Adhyaya 161
Dharma-shastraAdhyaya 16131 Verses

Adhyaya 161

Yati-dharma (The Dharma of the Renunciate Ascetic)

ဤအধ্যာယတွင် ယတိဓမ္မကို လူမှုဆက်နွယ်မှုမှ လွတ်မြောက်စေသော ဉာဏ်သို့ စည်းကမ်းတကျ ပြောင်းရွှေ့ခြင်းဟု သတ်မှတ်ထားသည်။ ဝိရာဂျာ (မစွဲလမ်းမှု) ပေါ်လာသည့်အခါ ချက်ချင်း စွန့်လွှတ်ရန် တိုက်တွန်းပြီး prājāpatya iṣṭi ကို စီမံကာ သန့်ရှင်းသော မီးများကို အတွင်းသို့ ထည့်သွင်းယူခြင်းဖြင့် အပြင်ပန်းယဇ်ကမ်းမှ အတွင်းတပစ်သို့ ပြောင်းလဲကြောင်း ပြသည်။ ယတိ၏ နေထိုင်စည်းကမ်းမှာ တစ်ယောက်တည်းနေခြင်း၊ မစုဆောင်းခြင်း၊ အနည်းငယ်သာ အသက်မွေးခြင်း၊ အန္တရာယ်မဖြစ်စေရန် သတိထားခြင်းနှင့် သစ္စာဖြင့် သန့်စင်ထားသော စကားနှင့် အပြုအမူတို့ ဖြစ်သည်။ ဘိက္ခာခံယူပုံစံများကို အသေးစိတ် သတ်မှတ်ကာ အိမ်ထောင်ရှင်များကို မလေးလံစေဘဲ လူမှုအပေါ် သမာသမတ်ကျစွာ မူတည်နေထိုင်ရန် ပြထားသည်။ ထို့ပြင် kuṭīraka → bahūdaka → haṃsa → paramahaṃsa ဟူသော မင်္ဂလာသမားအဆင့်များဖြင့် အတွင်းသို့ ပိုမိုနက်ရှိုင်းစွာ ဝင်ရောက်သည့် လမ်းကြောင်းကို ဖော်ပြသည်။ နောက်တစ်ဖန် ယောဂစည်းကမ်းနှင့် ချိတ်ဆက်ကာ yama-niyama, āsana, prāṇāyāma (garbha/agarbha; pūraka-kumbhaka-recaka ကို mātrā အတိုင်းအတာဖြင့်), pratyāhāra, dhāraṇā, dhyāna, samādhi တို့ကို ရှင်းလင်းသည်။ အဆုံးတွင် အဒွိတ မဟာဝါကျကဲ့သို့ အတ္တကို Brahman/Vāsudeva/Hari နှင့် တစ်တည်းဟု အတည်ပြုကာ စွန့်လွှတ်ခြင်းကို စီလသမာဓိနှင့် တိုက်ရိုက် ဉာဏ်ဖြင့် မောက္ခသို့ ရောက်စေသည့် လမ်းဟု ပြပြီး အပြစ်ဖြေ (prāṇāyāma ၆ ကြိမ်) နှင့် cāturmāsya ရာသီဝရတများကိုလည်း ထည့်သွင်းထားသည်။

Shlokas

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे वानप्रस्थाश्रमो नाम षष्ट्यधिकशततमो ऽध्यायः अथैकषष्ट्यधिकशततमो ऽध्यायः यतिधर्मः पुष्कर उवाच यतिर्धर्मं प्रवक्ष्यामि ज्ञानमोक्षादिदर्शकं चतुर्धमायुषो भागं प्राप्य सङ्गात् परिवर्जयेत्

