Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 60

Devanagari script

पञ्चभिर्वासुदेवस्तु जन्ममृत्युभयापहः । प्रद्युम्नः षड्भिरेवासौ लक्ष्मीं कांतिं ददाति यः

Transliteration

pañcabhirvāsudevastu janmamṛtyubhayāpahaḥ | pradyumnaḥ ṣaḍbhirevāsau lakṣmīṃ kāṃtiṃ dadāti yaḥ

Translation

Dengan lima (tanda/wujud) Dia ialah Vāsudeva, yang menghapus ketakutan akan kelahiran dan kematian. Dengan enam, Dia ialah Pradyumna, yang mengurniakan Lakṣmī (tuah) dan seri cahaya.

Word by Word

• पञ्चभिः: by five (with five)
• पञ्चभिः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: पञ्च (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे तृतीया (3rd/तृतीया), बहुवचनम्; संख्याविशेषणम् (instrumental plural; numeral adjective)

• वासुदेवः: Vāsudeva
• वासुदेवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वासुदेव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचनम् (masc. nominative sg.)

• तु: indeed/but
• तु: Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: निपातः/अवधारणार्थकः (particle; contrast/emphasis)

• जन्म-मृत्यु-भय-अपहः: remover of the fear of birth and death
• जन्म-मृत्यु-भय-अपहः: Visheshana (Adjectival to subject/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: जन्म (प्रातिपदिक) + मृत्यु (प्रातिपदिक) + भय (प्रातिपदिक) + अपह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा, एकवचनम्; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (जन्ममृत्युभयस्य अपहः = remover of fear of birth and death) (masc. nom. sg.)

• प्रद्युम्नः: Pradyumna
• प्रद्युम्नः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: प्रद्युम्न (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा, एकवचनम् (masc. nom. sg.)

• षड्भिः: by six (with six)
• षड्भिः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: षट् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे तृतीया, बहुवचनम्; संख्याविशेषणम् (instrumental plural; numeral adjective)

• एव: only/indeed
• एव: Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारणार्थक-अव्ययम् (indeclinable; emphasis)

• असौ: he/that one
• असौ: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: असद्/अदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा, एकवचनम्; सर्वनाम (pronoun; masc. nom. sg.)

• लक्ष्मीम्: prosperity (Lakṣmī)
• लक्ष्मीम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: लक्ष्मी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचनम् (fem. acc. sg.)

• कान्तिम्: splendour/beauty
• कान्तिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: कान्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे द्वितीया, एकवचनम् (fem. acc. sg.)

• ददाति: gives
• ददाति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु)
• Form: लट्-लकारः (present), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम् (3rd sg. gives)

• यः: who
• यः: Karta (Relative subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा, एकवचनम्; सम्बन्धबोधकः यत्-प्रत्ययः (relative pronoun; masc. nom. sg.)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Dvārakā (Dvāravatī)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A serene Vāsudeva presence dispelling the shadow of birth-death fear; beside, Pradyumna shines with gentle radiance, bestowing Lakṣmī and kānti upon devotees in Dvārakā’s sanctum.

Characters & Entities

• Vāsudeva
• Pradyumna
• Lakṣmī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Approaching Vāsudeva leads toward transcendence beyond saṃsāra’s fear, while devotion brings auspicious prosperity and inner radiance.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Dvārakā in the Prabhāsa Khaṇḍa, in a sequence that culminates in the praise of Cakratīrtha and Cakra-marked stones.

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly; the focus is on the results (phala) associated with the divine names/forms.