Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 5

तस्मादीशानदिग्भागे धनुषां षोडशांतरे । त्र्यंबकेश्वरनामा च तत्र रुद्रः स्थितः स्वयम्

tasmādīśānadigbhāge dhanuṣāṃ ṣoḍaśāṃtare | tryaṃbakeśvaranāmā ca tatra rudraḥ sthitaḥ svayam

Dari tempat itu, di penjuru timur laut, pada jarak enam belas panjang busur, Rudra sendiri bersemayam di sana, dikenal sebagai Tryambakeśvara.

तस्मात्from there
तस्मात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतस्मात्-प्रयोगः; पञ्चमी-एकवचनार्थे (ablatival adverbial) — 'from there/from that'
ईशानदिग्भागेin the north-east quarter/part
ईशानदिग्भागे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootईशान + दिक् + भाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; समासः—ईशानायाः दिशः भागः
धनुषाम्of bows (as a measure)
धनुषाम्:
Shashthi-sambandha (Measure relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootधनुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), बहुवचन
षोडशान्तरेat a distance of sixteen (bows)
षोडशान्तरे:
Adhikarana (Location/Measure/अधिकरण)
TypeNoun
Rootषोडश + अन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; द्विगुः—षोडश (16) + अन्तर (interval)
त्र्यम्बकेश्वरनामाnamed Tryambakeśvara
त्र्यम्बकेश्वरनामा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्र्यम्बकेश्वर + नामन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहिः—'त्र्यम्बकेश्वरः नाम यस्य सः'
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक-निपात (conjunction)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-क्रियाविशेषण (locative adverb)
रुद्रःRudra
रुद्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
स्थितःis situated
स्थितः:
Kriya (Predicative/क्रिया-भाव)
TypeAdjective
Root√स्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past participle, क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; 'standing/abiding'
स्वयम्himself
स्वयम्:
Kriya-vishesana (Emphasis/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootस्वयम् (अव्यय)
Formअव्यय; आत्मवाचक (reflexive/emphatic adverb)

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced)

Tirtha: Tryambakeśvara (Prabhāsa)

Type: temple

Listener: Devī (Pārvatī)

Scene: A pilgrim path from Kapāleśvara to the north-east; a small shrine where Rudra is said to abide as Tryambakeśvara; the distance is marked as ‘sixteen bow-lengths’.

T
Tryambakeśvara
R
Rudra
Ī
Īśāna-dik (north-east)

FAQs

The Purāṇa maps holiness onto geography: specific directions and distances guide devotees to Rudra’s manifest presence.

Tryambakeśvara (Rudra’s site) within Prabhāsa-kṣetra.

A directional and distance marker is given—go to the Īśāna quarter, sixteen bow-lengths away—to reach the Tryambakeśvara shrine.