Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 84

दिष्ट्या मे मुनिना तेन दत्तः शापो महात्मना । कथं स्यादन्यथा प्राप्तिः क्षेत्रस्यास्य सुशोभने

diṣṭyā me muninā tena dattaḥ śāpo mahātmanā | kathaṃ syādanyathā prāptiḥ kṣetrasyāsya suśobhane

“Dengan mujur, resi agung itu telah menjatuhkan suatu sumpahan kepadaku. Wahai yang elok, jika tidak demikian, bagaimana mungkin aku dapat mencapai kṣetra yang indah berseri ini?”

दिष्ट्याby good fortune
दिष्ट्या:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootदिष्टि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, तृतीया-एकवचनम् (Instr. sg.); भावे—‘भाग्येन/सौभाग्येन’
मेfor me; of me
मे:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-एकवचनम् (Gen. sg.)
मुनिनाby the sage
मुनिना:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-एकवचनम् (Instr. sg.)
तेनby that (one)
तेन:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-एकवचनम् (Instr. sg.); विशेषणम्
दत्तःgiven
दत्तः:
None
TypeAdjective
Rootदा (धातु) → दत्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकर्मणि क्त-प्रत्ययान्त (PPP); पुंलिङ्गे, प्रथमा-एकवचनम् (Nom. sg.); ‘given’
शापःcurse
शापः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशाप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-एकवचनम् (Nom. sg.)
महात्मनाby the great-souled (one)
महात्मना:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeAdjective
Rootमहात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-एकवचनम् (Instr. sg.); विशेषणम् (मुनि-विशेषणम्)
कथम्how?
कथम्:
None
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्ययम् (interrogative adverb)
स्यात्could be; would be
स्यात्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुषः (3rd person), एकवचनम्; परस्मैपदम्
अन्यथाotherwise
अन्यथा:
None
TypeIndeclinable
Rootअन्यथा (अव्यय)
Formअव्ययम् (adverb)
प्राप्तिःattainment; obtaining
प्राप्तिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootप्राप्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-एकवचनम् (Nom. sg.)
क्षेत्रस्यof the holy site
क्षेत्रस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, षष्ठी-एकवचनम् (Gen. sg.)
अस्यof this
अस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्गे, षष्ठी-एकवचनम् (Gen. sg.); विशेषणम्
सुशोभनेO very beautiful one
सुशोभने:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसु+शोभन (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, सम्बोधन-एकवचनम् (Voc. sg.); ‘सुशोभना’ = very beautiful (address)

Mahīpāla (the king)

Type: kshetra

Listener: Nandinī

Scene: The king speaks with astonishment, palms open, as if realizing the hidden mercy in a sage’s curse; behind him, a radiant sacred landscape/temple hints at the ‘suśobhana kṣetra’.

N
Nandinī
A
a Mahātmā Muni (unnamed sage)

FAQs

Even seeming misfortune (a curse) can become the hidden cause for reaching a holy place and spiritual uplift.

The ‘kṣetra’ praised in this chapter is the Kalaśeśvara sacred area described in the Tīrthamāhātmya.

No specific rite is stated here; the verse frames the king’s arrival as providential.