Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 36
Devanagari script
सूत उवाच । एवं तेषु द्विजेंद्रेषु शापं दत्त्वा गतेषु च । दुर्वासाः प्राह दुःशीलं कोपसंरक्तलो चनः
Transliteration
sūta uvāca | evaṃ teṣu dvijeṃdreṣu śāpaṃ dattvā gateṣu ca | durvāsāḥ prāha duḥśīlaṃ kopasaṃraktalo canaḥ
Translation
Sūta berkata: Setelah para brāhmaṇa terunggul itu memberikan sumpahan lalu beredar, Durvāsā—dengan mata merah kerana murka—berkata kepada Duḥśīla.
Word by Word
सूतःSūta
सूतः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (masculine nominative singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (परोक्शभूत/Perfect); प्रथमपुरुषः एकवचनम्; परस्मैपदम् (he said)
एवम्thus
एवम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (thus)
तेषुamong them
तेषु:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्गे सप्तमी बहुवचनम् (locative plural: among them)
द्विजेन्द्रेषुamong the foremost brāhmaṇas
द्विजेन्द्रेषु:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक) + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे सप्तमी बहुवचनम् (locative plural); समासः—तत्पुरुषः (षष्ठी): ‘द्विजानाम् इन्द्राः’ (among the best of brāhmaṇas)
शापम्a curse
शापम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशाप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (accusative singular)
दत्त्वाhaving given
दत्त्वा:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु) + क्त्वा (कृदन्त)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund): having given
गतेषुwhen (they) had gone
गतेषु:
Sati-saptamī (Locative absolute/सति-सप्तमी)
TypeVerb
Rootगम् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त; पुंलिङ्गे सप्तमी बहुवचनम् (locative absolute: when they had gone)
चand
च:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (and)
दुर्वासाःDurvāsas
दुर्वासाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदुर् (उपसर्ग/प्रातिपदिक) + वासस्/वास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम् (proper noun; masculine nominative singular)
प्राहsaid
प्राह:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + अह्/ब्रू (धातु)
Formलिट् (परोक्शभूत/Perfect); प्रथमपुरुषः एकवचनम्; परस्मैपदम् (he said)
दुःशीलम्to Duḥśīla
दुःशीलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदुःशील (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया एकवचनम् (accusative singular)
कोपसंरक्तलोचनःwhose eyes were reddened with anger
कोपसंरक्तलोचनः:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकोप (प्रातिपदिक) + संरक्त (रञ्ज् धातु-क्त, कृदन्त) + लोचन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; विशेषणम् (masculine nominative singular adjective); समासः—तत्पुरुषः: ‘कोपेन संरक्ते लोचने यस्य’
Speaker
Sūta
Characters & Entities
S
SūtaD
DurvāsāD
DuḥśīlaD
dvijendras (foremost brāhmaṇas)FAQs
It underscores the Purāṇic theme that the words of realized brāhmaṇas carry spiritual potency, and that anger and curses function as moral-cosmic forces in the narrative.
The verse is within a tīrthamāhātmya chapter but does not itself identify the tīrtha; it introduces the next speech in the sacred-place narrative.
None; the verse is narrative, marking the transition to Durvāsā’s address.