Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 47

महापाराकसंज्ञं तु महत्तप उदाहृतम् । मासैकमुपवासेन सर्वं पूर्णं प्रजायते

mahāpārākasaṃjñaṃ tu mahattapa udāhṛtam | māsaikamupavāsena sarvaṃ pūrṇaṃ prajāyate

Satu tapa yang agung diajarkan, dikenali sebagai Mahāpārāka: dengan berpuasa selama sebulan penuh, segala tujuan rohani menjadi sempurna.

महापाराकसंज्ञम्named ‘Mahāpārāka’
महापाराकसंज्ञम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootमहापाराक (प्रातिपदिक) + संज्ञा (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; तत्पुरुषः (महापाराक इति संज्ञा यस्य/यत्)
तुindeed
तु:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (विशेषार्थक particle)
महत्great
महत्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; विशेषणम् (तपः)
तपःausterity, penance
तपः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
उदाहृतम्is declared/said
उदाहृतम्:
Kriya (Predicative)
TypeVerb
Rootउद्+आ+हृ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘is declared’
मासैकम्one month
मासैकम्:
Karma/Avadhi (Extent as object)
TypeNoun
Rootमास (प्रातिपदिक) + एक (संख्याशब्द-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; द्विगु-समासः (एकः मासः)
उपवासेनby fasting
उपवासेन:
Karana (Instrument/Means)
TypeNoun
Rootउपवास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
सर्वम्everything / wholly
सर्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; विशेष्य-सम्बन्धः (पूर्णम्)
पूर्णम्complete, fulfilled
पूर्णम्:
Karta (Subject complement)
TypeAdjective
Rootपूर्ण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विधेय-विशेषणम् (सर्वम्)
प्रजायतेarises, comes to be
प्रजायते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र+जन् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; उपसर्गः प्र

Skanda (deduced from Nāgarakhaṇḍa māhātmya-style instruction)

Scene: A disciplined devotee in a simple hut/temple corridor marks days on a palm-leaf, performing lamp-offering and japa, body lean from fasting; above, a mandala-like emblem shows the four puruṣārthas as 'fulfilled'.

M
Mahāpārāka
U
Upavāsa

FAQs

The Purāṇic tradition extols sustained fasting as a comprehensive means to spiritual completion when undertaken as sacred tapas.

No particular tīrtha is specified; the verse functions as a vrata-phala declaration within a māhātmya chapter.

Mahāpārāka: a month-long upavāsa (fast) presented as a ‘great tapas’.