ဤသို့ အဂ္နိမဟာပုရာဏ၌ «ဝါနပရಸ್ಥာအာရှရမ» ဟူသော အခန်း ၁၆၀ ပြီးဆုံး၏။ ယခု အခန်း ၁၆၁ «ယတိဓမ္မ» (သံဃာ/သံယာသီ၏ ဓမ္မ) စတင်၏။ ပုရှ္ကရက ဆိုသည်— «အသိပညာနှင့် မောက္ခတို့ကို ပြသသော ယတိ၏ ဓမ္မကို ငါဟောပြမည်။ အသက်တာ၏ လေးပုံတစ်ပုံသို့ ရောက်လျှင် လောကီပေါင်းသင်းမှုနှင့် တွယ်တာမှုကို စွန့်ပယ်ရမည်»။

Verse 2

यदह्नि विरजेद्धीरस्तदह्नि च परिव्रजेत् प्रजापत्यां निरूप्येष्टिं सर्वदेवसदक्षिणां

တည်ကြည်သောသူသည် ရာဂနှင့် တွယ်တာမှုမှ လွတ်မြောက်သည့် ထိုနေ့တည်းကပင် ပရိဗ္ရာဇက (လှည့်လည်သံယာသီ) အဖြစ် ထွက်ခွာရမည်။ ထို့ပြင် ပရာဇာပတျယ အိဋ္ဌိ (Prājāpatya iṣṭi) ကို စီစဉ်ကျင်းပ၍ ဘုရားအားလုံး၏ နာမဖြင့် ဒက္ခိဏာ (ပူဇော်ခ) ကို ပေးအပ်ရမည်။

Verse 3

आत्मन्यग्नीन् समारोप्य प्रव्रजेद्ब्राह्मणो गृहात् दृष्ट्वावश्यमिति ङ तपश्चोग्रं वने चरेदिति ङ भजेद्दिशमजिम्हग इति ङ सङ्गान् परित्यजेदिति ङ विरजेद्वापि तदह्नि इति ङ एक एव चरेन्नित्यं ग्रासमन्नाथमाश्रयेत्

မိမိအတွင်း၌ သန့်ရှင်းသော မီးများကို တင်မြှောက်ကာ (အတွင်းမီးအဖြစ်) ဗြာဟ္မဏသည် အိမ်မှ ထွက်ခွာ၍ အိမ်မဲ့ဘဝ (ပဗ္ဗရာဇ္ယာ) သို့ ဝင်ရမည်။ မလွဲမသွေဖြစ်ရမည့် အရာ (သေခြင်းနှင့် အနိစ္စ) ကို သိမြင်၍ တော၌ နေထိုင်ကာ ပြင်းထန်သော တပသကို ကျင့်သုံးရမည်။ တိမ်းစောင်းမရှိသော တည့်တည့်သော ဦးတည်ရာကို လိုက်၍ ပေါင်းသင်းမှုအားလုံးကို စွန့်ပယ်ကာ ရာဂနှင့် အညစ်အကြေးမှ ထိုနေ့တည်းက လွတ်မြောက်ရမည်။ အမြဲတမ်း တစ်ဦးတည်း လှည့်လည်၍ အစာတစ်ကိုက်မျှဖြင့် အသက်မွေးကာ ပိုင်ဆိုင်မှုမရှိဘဲ ရရှိသော အစာပေါ်သာ မှီခိုရမည်။

Verse 4

उपेक्षको ऽसिञ्चयिको मुनिर्ज्ञानसमन्वितः कपालं वृक्षमूलञ्च कुचेलमसहायाता

လောကရေးရာကို မစွဲလမ်း မအာရုံစိုက်ဘဲ စုဆောင်းမထားသော၊ အမှန်တရားပညာနှင့် ပြည့်စုံသည့် မုနိသည် ဦးခေါင်းခွက်ကို ပန်းကန်အဖြစ်ကိုင်၍ သစ်ပင်အမြစ်အောက်တွင် နေထိုင်ကာ အဝတ်အစားစုတ်ပြတ်ကို ဝတ်ဆင်ပြီး မည်သူ့ကိုမျှ မမှီခိုဘဲ လှည့်လည်သွားလာ၏။

