Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 4

चातुर्मास्ये कथं जातं कि ग्राह्यं व्रतमुच्यते । अनुग्रहं कृतवती सा कथं को ह्यनुग्रहः

cāturmāsye kathaṃ jātaṃ ki grāhyaṃ vratamucyate | anugrahaṃ kṛtavatī sā kathaṃ ko hyanugrahaḥ

“Dalam musim Cāturmāsya, bagaimana hal itu terjadi? Apakah vrata yang dikatakan harus diambil pada waktu itu? Bagaimanakah ia menganugerahkan rahmat—dan apakah sebenarnya rahmat itu?”

चातुर्मास्येin the Cāturmāsya (four-month period)
चातुर्मास्ये:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootचातुर्मास्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; द्विगुसमासः (चतुर् + मास)
कथम्how
कथम्:
Sambandha (Modifier/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb)
जातम्arose/occurred
जातम्:
Karma/Predicate (कर्म/विधेय)
TypeVerb
Rootजन् (धातु) → जात (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; past participle ‘born/occurred’
किम्what
किम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; interrogative pronoun
ग्राह्यम्to be adopted
ग्राह्यम्:
Visheshana (Adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootग्रह् (धातु) → ग्राह्य (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभाव्य/अनुज्ञार्थक कृदन्त (यत्/ण्यत्), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘to be taken/observed’
व्रतम्vow
व्रतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootव्रत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (contextually द्वितीया), एकवचन
उच्यतेis said
उच्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि प्रयोग (passive)
अनुग्रहम्favor/grace
अनुग्रहम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअनुग्रह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
कृतवतीdid/has done
कृतवती:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) → कृतवत् (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्तवत्), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘having done’
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; demonstrative pronoun
कथम्how
कथम्:
Sambandha (Modifier/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb)
कःwho/what (which)
कः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; interrogative pronoun
हिindeed
हि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle), अवधान/हेतुवाचक (emphatic/causal)
अनुग्रहःthe favor/grace
अनुग्रहः:
Karta/Predicate (कर्ता/विधेय)
TypeNoun
Rootअनुग्रह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

Unspecified in snippet (questioner)

Listener: Śūdra (questioner)

Scene: Monsoon-time setting: clouds, rain-washed courtyard; the listener asks about Cāturmāsya vows; a symbolic calendar/lotus-leaf manuscript appears; Devī’s ‘grace’ hinted as a soft light descending.

C
Cāturmāsya
G
Gaurī

FAQs

Dharma is learned through inquiry: the verse frames Cāturmāsya as a sacred time for vows and for receiving divine grace.

No tīrtha is explicitly named in this verse; it prepares for a tīrtha/vrata explanation within the chapter.

It asks about the Cāturmāsya-vrata to be adopted, but does not specify details in this verse.