Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 2

कस्मिन्काले प्रकर्तव्यं श्राद्धं पितृपरायणैः । कीदृशैर्ब्राह्मणैस्तच्च तथा द्रव्यैर्महामते

kasminkāle prakartavyaṃ śrāddhaṃ pitṛparāyaṇaiḥ | kīdṛśairbrāhmaṇaistacca tathā dravyairmahāmate

Wahai yang bijaksana, pada waktu bilakah mereka yang berbakti kepada Pitṛ harus melaksanakan śrāddha? Dan dengan Brāhmaṇa yang bagaimana ia patut dilakukan, serta dengan persembahan apakah, wahai maha-cerdik?

कस्मिन्in which
कस्मिन्:
Adhikarana (Time-location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; प्रश्नवाचक
कालेtime
काले:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन
प्रकर्तव्यम्to be performed
प्रकर्तव्यम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्र-कर्तव्य (कृदन्त-प्रातिपदिक; कृ + तव्यत्)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom/Acc), एकवचन; तव्यत्-प्रत्ययान्त (gerundive: ‘to be done’); श्राद्धं इत्यस्य विशेषण
श्राद्धम्śrāddha rite
श्राद्धम्:
Karma (Topic/object/कर्म)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom/Acc), एकवचन
पितृपरायणैःby those devoted to the ancestors
पितृपरायणैः:
Kartr (Agent-instrumental/कर्ता)
TypeAdjective
Rootपितृ + परायण (प्रातिपदिक); समासः
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन; विशेषण (agent): पितृषु परायणाः (devoted to the ancestors)
कीदृशैःof what kind
कीदृशैः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकीदृश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन; प्रश्नवाचक-विशेषण
ब्राह्मणैःwith/through brāhmaṇas
ब्राह्मणैः:
Karana (Means/करण)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन
तत्that (śrāddha)
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom/Acc), एकवचन; श्राद्धम् इत्यस्य पुनरुक्ति-सूचक
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
तथाand also / likewise
तथा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (in what manner/also)
द्रव्यैःwith what materials
द्रव्यैः:
Karana (Means/करण)
TypeNoun
Rootद्रव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन
महामतेO great-minded one
महामते:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहामति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन; बहुव्रीहि: महती मतिः यस्य सः

Unspecified in the snippet (a question addressed to a sage; clarified next as a narrated inquiry in the Sūta-frame)

Listener: Ṛṣis

Scene: Sages continue questioning: one sage gestures threefold—time, brāhmaṇa, and offerings—while Sūta listens; ritual items (sesame, water pot, kuśa, rice balls) symbolically arranged.

P
Pitṛs
B
Brāhmaṇas
Ś
Śrāddha

FAQs

Śrāddha is not merely a ritual act but a dharmic responsibility requiring proper time, proper recipients, and pure offerings, undertaken with reverence toward the Pitṛs.

This verse is a lead-in to the Adhyāya’s setting connected with the Sarayū-saṅgama and Ayodhyā, where rites like bathing and tarpaṇa gain special merit.

The verse asks for prescriptions regarding the correct timing (kāla), eligible Brāhmaṇas, and appropriate offerings (dravya) for performing śrāddha.