Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 53

चांद्रायणसहस्रं च करोत्येकः समाहितः । पश्यत्यन्यो हृषीकेशं चातुमास्यं समाहितः

cāṃdrāyaṇasahasraṃ ca karotyekaḥ samāhitaḥ | paśyatyanyo hṛṣīkeśaṃ cātumāsyaṃ samāhitaḥ

Seseorang, berdisiplin dan tekun, melaksanakan seribu kali tapa Cāndrāyaṇa; namun seorang lagi, sama tenang dan terpusat, menyaksikan Hṛṣīkeśa dalam Cāturmāsya—ini dipuji sebagai hasil yang lebih unggul.

cāṃdrāyaṇa-sahasrama thousand Cāndrāyaṇa-vows
cāṃdrāyaṇa-sahasram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootcāṃdrāyaṇa (प्रातिपदिक) + sahasra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (cāṃdrāyaṇānāṃ sahasram)
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
karotidoes, performs
karoti:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootkṛ (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
ekaḥone (person)
ekaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rooteka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
samāhitaḥcollected, composed (in mind)
samāhitaḥ:
Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootsam-ā-dhā (धातु) → samāhita (कृदन्त, क्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम्
paśyatisees
paśyati:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootdṛś (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
anyaḥanother (person)
anyaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootanya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
hṛṣīkeśamHṛṣīkeśa (Viṣṇu)
hṛṣīkeśam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roothṛṣīkeśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; संज्ञा (Viṣṇu)
cātumāsyaṃthe Cāturmāsya rite (four-month observance)
cātumāsyaṃ:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootcātumāsya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
samāhitaḥcomposed, concentrated
samāhitaḥ:
Karta (Subject-qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootsam-ā-dhā (धातु) → samāhita (कृदन्त, क्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम्

Skanda (deduced; exact speaker not in snippet)

Tirtha: Hṛṣīkeśa-darśana (Cāturmāsya)

Type: kshetra

Scene: A symbolic scale: on one side stacks of lunar-month icons representing repeated Cāndrāyaṇa vows; on the other a single luminous darśana of Hṛṣīkeśa by a calm devotee during monsoon Cāturmāsya, tipping the scale decisively.

C
Cāndrāyaṇa
H
Hṛṣīkeśa
C
Cāturmāsya

FAQs

Even vast penances and expiations find their summit in devotion that grants the Lord’s direct vision.

No location is named; the glorification centers on Cāturmāsya and Hṛṣīkeśa.

The Cāndrāyaṇa penance (performed in large number) and the Cāturmāsya observance culminating in Hṛṣīkeśa-darśana.