Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 81

कलौ काशी च मथुरा ह्यवंती च द्विजोत्तम । अयोध्या च तथा माया कांची चैव च मत्पुरी

kalau kāśī ca mathurā hyavaṃtī ca dvijottama | ayodhyā ca tathā māyā kāṃcī caiva ca matpurī

Wahai Brahmana yang utama, pada zaman Kali, Kāśī, Mathurā, Avanti, Ayodhyā, Māyā (Haridvāra), Kāñcī, dan juga kotaku sendiri—itulah tīrtha suci yang paling utama.

कलौin Kali age
कलौ:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; काल-अधिकरणे
काशीKashi (Varanasi)
काशी:
Karta (Listed subject/उद्देश्य)
TypeNoun
Rootकाशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; नगरनाम
and
:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
मथुराMathura
मथुरा:
Karta (Listed subject/उद्देश्य)
TypeNoun
Rootमथुरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; नगरनाम
हिindeed
हि:
Sambandha-bodhaka (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphasis/indeed)
अवन्तीAvanti (Ujjain)
अवन्ती:
Karta (Listed subject/उद्देश्य)
TypeNoun
Rootअवन्ती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; नगरनाम
and
:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
द्विजोत्तमO best of Brahmins
द्विजोत्तम:
Sambodhana (Vocative/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक) + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः ‘उत्तमः द्विजः’
अयोध्याAyodhya
अयोध्या:
Karta (Listed subject/उद्देश्य)
TypeNoun
Rootअयोध्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; नगरनाम
and
:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
तथाlikewise
तथा:
Sambandha-bodhaka (Adverbial/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (in the same way/also)
मायाMaya (Mayapuri)
माया:
Karta (Listed subject/उद्देश्य)
TypeNoun
Rootमाया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; नगरनाम (माया = हरिद्वार/मायापुरी इति परम्परा)
कांचीKanchi
कांची:
Karta (Listed subject/उद्देश्य)
TypeNoun
Rootकांची (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; नगरनाम
and
:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
एवindeed
एव:
Sambandha-bodhaka (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (only/indeed)
and
:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
मत्पुरीmy city (Dvaraka)
मत्पुरी:
Karta (Listed subject/उद्देश्य)
TypeNoun
Rootमत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + पुरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘मम पुरी’

Śiva

Tirtha: Sapta-purī (Kāśī, Mathurā, Avantī, Ayodhyā, Māyā/Haridvāra, Kāñcī, Dvārakā)

Type: kshetra

Listener: Dvijottama (best of brāhmaṇas)

Scene: A sacred map-like tableau of seven cities, each with its signature icon: Kāśī with Viśvanātha and Gaṅgā, Mathurā with Yamunā and Kṛṣṇa, Avantī with Mahākāla and Śiprā, Ayodhyā with Rāma, Māyā/Haridvāra with Gaṅgā descent, Kāñcī with Devī/Varadarāja-Ekāmranātha, and Dvārakā with sea and Dvārakādhiśa.

K
Kali Yuga
K
Kāśī
M
Mathurā
A
Avanti
A
Ayodhyā
M
Māyā (Haridvāra)
K
Kāñcī
D
Dvārakā (matpurī)

FAQs

Even in Kali Yuga, certain sacred cities remain enduring gateways to liberation-oriented merit through pilgrimage and devotion.

A canonical set of holy cities is named—Kāśī, Mathurā, Avanti, Ayodhyā, Māyā, Kāñcī—along with Dvārakā (matpurī).

No single rite is prescribed; the verse functions as a tīrtha-list, implying pilgrimage/darśana as the practice.