Verse 5

समता चैव सर्वस्मिन्नेतन्मुक्तस्य लक्षणं नाभिनन्देन मरणं नाभिनन्देत जीवनं

အရာအားလုံးအပေါ် တန်းတူညီမျှသော စိတ်တည်ငြိမ်မှုသည် လွတ်မြောက်သူ၏ လက္ခဏာဖြစ်၏။ သူသည် သေခြင်းကိုလည်း မပျော်ရွှင်သကဲ့သို့၊ အသက်ရှင်ခြင်းကိုလည်း မပျော်ရွှင်၏။

Verse 6

कालमेव प्रतीक्षेत निदेशं भृतको यथा दृष्टिपूतं न्यसेत्पादं वस्त्रपूतं जलं पिवेत्

အချိန်တော်ကိုသာ စောင့်ဆိုင်းရမည်၊ ငှားရမ်းလုပ်သားက အမိန့်ကို စောင့်သကဲ့သို့။ မြင်၍စိစစ်ပြီးမှ ခြေကိုချရမည် (မျက်စိဖြင့် သန့်စင်သကဲ့သို့)၊ ထို့ပြင် အဝတ်ဖြင့် စစ်ထုတ်ထားသော ရေကိုသာ သောက်ရမည်။

Verse 7

सत्यपूतां वदेद्वाचं मनःपूतं समाचरेत् अलावुदारुपत्राणि मृण्मयं वैष्णवं यतेः

ယတိသည် သစ္စာဖြင့် သန့်စင်ထားသော စကားကို ပြောရမည်၊ စိတ်သန့်စင်ပြီးသော အကျင့်ကို ကျင့်ရမည်။ ဝိုင်ရှ္ဏဝ ရဟန်းတော်အတွက် သင့်လျော်သော အသုံးအဆောင်များမှာ လောင်းသီး၊ သစ်သား၊ ရွက်များဖြင့် ပြုလုပ်ထားသည့်အရာများနှင့် မြေထည်ပစ္စည်းများ ဖြစ်သည်။

Verse 8

विधूमे न्यस्तमुषले व्यङ्गारे भुक्तवज्जने वृत्ते शरावसम्पाते भिक्षां नित्यं यतिश् चरेत्

ရဟန်းယတိသည် နေ့စဉ် ဆွမ်းခံသွားရာတွင် အိမ်တွင် မီးခိုးမရှိတော့သည့်အချိန် (ချက်ပြီးဆုံး)၊ ထောင်းတံကို ချထားပြီး၊ မီးအမြှုပ်များ အေးသွားပြီး၊ လူများ စားပြီးဆုံးကာ၊ ပန်းကန်ခွက်သံ တိတ်သွားသောအခါမှသာ သွားရမည်။

Verse 9

मधूकरमसङ्क्लिप्तं प्राक्प्रणीतमयाचितं तात्कालिकञ्चोपपन्नं भैक्षं पञ्चविधं स्मृतं

ဘိက္ခာ (bhaikṣa) ကို အမျိုးအစား ၅ မျိုးဟု မှတ်ယူကြသည်။ (၁) ပျားကဲ့သို့ (madhūkara) (၂) မညစ်ပတ်၊ မစုဆောင်းထားသော (asaṅklipta) (၃) ကြိုတင်သတ်မှတ်ထားသော (prākpraṇīta) (၄) မတောင်းဆိုဘဲ ရသော (ayācita) (၅) အချိန်တော်တော်နှင့် သင့်လျော်သည့်နည်းဖြင့် ရရှိသော (tātkālika, upapanna) ဟူသည်။

Verse 10

पाणिपात्री भवेद्वापि पात्रे पात्रात् समाचरेत् अवेक्षेत गतिं नॄणां कर्मदोषसमुद्भवां

