Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 5

तस्य वामे स्थितो विष्णुर्वराह इति यः स्मृतः । तस्य दक्षिणभागे तु स्थितो ब्रह्मा प्रजापतिः । कपर्द्दिरूपमास्थाय सावित्र्याः कोपकारणात्

tasya vāme sthito viṣṇurvarāha iti yaḥ smṛtaḥ | tasya dakṣiṇabhāge tu sthito brahmā prajāpatiḥ | kaparddirūpamāsthāya sāvitryāḥ kopakāraṇāt

“Di sebelah kiri-Nya berdiri Viṣṇu, yang dikenang sebagai Varāha; dan di sebelah kanan-Nya berdiri Brahmā, Prajāpati, tuan segala makhluk. Dan di sana Dia mengambil rupa Kaparddī, kerana sebab yang membangkitkan murka Savitrī.”

तस्यof him/of that
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम
वामेon the left (side)
वामे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootवाम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, सप्तमी-विभक्तिः (Locative), एकवचनम्
स्थितःstanding/situated
स्थितः:
Karta (Predicative/कर्ता)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्तः (past participle), पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
विष्णुःViṣṇu
विष्णुः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
वराहःVarāha
वराहः:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootवराह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
इतिthus/as
इति:
Sambandha (Quotation marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/इत्यर्थक-अव्यय (quotative particle)
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
स्मृतःis remembered/called
स्मृतः:
Kriya (Predicative action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्तः, पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मणि-प्रयोगार्थः (is remembered/called)
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम
दक्षिणभागेon the right side/part
दक्षिणभागे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदक्षिणभाग (प्रातिपदिक: दक्षिण + भाग)
Formपुंलिङ्गः, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुषः (दक्षिणः भागः)
तुbut/and
तु:
Sambandha (Contrast/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपातः (conjunction/contrast)
स्थितःstanding/situated
स्थितः:
Karta (Predicative/कर्ता)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त, पुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
ब्रह्माBrahmā
ब्रह्मा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
प्रजापतिःPrajāpati
प्रजापतिः:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रजापति (प्रातिपदिक: प्रजा + पति)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (प्रजानां पतिः)
कपर्द्दिरूपम्the form of Kaparddī
कपर्द्दिरूपम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकपर्द्दिरूप (प्रातिपदिक: कपर्द्दि + रूप)
Formनपुंसकलिङ्गः, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative), एकवचनम्; तत्पुरुषः (कपर्द्देः रूपम्)
आस्थायhaving assumed
आस्थाय:
Kriya (Gerundial/क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootआ + स्था (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund), उपसर्गः—आ; पूर्वकालिक-क्रिया
सावित्र्याःof Sāvitrī
सावित्र्याः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसावित्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive), एकवचनम्
कोपकारणात्because of the cause of (her) anger
कोपकारणात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootकोपकारण (प्रातिपदिक: कोप + कारण)
Formनपुंसकलिङ्गः, पञ्चमी-विभक्तिः (Ablative), एकवचनम्; तत्पुरुषः (कोपस्य कारणम्)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Someśvara-sannidhi with Varāha and Brahmā presence (Prabhāsa)

Type: temple

Listener: Devī

Scene: A central Someśvara-liṅga with Viṣṇu as Varāha standing to the left and Brahmā Prajāpati to the right; an additional emblem of 'Kaparddī' (matted/knotted hair icon) indicates a specific manifested form linked to Sāvitrī’s anger episode.

S
Someśvara
V
Viṣṇu
V
Varāha
B
Brahmā
P
Prajāpati
K
Kaparddī
S
Sāvitrī

FAQs

Pilgrimage theology integrates cosmic functions—preservation (Viṣṇu), creation (Brahmā), and transcendence (Śiva)—around a single sacred center.

Prabhāsakṣetra’s Someśvara Liṅga precinct, described with attendant divine presences.

No explicit rite is stated; the verse provides sacred iconographic and mythic context for darśana at the site.