Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 4

अम्बावृद्धे समासाद्य पूजयित्वा प्रयत्नतः । प्रोचुश्च दुःखसन्तप्ता विनयावनताः स्थिताः

ambāvṛddhe samāsādya pūjayitvā prayatnataḥ | procuśca duḥkhasantaptā vinayāvanatāḥ sthitāḥ

Mereka mendekati Ambāvṛddhā dan memujanya dengan bersungguh-sungguh; diliputi duka yang membakar, mereka berdiri dengan rendah hati lalu berkata.

ambā-vṛddhein/unto the aged Ambā
ambā-vṛddhe:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootambā (प्रातिपदिक) + vṛddha (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः ‘वृद्धा अम्बा’ (the aged mother/Amba); अधिकरण
samāsādyahaving approached
samāsādya:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial participle)
TypeVerb
Rootsam-ā-√sad (सद् धातु) + lyap (ल्यप्)
Formल्यबन्त-अव्ययकृदन्त (gerund) — ‘having approached’
pūjayitvāhaving worshipped
pūjayitvā:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial participle)
TypeVerb
Root√pūj (पूज् धातु) + ktvā (क्त्वा)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त — ‘having worshipped’
prayatnataḥearnestly
prayatnataḥ:
Kriyāviśeṣaṇa (Manner adverbial)
TypeIndeclinable
Rootprayatna (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (adverb) — ‘with effort/earnestly’
procuḥthey said
procuḥ:
Kriyā (Main verb)
TypeVerb
Rootpra-√vac (वच् धातु)
Formलिट् (परोक्शभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
caand
ca:
Samuccaya (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चयबोधक-निपात)
duḥkha-santaptāḥafflicted with grief
duḥkha-santaptāḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootduḥkha (प्रातिपदिक) + santapta (√tap धातु + क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुषः ‘दुःखेन सन्तप्ताः’ = ‘afflicted by sorrow’; विशेषण (ब्राह्मणाः/ते)
vinaya-avanatāḥbowed humbly
vinaya-avanatāḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootvinaya (प्रातिपदिक) + avanata (√nam धातु + क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुषः ‘विनयेन अवनताः’ = ‘bowed in humility’; विशेषण
sthitāḥstood/remained
sthitāḥ:
Kriyā (Predicative action/state)
TypeVerb
Root√sthā (स्था धातु) + kta (क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विधेय-विशेषणरूपेण ‘stood/remained’ (finite sense)

Sūta (continued narration)

Tirtha: Ambāvṛddhā

Type: kshetra

Scene: Brāhmaṇas, grief-stricken, approach Ambāvṛddhā with offerings; they stand bowed, hands folded, faces drawn with sorrow, ready to speak their plea.

A
Ambāvṛddhā
B
Brāhmaṇas

FAQs

In crisis, dharma recommends humble approach (vinaya) and sincere worship (pūjā) to the presiding sacred power.

Ambāvṛddhā’s sacred presence within the Hāṭakeśvara-kṣetra Māhātmya.

Approach the deity and perform pūjā with effort and humility as a means of seeking protection and grace.