လက်ကိုပင် ဘိက္ခာပန်းကန်အဖြစ် သုံးရသော်လည်း၊ သင့်လျော်သူအပေါ် သင့်တော်စွာ ပြုမူရမည်။ လူတို့၏ အနာဂတ်ကံကြမ္မာသည် မိမိတို့၏ ကမ္မအပြစ်အနာအဆာများမှ ပေါ်ပေါက်လာသည်ဟု စဉ်းစားသင့်သည်။

Verse 11

शुद्धभावश् चरेद्भर्मं यत्र तत्राश्रमे रतः समः सर्वेषु भूतेषु न लिङ्गं धर्मकारणं

စိတ်သန့်ရှင်းမှုဖြင့် ဓမ္မကို ကျင့်သုံးရမည်။ မည်သည့်နေရာ၌မဆို နေထိုင်ရသော်လည်း မိမိ၏ အာရှရမ စည်းကမ်းကို သစ္စာရှိစွာ လိုက်နာရမည်။ သတ္တဝါအားလုံးအပေါ် တန်းတူစိတ်ထား၍ အပြင်ပန်းအမှတ်အသားများသည် ဓမ္မ၏ အကြောင်းရင်း မဟုတ်ကြောင်း သိရမည်။

Verse 12

फलं कतकवृक्षस्य यद्यप्यम्बुप्रसादकं न नामग्रहणादेव तस्य वारि प्रसीदति

ကတကပင် (kaṭaka) ၏ အသီးသည် ရေကို ကြည်လင်စေသော အရာဖြစ်သော်လည်း၊ ၎င်း၏ အမည်ကိုသာ ခေါ်ဆိုခြင်းဖြင့် ရေသည် မကြည်လင်လာနိုင်။

Verse 13

वृक्षमूलानि ख , घ , छ , झ च वृक्षमूलादि इति ट एतच्छुद्धस्येति ङ जीवितमिति ख , घ , ङ , छ , ज च अजिह्मः पण्डकः पङ्गुरन्धो बधिर एव च सद्भिश् च मुच्यते मद्भिरज्ञानात् संसृतो द्विजः

“သစ်ပင်အမြစ်များ…” ဟူသည်ကို kha, gha, cha, jha စာမူများက ဖတ်ကြသည်။ “သစ်ပင်အမြစ်များနှင့် အလားတူအရာများ” ဟူသည်ကို ṭa က ဖတ်သည်။ “ဤအရာဖြင့် သန့်စင်ခံရသူ၏” ဟူသည်ကို ṅa က ဖတ်သည်။ “အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းအတွက်” ဟူသည်ကို kha, gha, ṅa, cha, ja တို့က ဖတ်ကြသည်။ အဝိဇ္ဇာကြောင့် သံသရာ၌ ပတ်လည်ကျရောက်နေသော ဒွိဇ (dvija) သည်—မကောက်ကျစ်သူဖြစ်စေ၊ paṇḍaka (လိင်/ရိတုအရ ထူးခြားသူ) ဖြစ်စေ၊ ခြေမသန်၊ မျက်မမြင်၊ နားမကြားဖြစ်စေ—သဒ္ဓါရှိသောသူကောင်းတို့၏ ပေါင်းသင်းမှုနှင့် သန့်စင်ညွှန်ကြားမှုကြောင့် အပြစ်/အညစ်မှ လွတ်မြောက်သည်။

Verse 14

अह्नि रात्र्याञ्च यान् जन्तून् हिनस्त्यज्ञानतो यतिः तेषां स्नात्वा विशुद्ध्यर्थं प्राणायामान् षडाचरेत्

နေ့နှင့်ညတွင် ယတိ (အရှင်ဘုန်းတော်ကြီး) သည် မသိမသာ သတ္တဝါတို့ကို ထိခိုက်စေခဲ့လျှင်—ရေချိုးပြီး ထိုအပြစ်အနာအဆာကို သန့်စင်ရန်အတွက် ပရာဏာယာမ (အသက်ရှူထိန်းညှိ) ခြောက်ကြိမ် ပြုလုပ်သင့်သည်။

