Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 27

क्रूरबुद्धिरथो वीक्ष्य हतं श्रेष्ठं सहोदरम् । तं च पार्थिवशार्दूलमगम्यं ब्रह्मतेजसा

krūrabuddhiratho vīkṣya hataṃ śreṣṭhaṃ sahodaram | taṃ ca pārthivaśārdūlamagamyaṃ brahmatejasā

Kemudian Krūrabuddhi, melihat saudaranya yang unggul terbunuh, dan melihat “harimau antara raja-raja” itu menjadi tidak terhampiri oleh brahma-tejas (cahaya kuasa suci brāhmaṇa)—

क्रूरबुद्धिःthe cruel-minded one
क्रूरबुद्धिः:
कर्ता (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक्रूर + बुद्धि (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारयः (क्रूरा बुद्धिः यस्य)
अथोthen
अथो:
सम्बन्ध (Discourse connector)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय) + उ (निपात)
Formअव्यय; अनुक्रम/समुच्चयार्थ (then/and)
वीक्ष्यhaving seen
वीक्ष्य:
पूर्वकाल-क्रिया (Prior action)
TypeIndeclinable
Rootवीक्ष् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund)
हतम्slain
हतम्:
कर्म-विशेषण (Qualifier of object)
TypeAdjective
Rootहन् (धातु) + त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘slain’
श्रेष्ठम्best, foremost
श्रेष्ठम्:
कर्म-विशेषण (Qualifier of object)
TypeAdjective
Rootश्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
सहोदरम्brother
सहोदरम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसह + उदर (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुषः ‘सह उदरे जातः’ (born of same womb)
तम्him
तम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
and
:
सम्बन्ध (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
पार्थिवशार्दूलम्the tiger among kings
पार्थिवशार्दूलम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपार्थिव + शार्दूल (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारयः ‘पार्थिवः शार्दूलः’ (tiger among kings)
अगम्यम्unapproachable
अगम्यम्:
कर्म-विशेषण (Qualifier of object)
TypeAdjective
Rootगम् (धातु) + य (णीय/यत् कृदन्त)
Formकर्मणि साध्य/अर्हार्थक कृदन्त (gerundive), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘not to be approached’
ब्रह्मतेजसाby spiritual/brāhmaṇic splendor
ब्रह्मतेजसा:
करण (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् + तेजस् (प्रातिपदिके)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (ब्रह्मणः तेजः)

Deductive (narratorial voice within Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya; explicit speaker not in snippet)

Type: kshetra

Scene: Krūrabuddhi stands amid fallen rākṣasas, staring at his slain brother; before him the king shines with a palpable aura, making approach impossible; the demon’s face mixes grief, rage, and fear.

K
Krūrabuddhi
K
Krūrākṣa
M
Maitrasahi (implied)
B
Brahma-tejas

FAQs

Brahma-tejas—spiritual authority born of purity and rite—creates a protective aura that restrains adharma and fortifies righteous leadership.

The verse continues a tīrtha-māhātmya episode but does not specify the geographical tīrtha in this line.

No direct prescription; it alludes to brahma-tejas, typically arising from mantra, dīkṣā, and priestly rite.