် ယုံကြည်မှုသည် အတုအယောင်ဖြစ်၍ မယုံကြည်ထိုက်နိုင်သည်။