Verse 15

अस्थिस्थूणं स्नायुयुतं मांसशोणितलेपनं चर्मावनद्धं दुर्गन्धं पूर्णं मूत्रपुरीषयोः

ကိုယ်ခန္ဓာဟူသည် အရိုးတိုင်တစ်တိုင်ကဲ့သို့ ဖြစ်၍ ကြောများဖြင့်ချည်နှောင်ထားကာ အသားနှင့်သွေးဖြင့်လိမ်းကျံထားပြီး အရေပြားဖြင့်ဖုံးအုပ်ထားသည့် အနံ့ဆိုးသောအရာ၊ ဆီးနှင့်မစင်တို့ဖြင့် ပြည့်နှက်နေသည်။

Verse 16

जराशोकसमाविष्टं रोगायतनमातुरं रजस्वलमनित्यञ्च भूतावासमिमन्त्यजेत्

အိုမင်းခြင်းနှင့် ဝမ်းနည်းခြင်းတို့ဖြင့် စိမ့်ဝင်နေပြီး ရောဂါ၏အိမ်ရာ၊ နာကျင်အဖျားအနာဖြစ်သော၊ မစင်မသန့် (ရာသီသွေး) အညစ်အကြေးနှင့် ဆက်နွယ်သော၊ မတည်မြဲသော၊ သတ္တဝါတို့၏နေရာဖြစ်သော ဤကိုယ်ခန္ဓာကို စွန့်လွှတ်သင့်သည်။

Verse 17

धृतिः क्षमा दमो ऽस्तेयं शौचमिन्द्रियनिग्रहः ह्रीर्विद्या सत्यमक्रोधो दशकं धर्मलक्षणं

တည်ကြည်မှု၊ သည်းခံမှု၊ ကိုယ်တိုင်ထိန်းချုပ်မှု၊ မခိုးယူမှု၊ သန့်ရှင်းမှု၊ အင်္ဒြိယထိန်းချုပ်မှု၊ ရှက်ကြောက်မှု၊ ဗိဒ္ဓာ (သိမြင်ပညာ)၊ သစ္စာတရား၊ ဒေါသကင်းခြင်း—ဤဆယ်ပါးသည် ဓမ္မ (တရားသဘောနှင့် မှန်ကန်သောကျင့်ဝတ်) ၏ လက္ခဏာများ ဖြစ်သည်။

Verse 18

चतुर्विधं भैक्षवस्तु कुटीरकवहूदके हंसः परमहंसश् च यो यः पश्चात् स उत्तमः

ဘိက္ခာ-ဘဝ (တောင်းစားနေထိုင်မှု) သည် လေးမျိုးရှိသည်—ကုဋီရက (kuṭīraka)၊ ဘဟူဒက (bahūdaka)၊ ဟံသ (haṃsa) နှင့် ပရမဟံသ (paramahaṃsa)။ ဤအစဉ်အတိုင်း နောက်ကျလာသမျှကို ပိုမိုမြင့်မြတ်သည်ဟု သတ်မှတ်သည်။

Verse 19

एकदण्डी त्रिदण्डी वा योगी मुच्यते बन्धनात् अहिंसा सत्यमस्तेयं ब्रह्मचर्यापरिग्रहौ

တစ်တံတော် (ekadaṇḍa) ကိုင်သူဖြစ်စေ၊ သုံးတံတော် (tridaṇḍa) ကိုင်သူဖြစ်စေ၊ ယောဂီသည် အဟိṃသာ (မအကြမ်းဖက်)၊ သတ္တယ (အမှန်တရား)၊ အစတေယ (မခိုးယူ)၊ ဘြဟ္မစရိယ (ကာမစည်းကမ်း)၊ အပရိဂ္ရဟ (မပိုင်ဆိုင်လိုမှု) ကို ကျင့်သုံးခြင်းအားဖြင့် ချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်သည်။

