Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 8

को ह्यर्थो बहुभिर्लिंगैर्दृष्टैर्वा सुरसुन्दरि । वरुणेशेन दृष्टेन सर्वतीर्थफलं लभेत्

ko hyartho bahubhirliṃgairdṛṣṭairvā surasundari | varuṇeśena dṛṣṭena sarvatīrthaphalaṃ labhet

Wahai jelita para dewa, apa perlunya melihat banyak liṅga? Dengan memandang Varuṇeśvara sahaja, seseorang memperoleh pahala semua tīrtha.

कःwhat?/which?
कः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; प्रश्नवाचक-सर्वनाम
हिindeed
हि:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय—निपात (emphasis/indeed)
अर्थःuse/purpose
अर्थः:
Karta (Subject complement with ‘कः’)
TypeNoun
Rootअर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
बहुभिःwith many
बहुभिः:
Karaṇa-viśeṣaṇa (Qualifier of instrument)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषणम् (of लिङ्गैः)
लिङ्गैःliṅgas
लिङ्गैः:
Karaṇa (Instrument; ‘by seeing many liṅgas’)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
दृष्टैःseen
दृष्टैः:
Karaṇa-viśeṣaṇa (Qualifier of instrument)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formकृदन्त—क्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; धातु: √दृश्; ‘seen’ (agreeing with लिङ्गैः)
वाor
वा:
Vikalpa (Alternative)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formअव्यय—विकल्पार्थक (or)
सुरसुन्दरिO beautiful goddess
सुरसुन्दरि:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootसुर (प्रातिपदिक) + सुन्दरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; समासः—कर्मधारय (सुराणां सुन्दरी)
वरुणेशेनby Varuṇeśa (Varuṇeśvara)
वरुणेशेन:
Karaṇa (Instrument; by seeing Varuṇeśa)
TypeNoun
Rootवरुणेश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; विशेष-नाम
दृष्टेनwhen seen / by having seen
दृष्टेन:
Karaṇa-viśeṣaṇa (Qualifier of instrument)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formकृदन्त—क्त (past passive participle), पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; धातु: √दृश्; ‘seen’ (with वरुणेशेन)
सर्वतीर्थफलम्the fruit of all pilgrimages
सर्वतीर्थफलम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + तीर्थ (प्रातिपदिक) + फल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुष (सर्वेषां तीर्थानां फलम्)
लभेत्would obtain
लभेत्:
Kriyā (Predicate action)
TypeVerb
Rootलभ् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; धातु: √लभ्

Unknown (narrative voice addressing a देवी/Devi within the māhātmya dialogue)

Tirtha: Varuṇeśvara

Type: kshetra

Listener: Surasundarī / Varānane (addressed directly)

Scene: A pilgrim couple approaches Varuṇeśvara; behind the liṅga appear faint visionary silhouettes of many famous tīrthas (Gaṅgā ghāṭs, Kedāra peaks, Venkata hill, etc.), indicating ‘all tīrthas’ contained in one darśana.

V
Varuṇeśvara

FAQs

Single-pointed devotion and darśana of a highly praised kṣetra-deity can equal the merit of extensive pilgrimage.

Varuṇeśvara at Prabhāsa Kṣetra, praised as granting the fruit of all tīrthas.

The act emphasized is darśana—beholding Varuṇeśvara—as a complete pilgrimage-fruit in itself.