Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 12

Devanagari script

न त्यजामि सदा देवि देविकायास्तटं शुभम् । दुर्ल्लभं सर्वलोकेऽस्मिन्पवित्रं सुप्रियं हि मे

Transliteration

na tyajāmi sadā devi devikāyāstaṭaṃ śubham | durllabhaṃ sarvaloke'sminpavitraṃ supriyaṃ hi me

Translation

Wahai Dewi, Aku tidak pernah meninggalkan tebing suci yang membawa tuah di sungai Devikā. Ia amat sukar ditemui di seluruh alam, lagi suci dan teramat dikasihi oleh-Ku.

Word by Word

• न: not
• न: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय; निषेध (negation particle)

• त्यजामि: I abandon
• त्यजामि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: त्यज् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, उत्तम-पुरुष (1st), एकवचन

• सदा: always
• सदा: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)
• Form: अव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण

• देवि: O goddess
• देवि: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: देवी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन

• देविकायाः: of Devikā
• देविकायाः: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: देविका (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

• तटम्: bank
• तटम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तट (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन

• शुभम्: auspicious
• शुभम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तटम् इति विशेष्ये

• दुर्ल्लभम्: rare to obtain
• दुर्ल्लभम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: दुर्लभ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तटम्/स्थानम् इत्यर्थे विशेषण

• सर्वलोके: in the whole world
• सर्वलोके: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सर्व-लोक (प्रातिपदिक; समास)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; सर्वः लोकः = सर्वलोकः

• अस्मिन्: in this
• अस्मिन्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन

• पवित्रम्: holy, purifying
• पवित्रम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: पवित्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• सुप्रियम्: very dear
• सुप्रियम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सु-प्रिय (प्रातिपदिक; उपसर्ग-युक्त)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• हि: indeed, for
• हि: Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: अव्यय; निश्चय/हेतु-बोधक (emphatic/causal particle)

• मे: of me, to me
• मे: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन

Speaker

Śiva

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Devikā-taṭa (within Prabhāsa-kṣetra)

Type: ghat

Skanda Dialogue

Listener: Devī/Pārvatī

Visual Art Cues

Scene: Śiva speaks to Devī on a luminous riverbank; the Devikā flows gently, with tīrtha-ghāṭa steps, pilgrims in simple garments, and a distant shrine silhouette in the sea-breeze of Prabhāsa.

Characters & Entities

• Devī (Pārvatī)
• Devikā river bank

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The holiness of a place is intensified by divine favor—what the Lord cherishes becomes a powerful purifier.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The auspicious Devikā-taṭa within Prabhāsakṣetra.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit rite is stated; the verse establishes the site’s exceptional purity and desirability for pilgrimage.