Verse 20

यमाः पञ्चाथ नियमाः शौचं सन्तोषणन्तपः स्वाध्यायेश्वरपूजा च पद्मकाद्यासनं यतेः

ယမ (yama) ငါးပါးနှင့် ထို့နောက် နိယမ (niyama) များ—ရှောချ (သန့်ရှင်းမှု)၊ သန္တောသ (ကျေနပ်တင်းတိမ်မှု)၊ တပ (တပဿ/အာစီတပ)၊ စွာဓျာယ (ကိုယ်တိုင်လေ့လာခြင်း/ဝေဒစာဖတ်ခြင်း)၊ နှင့် အီශ්ဝရပူဇာ (အရှင်ဘုရားကို ပူဇော်ခြင်း)—ထို့ပြင် ပဒ္မက အာသန (ကြာပန်းထိုင်) စသည့် အာသနများကို သံဃာတော်/တပသီသည် လိုက်နာရမည်။

Verse 21

प्राणायामस्तु द्विविधः स गर्भो ऽगर्भ एव च जपध्यानयुतो गर्भो विपरीतस्त्वगर्भकः

ပရာဏာယာမ (prāṇāyāma) သည် နှစ်မျိုးရှိသည်—ဂರ್ಭ (garbha၊ “မျိုးစေ့ရှိ”) နှင့် အဂರ್ಭ (agarbha၊ “မျိုးစေ့မရှိ”)။ မန္တရဇပ (japa) နှင့် ဓျာန (dhyāna) တို့နှင့် တွဲဖက်သောအရာသည် “မျိုးစေ့ရှိ” ဖြစ်ပြီး၊ ထို၏ ဆန့်ကျင်ဘက်သည် “မျိုးစေ့မရှိ” ဖြစ်သည်။

Verse 22

प्रत्येकं त्रिविधं सोपि पूरकुम्भकरेचकैः पूरणात् पूरको वायोर् निश् चलत्वाच्च कुम्भकः

အလေ့အကျင့်တစ်ခုချင်းစီသည်လည်း သုံးမျိုးဖြစ်သည်—ပူရက (pūraka၊ အသက်ရှူဝင်)၊ ကုမ္ဘက (kumbhaka၊ အသက်ထိန်း)၊ နှင့် ရေचक (recaka၊ အသက်ရှူထုတ်)။ ခန္ဓာကိုယ်ထဲသို့ လေကို “ဖြည့်” သောကြောင့် ပူရကဟု ခေါ်ပြီး၊ လေသည် မလှုပ်မရှား ဖြစ်သဖြင့် ကုမ္ဘကဟု ခေါ်သည်။

Verse 23

समाचरेदिति ख , छ च दयास्तेयमिति ङ त्रिदण्डी चेति ङ पद्मकाद्यासनं महत् इति ट रेचनाद्रेचकः प्रोक्तो मात्राभेदेन च त्रिधा द्वादशात्तु चतुर्विंशः षट्त्रिंशन्मात्रिको ऽपरः

“ဤအရာတို့ကို ကျင့်သုံးရမည်” ဟူသည်ကို kha/cha ပုဒ်ဖတ်အရ ဆိုထားသည်။ ṅa ပုဒ်ဖတ်အရ “ဒယာ (ကရုဏာ) နှင့် အစတေယ (မခိုးယူ)” ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ထို့အပြင် ṅa ပုဒ်ဖတ်အရ “သုံးတံတော်ကိုင် သံဃာတော်/တပသီ (tridaṇḍin)” ဟူ၍လည်းကောင်း၊ ṭa ပုဒ်ဖတ်အရ “ပဒ္မက (padmaka) မှ စသော မဟာအာသန” ဟူ၍လည်းကောင်း ဖော်ပြထားသည်။ recana (“ထုတ်ပယ်ခြင်း”) မှ recaka (အသက်ရှူထုတ်) ဟူသော အမည်ကို သတ်မှတ်သည်။ mātrā (အချိန်ယူနစ်) ကွာခြားမှုအရ သုံးမျိုးရှိ၍ ၁၂ mātrā၊ ၂၄ mātrā၊ နှင့် ၃၆ mātrā တို့ဖြစ်သည်။

