Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 47

श्रीप्रह्लाद उवाच । कृष्णाय रुक्मिणीं दातुं यदा भीष्मक उद्यतः । तद्द्वेषात्क्रोधसंयुक्तो रुक्मी चैद्यममन्यत

śrīprahlāda uvāca | kṛṣṇāya rukmiṇīṃ dātuṃ yadā bhīṣmaka udyataḥ | taddveṣātkrodhasaṃyukto rukmī caidyamamanyata

Śrī Prahlāda berkata: Ketika Bhīṣmaka bersiap untuk menyerahkan Rukmiṇī kepada Kṛṣṇa, maka Rukmī—diliputi amarah kerana kebencian itu—menganggap (Kṛṣṇa) sebagai musuh.

श्री-प्रह्लादःthe revered Prahlada
श्री-प्रह्लादः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootश्री (प्रातिपदिक) + प्रह्लाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (परोक्शभूत/Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
कृष्णायto Krishna
कृष्णाय:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootकृष्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (सम्प्रदान), एकवचन
रुक्मिणीम्Rukmini
रुक्मिणीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरुक्मिणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
दातुम्to give
दातुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formकृदन्त (तुमुन्-प्रत्यय, infinitive), क्रियार्थ (to give)
यदाwhen
यदा:
Adhikarana (Temporal/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (when)
भीष्मकःBhishmaka
भीष्मकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभीष्मक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन
उद्यतःwas ready/intending
उद्यतः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउद् + यम् (धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय, PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भीष्मकस्य विशेषणम् (ready/intent)
तत्-द्वेषात्from that hatred
तत्-द्वेषात्:
Hetu/Apadana (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + द्वेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान/हेतु), एकवचन
क्रोध-संयुक्तःfilled with anger
क्रोध-संयुक्तः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootक्रोध (प्रातिपदिक) + संयुक्त (प्रातिपदिक/कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; रुक्मिणः विशेषणम्
रुक्मीRukmi
रुक्मी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरुक्मिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन
चैद्यंCaidya (Shishupala)
चैद्यं:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootचैद्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
अमन्यतconsidered/thought (of as)
अमन्यत:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootमन् (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत/Imperfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

Śrīprahlāda

Tirtha: Dvārakā (contextual)

Type: kshetra

Listener: Brāhmaṇas (dvijāḥ)

Scene: Courtly tension in Vidarbha: Bhīṣmaka’s resolve to give Rukmiṇī to Kṛṣṇa; Rukmī’s face dark with anger, nobles watching, omens of conflict.

P
Prahlāda
K
Kṛṣṇa
R
Rukmiṇī
B
Bhīṣmaka
R
Rukmī

FAQs

Attachment and jealousy can turn sacred family events into conflict; Purāṇas trace how such passions are later resolved under divine order.

Dvārakā, as the narrative background for Kṛṣṇa’s presence and the later gate-worship tradition.

No direct ritual is prescribed here; it provides the narrative cause leading to the established worship practice.