Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 1

ततो गच्छेन्महादेवि दुर्वासादित्यमुत्तमम् । यत्र दुर्वाससा तप्तं तपो वर्षसहस्रकम् । निराहारो जिताहारः सूर्याराधनतत्परः

tato gacchenmahādevi durvāsādityamuttamam | yatra durvāsasā taptaṃ tapo varṣasahasrakam | nirāhāro jitāhāraḥ sūryārādhanatatparaḥ

Kemudian, wahai Dewi Agung, hendaklah seseorang pergi ke tirtha yang unggul bernama Durvāsāditya, tempat resi Durvāsas menjalankan tapa selama seribu tahun—berpuasa, menguasai pemakanan, dan sepenuhnya tekun dalam pemujaan kepada Dewa Surya.

tataḥthen/from there
tataḥ:
Sambandha (Discourse/sequence marker)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय)
Formअव्यय (अथ/अनन्तरम्; adverb)
gacchetshould go
gacchet:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootgam (गम् धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष? (actually 3rd person), एकवचन; परस्मैपद; विधेय (injunctive: “should go”)
mahādeviO great goddess
mahādevi:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootmahā-devī (प्रातिपदिक; महा + देवी)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन; संबोधन
durvāsādityamDurvāsā’s Āditya (Sun-shrine)
durvāsādityam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootdurvāsā-āditya (प्रातिपदिक; दुर्वासा + आदित्य)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; कर्म (object of going)
uttamamexcellent/supreme
uttamam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootuttama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण
yatrawhere
yatra:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootyatra (अव्यय)
Formअव्यय (सम्बन्धबोधक/स्थानवाचक relative adverb: “where”)
durvāsasāby Durvāsā
durvāsasā:
Karana (Instrument/Agentive means/करण)
TypeNoun
Rootdurvāsas (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; करण/कर्तृसाधन (agent/instrument)
taptamperformed/austerely done
taptam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Roottap (तप् धातु) + ta (क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तपः इत्यस्य विशेषण
tapaḥausterity/penance
tapaḥ:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottapas (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; कर्म (of ‘taptam’)
varṣasahasrakamfor a thousand years
varṣasahasrakam:
Visheshana (Measure/विशेषण)
TypeAdjective
Rootvarṣa-sahasraka (प्रातिपदिक; वर्ष + सहस्रक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; परिमाणवाचक विशेषण
nirāhāraḥwithout food
nirāhāraḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootnir-āhāra (प्रातिपदिक; निर् + आहार)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण (of Durvāsā)
jitāhāraḥhaving conquered appetite/controlled diet
jitāhāraḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootjita-āhāra (प्रातिपदिक; जिता (√ji) + आहार)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
sūryārādhanatatparaḥdevoted to worship of the Sun
sūryārādhanatatparaḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsūrya-ārādhana-tatpara (प्रातिपदिक; सूर्य + आराधन + तत्पर)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण

Deductive (Prabhāsakṣetramāhātmya narrator addressing Devī)

Tirtha: Durvāsāditya

Type: temple

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Scene: A radiant Āditya shrine stands near the coastal sacred zone; sage Durvāsas, austere and fiery, performs long tapas—standing or seated in meditation—while the rising Sun casts golden light; pilgrims approach with arghya vessels.

M
Mahādevī (addressed)
D
Durvāsas
D
Durvāsāditya (Sūrya shrine/tīrtha)
S
Sūrya (Sun)

FAQs

Steadfast tapas, self-restraint, and focused devotion (here to Sūrya) sanctify a place and make it a powerful destination for seekers.

Durvāsāditya—an eminent Sūrya-associated tīrtha within Prabhāsa Kṣetra.

A yātrā instruction is given (“one should go”), and the model practice highlighted is fasting/regulated diet and Sūrya worship.