Verse 24

तालो लघ्वक्षरो मात्रा प्रणवादि चरेच्छनैः प्रत्याहारो जापकानां ध्यानमीश्वरचिन्तनं

တාල (အချိန်ညှိစည်းကမ်း), အက္ခရာတိုနှင့် မာထရာ (အသံအချိန်/ကဗျာအတိုင်းအတာ) ကို ပရဏဝ «အိုမ်» မှစ၍ တဖြည်းဖြည်း လေ့ကျင့်ရမည်။ ဂျပ (japa) ပြုသူတို့အတွက် ပရတ္ယာဟာရ သည် အာရုံခံအင်္ဂါများကို ဆုတ်ခွာခြင်း ဖြစ်ပြီး၊ ဓျာန သည် အရှင်ကို စိတ်ဖြင့် ဆင်ခြင်တော်မူခြင်း ဖြစ်သည်။

Verse 25

मनोधृतिर्धारणा स्यात् समाधिर्ब्रह्मणि स्थितिः अयमात्मा परं ब्रह्म सत्यं ज्ञानमनन्तकं

စိတ်၏ တည်ငြိမ်ခိုင်မာမှုကို ဓာရဏာ (အာရုံစိုက်တည်မြဲခြင်း) ဟု ခေါ်သည်။ သမာဓိ သည် ဗြဟ္မန်၌ တည်နေခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤအတ္တမန်သည် အမြင့်ဆုံး ဗြဟ္မန်—သစ္စာ၊ ဉာဏ်ပညာ၊ အနန္တ ဖြစ်သည်။

Verse 26

विज्ञानमानन्दं ब्रह्म तत्त्वमस्यअहमस्मि तत् परम् ब्रह्म ज्योतिरात्मा वासुदेवो विमुक्त ॐ

ဗြဟ္မန်သည် ဗိညာဏ် (အသိဉာဏ်) နှင့် အာနန္ဒ (အပျော်အပါးမြတ်) ဖြစ်သည်။ «သင်သည် ထိုအရာ»၊ «ငါသည် ထိုအရာ»။ ထိုအရာသည် အမြင့်ဆုံး ဗြဟ္မန်—အလင်းသဘောရှိသော အတ္တမန်; ထိုသည် ဝါစုဒေဝ ဖြစ်သည်။ (ဤကို သိမြင်သူ) လွတ်မြောက်သည်။ အိုမ်။

Verse 27

देहेन्द्रियमनोबुद्धिप्राणाहङ्कारवर्जितं जाग्रत्स्वप्नसुसुप्त्यादिमुक्तं ब्रह्म तुरोयकं

ဗြဟ္မန်သည် ကိုယ်ခန္ဓာ၊ အာရုံခံအင်္ဂါများ၊ စိတ်၊ ဉာဏ်၊ ပရాణ (အသက်ရှု) နှင့် အဟင်္ကာရ (အတ္တ) မပါသော အရာဖြစ်သည်။ နိုးခြင်း၊ အိပ်မက်၊ အိပ်ပျော်နက် (သုသုပ္တိ) စသည့် ကန့်သတ်ချက်များမှ လွတ်ကင်းသော ထိုအရာသည် တုရိယ (စတုတ္ထအခြေအနေ) ဖြစ်သည်။

