Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 2

जरद्गवेशाद्दक्षिणे समुद्रोत्तरतस्तथा । एतद्वै कापिलं क्षेत्रं नापुण्यैः प्राप्यते नरैः

jaradgaveśāddakṣiṇe samudrottaratastathā | etadvai kāpilaṃ kṣetraṃ nāpuṇyaiḥ prāpyate naraiḥ

Ia terletak di sebelah selatan Jaradgaveśa dan juga di sebelah utara lautan. Sesungguhnya inilah kawasan suci Kāpila, yang tidak dapat dicapai oleh manusia yang tiada pahala kebajikan.

जरद्गवेशात्from Jaradgaveśa
जरद्गवेशात्:
Apadana (Reference point/source/अपादान)
TypeNoun
Rootजरद्गव + ईश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुष (जरद्गवस्य ईशः)
दक्षिणेto the south
दक्षिणे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootदक्षिण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; देशवाचक
समुद्रocean/sea
समुद्र:
Sambandha (Compound member/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसमुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-एकवचन (समासाङ्गरूपेण)
उत्तरतःto the north (of)
उत्तरतः:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootउत्तरतः (अव्यय)
Formअव्यय, दिशावाचक (directional adverb: north of)
तथाlikewise/also
तथा:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चय/प्रकारवाचक (likewise/also)
एतत्this
एतत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (क्षेत्रम् प्रति)
वैindeed
वै:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
कापिलम्Kapila-related
कापिलम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकापिल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (क्षेत्रम् प्रति)
क्षेत्रम्sacred field/region
क्षेत्रम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय (negation)
अपुण्यैःby the unmeritorious (people)/with lack of merit
अपुण्यैः:
Karana (Instrument/means/करण)
TypeNoun
Rootअपुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), बहुवचन; साधन/हेतु-भावे
प्राप्यतेis attained
प्राप्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + आप् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (is attained)
नरैःby men/people
नरैः:
Karta (Agent in passive/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; कर्तृ-भावे (कर्मणि-प्रयोगे)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Kāpila Kṣetra (Kapileśvara region)

Type: kshetra

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Scene: A coastal sacred map with directional labels: Jaradgaveśa to the north-side reference, the ocean to the south boundary, and the Kāpila kṣetra glowing as a sanctified zone; pilgrims approach but only some perceive its radiance.

J
Jaradgaveśa
S
Samudra (Ocean)
K
Kāpila-kṣetra

FAQs

Pilgrimage bears fruit when supported by puṇya and right disposition; sacred places are approached through inner merit as well as outer travel.

The Kāpila-kṣetra (region associated with Kapila and Kapileśvara) in Prabhāsa, described by its landmarks.

No specific ritual; the verse emphasizes eligibility—those lacking merit do not easily reach this kṣetra.