Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 7

इति संक्षेपतः प्रोक्तं माहात्म्यं बुधदैवतम् । श्रुत्वाऽभिनंद्य प्रयतः प्राप्नोति परमं पदम्

iti saṃkṣepataḥ proktaṃ māhātmyaṃ budhadaivatam | śrutvā'bhinaṃdya prayataḥ prāpnoti paramaṃ padam

Demikianlah secara ringkas telah dinyatakan kemuliaan dewa Budha. Sesiapa yang mendengarnya, menyambutnya dengan hormat, dan berdisiplin dengan tekun akan mencapai kedudukan tertinggi.

इतिthus
इति:
Sambandha (Discourse marker/इति)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formइत्यादि-समाप्त्यर्थक अव्यय (quotative/thus)
संक्षेपतःbriefly
संक्षेपतः:
Prakara (Manner/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootसंक्षेप (प्रातिपदिक) + तस् (तसिल्)
Formतसिलन्त अव्यय (adverb: briefly)
प्रोक्तम्has been told
प्रोक्तम्:
Kriya (Predicative/क्रिया-भाव)
TypeVerb
Rootप्र-उच्/वच् (धातु) + त (क्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘माहात्म्यम्’ इत्यस्य कर्मणि भावः
माहात्म्यम्the greatness (glory)
माहात्म्यम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमाहात्म्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्तृ), एकवचन
बुधदैवतम्pertaining to Budha as the deity
बुधदैवतम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootबुध + दैवत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः: बुधस्य दैवतं यस्य/बुधदैवतं (बुधसम्बन्धि)
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootश्रु (धातु) + क्त्वा
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund): having heard
अभिनन्द्यhaving praised
अभिनन्द्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootअभि-नन्द् (धातु) + ल्यप्
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund): having praised/approved
प्रयतःself-controlled, diligent
प्रयतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootप्रयत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्तृ), एकवचन; कर्तृविशेषणम्
प्राप्नोतिattains
प्राप्नोति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-आप् (धातु)
Formलट् (वर्तमान/Present), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपदम्
परमम्supreme
परमम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; ‘पदम्’ इत्यस्य विशेषणम्
पदम्state/abode
पदम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपद (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

Sūta (deduced—phalaśruti closure within Māhātmya)

Tirtha: Budheśvara-māhātmya (within Prabhāsa-kṣetra)

Type: kshetra

Scene: A recitation assembly (paurāṇika speaking, listeners in attentive posture) with Budheśvara shrine in the background; a subtle upward path/light symbolizing ‘parama pada’.

B
Budha
P
Prabhāsa Kṣetra

FAQs

Hearing sacred Māhātmyas with reverence and disciplined conduct is itself a liberating practice in Purāṇic dharma.

Prabhāsa Kṣetra, in the context of Budha/Budheśvara’s glory.

Śravaṇa (listening) to the Māhātmya, coupled with reverent acceptance and self-restraint (prayatna/prayata).