Verse 28

नित्यशुद्धबुद्धयुक्तसत्यमानन्दमद्वयं अहं ब्रह्म परं ज्योतिरक्षरं सर्वगं हरिः

ငါသည် ဗြဟ္မန် ဖြစ်၏—အမြဲသန့်ရှင်း၍ ဗုဒ္ဓိ (အသိဉာဏ်) ပါဝင်ကာ သစ္စာ၊ အာနန္ဒ (အပျော်အပါးမြတ်) နှင့် အဒွယ (မနှစ်ခွဲ) ဖြစ်သည်။ အမြင့်ဆုံး အလင်း၊ မပျက်စီးသော အက္ခရာ၊ အလုံးစုံပြန့်နှံ့သော ဟရီ ဖြစ်သည်။

Verse 29

सो ऽसावादित्यपुरुषः सो ऽसावहमखण्ड ॐ सर्वारम्भपरित्यागी समदुःखसुखं क्षमी

ထိုသူသည် နေရောင်၏ ပုရုෂဖြစ်၏။ ထိုသူသည်ပင် ငါဖြစ်၏—မခွဲမခြား၊ အိုံ။ (သူ/ငါ) သည် စတင်လုပ်ဆောင်မှုအသစ်တို့ကို စွန့်လွှတ်သူ၊ ဒုက္ခနှင့် သုခ၌ တူညီနေသူ၊ သည်းခံခွင့်လွှတ်တတ်သူ ဖြစ်၏။

Verse 30

भावशुद्धश् च ब्रह्माण्डं भित्त्वा ब्रह्म भवेन्नरः आषढ्यां पौर्णमास्याञ्च चातुर्मास्यं व्रतञ्चरेत्

အတွင်းစိတ်သဘောထား သန့်စင်ပြီးနောက် လူသည် ဘြဟ္မာဏ္ဍ (ကမ္ဘာဥ) ကို ခွဲဖောက်၍ (အလွန်တက်လွန်၍) ဘြဟ္မန်နှင့် တစ်ဖြစ်တည်း ဖြစ်လာ၏။ အာṣာḍha လပြည့်နေ့တွင် စာတုർമាសျ ဝရတကို စတင်ကျင့်သင့်၏။

Verse 31

ततो ज्रजेत् नवम्यादौ ह्य् ऋतुसन्धिषु वापयेत् प्रायश्चित्तं यतीनाञ्च ध्यानं वायुयमस् तथा

ထို့နောက် လဆန်း/လဆုတ် ကိုးရက်နေ့မှ စ၍ သတ်မှတ်ထားသော စည်းကမ်းကျင့်စဉ်ကို ဆောင်ရွက်သင့်၏။ ရာသီပြောင်းဆုံရာများတွင်လည်း ထိုနည်းတူ ပြုလုပ်သင့်၏။ ဤသည်မှာ ယတီ (သံဃာ/တပသီ) များအတွက် ပြစ်ဒဏ်ဖြေ (ပရာယရှ္စိတ္တ) ဝရတဖြစ်ပြီး၊ သမาธိဓာနနှင့်အတူ ဝါယုနှင့် ယမကိုလည်း (အာရုံပြု) ဆင်ခြင်ခြင်း ဖြစ်၏။

Frequently Asked Questions

Equanimity toward all, non-accumulation, solitary wandering, truth-purified speech and mind, careful non-harming, and indifference to life and death—paired with yogic discipline culminating in Brahman-realization.

It prescribes alms only after the household has finished cooking and eating (no smoke, pestle set down, embers cold), and defines five ethical modes of alms (madhūkara, asaṅklipta, prākpraṇīta, ayācita, tātkālika/upapanna) to prevent coercion, hoarding, and social disruption.

Yama-niyama and āsana support prāṇāyāma (garbha/agarbha; pūraka-kumbhaka-recaka with mātrā timing), leading to pratyāhāra, dhāraṇā, dhyāna (Īśvara-cintana), and samādhi as abiding in Brahman.

It presents non-dual identification statements—Self as Brahman (truth, knowledge, infinite; consciousness-bliss), Brahman as Turīya beyond waking/dream/deep sleep, and the realized Self as Vāsudeva/Hari—framing moksha as direct knowledge.