Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 166

त्वं धाता विसृजसि विश्वमेक एव त्वं पाता स्थितिकरणाय संप्रवृत्तः । त्वय्यंते लयमखिलं प्रयाति चैतत्त्वत्तोन्यो न हि तपनास्ति सर्वदाता

tvaṃ dhātā visṛjasi viśvameka eva tvaṃ pātā sthitikaraṇāya saṃpravṛttaḥ | tvayyaṃte layamakhilaṃ prayāti caitattvattonyo na hi tapanāsti sarvadātā

Engkau sahaja, sebagai Pencipta, memancarkan alam semesta; Engkau sahaja, sebagai Pemelihara, giat menegakkan kelangsungannya. Pada akhirnya, segala-galanya kembali luluh ke dalam-Mu—selain Engkau tiada Surya (sumber cahaya dan hayat), dan tiada Pemberi segala kurnia.

त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
धाताcreator
धाता:
Karta (Apposition/कर्तृ-विशेषण)
TypeNoun
Rootधातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तृवाचक-नाम (creator)
विसृजसिyou create/emit
विसृजसि:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि√सृज् (धातु)
Formलट् (Present/वर्तमान), मध्यमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
विश्वम्the universe
विश्वम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
एकःone; alone
एकः:
Karta (Qualifier/कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘त्वम्’ इत्यस्य विशेषणम्
एवindeed; alone
एव:
Sambandha (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय, अवधारणार्थक-निपातः (emphasis)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा, एकवचन
पाताprotector
पाता:
Karta (Apposition/कर्तृ-विशेषण)
TypeNoun
Rootपातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तृवाचक-नाम (protector)
स्थितिकरणायfor the maintenance (act of sustaining)
स्थितिकरणाय:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootस्थिति-करण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, चतुर्थी (4th/Dative), एकवचन; षष्ठी/कर्मधारय-भावः ‘स्थितेः करणम्’
संप्रवृत्तःengaged; set in motion
संप्रवृत्तः:
Karta (Qualifier/कर्तृ-विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम्+प्र√वृत् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृत् (क्त-प्रत्ययान्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘त्वम्’ इत्यस्य विशेषणम्; अर्थः ‘प्रवृत्तः/उद्यतः’
त्वयिin you
त्वयि:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
अन्तेat the end
अन्ते:
Adhikarana (Time-locus/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootअन्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; ‘अन्ते’ = ‘समये/अवसाने’
लयम्dissolution
लयम्:
Gati-Karma (Goal/गत्यर्थ-कर्म)
TypeNoun
Rootलय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
अखिलम्entire; all
अखिलम्:
Karma (Qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootअखिल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘(विश्वम्)’ इत्यस्य विशेषणम् (elliptic)
प्रयातिgoes; attains
प्रयाति:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र√या (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
and
:
Sambandha (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चयार्थक-निपातः (conjunction)
एतत्this
एतत्:
Karta (Subject of implied ‘अस्ति’/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अत्र ‘एतत्’ = ‘एतद् (तत्त्वम्)’ (this)
तत्त्वतःin truth; essentially
तत्त्वतः:
Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतत्त्व (प्रातिपदिक) + तस् (तद्धित-अव्यय)
Formअव्यय, तसिल्-प्रत्ययान्त (adverb), ‘यथार्थतः/वास्तवतः’
अन्यःanother (one)
अन्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
not
:
Sambandha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय, निषेधार्थक-निपातः (negation)
हिindeed; for
हि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय, हेत्वर्थ/निश्चयार्थक-निपातः (indeed/for)
तपनःthe Sun / the illuminator
तपनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतपन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘तपन’ = सूर्य/तापयिता (here: ‘giver of heat/light’)
अस्तिis
अस्ति:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन
सर्वदाताgiver of all
सर्वदाता:
Karta (Apposition/कर्तृ-विशेषण)
TypeNoun
Rootसर्व-दातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपपद-तत्पुरुषः ‘सर्वं ददाति’/‘सर्वस्य दाता’

A devotee/praiser within the Prabhāsakṣetramāhātmya context

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra / Somnātha

Type: kshetra

Scene: A single divine presence radiates like the sun while simultaneously emanating the cosmos, sustaining it, and drawing it back at dissolution; the Somnātha liṅga stands as the axis, with creation emerging as lotuses and returning as waves into the sea.

D
Dhātā (Creator)
P
Pātā (Protector)
L
Laya (Dissolution)
T
Tapana (Sun)
P
Prabhāsa-kṣetra

FAQs

All cosmic functions—creation, sustenance, and dissolution—are ultimately rooted in the one Supreme Lord.

Prabhāsa-kṣetra, where the Lord is praised as the singular source and support of the cosmos.

None explicit; it is a doctrinal stuti that supports worship through praise and contemplation.