Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 26

परं सन्तिष्ठमानानामस्माकं त्रिदशैः सह । अत्यर्थं जायते तीव्रा क्षुत्पिपासा सुदारुणा

paraṃ santiṣṭhamānānāmasmākaṃ tridaśaiḥ saha | atyarthaṃ jāyate tīvrā kṣutpipāsā sudāruṇā

“Namun, walaupun kami tetap di sana bersama para dewa tiga puluh, dalam diri kami timbul kelaparan dan kehausan yang amat dahsyat lagi mengerikan.”

paramexcessively, greatly
param:
Prakara (Manner/intensity)
TypeIndeclinable
Rootpara (प्रातिपदिक)
Formअव्यय-प्रयोगः (adverb: excessively/very much)
santiṣṭhamānānāmof (us) who are remaining/standing
santiṣṭhamānānām:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootsantiṣṭhamāna (कृदन्त; sam-√sthā (धातु) आत्मनेपदे शानच्/मान)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive), बहुवचनम्; वर्तमान-कर्तरि कृदन्तः (of those who are standing/remaining)
asmākamof us
asmākam:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी-विभक्तिः, बहुवचनम्
tridaśaiḥwith the gods (thirty)
tridaśaiḥ:
Sahakari (Association/सह)
TypeNoun
Roottridaśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, बहुवचनम्
sahatogether with
saha:
Sahakari (Association/सह)
TypeIndeclinable
Rootsaha (अव्यय)
Formअव्ययम् (postposition; ‘with’)
atyarthamexceedingly
atyartham:
Prakara (Manner/intensity)
TypeIndeclinable
Rootatyartha (प्रातिपदिक)
Formअव्यय-प्रयोगः (adverb: exceedingly)
jāyatearises
jāyate:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootjan (धातु)
Formलट्-लकारः (Present), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; आत्मनेपदम्; ‘arises/is born’
tīvrāintense
tīvrā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Roottīvra (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (kṣutpipāsā)
kṣut-pipāsāhunger and thirst
kṣut-pipāsā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkṣut (प्रातिपदिक) + pipāsā (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व-समासः (hunger + thirst); स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम् (समाहार/एकवचन-प्रयोगः)
sudāruṇāvery dreadful
sudāruṇā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootsu (उपसर्ग/अव्यय) + dāruṇa (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समासः (su + dāruṇa = very dreadful); स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (kṣutpipāsā)

Pitṛs

Type: kshetra

Scene: Celestial beings in splendid surroundings suddenly appear distressed—hands on stomach/throat, faces strained—contrasting opulence with inner burning hunger and thirst; the ‘svarga’ backdrop remains bright while the figures show suffering.

P
Pitṛs
T
Tridaśas (Devas)

FAQs

Even exalted ancestors are portrayed as dependent on dharmic exchange—human offerings and remembrance sustain ancestral welfare.

Not named in this verse; it sets up the need that a tīrtha-based rite may resolve.

Implicitly points toward śrāddha/tarpaṇa (offerings to Pitṛs) as the remedy for their hunger and thirst.