Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 21

ये पुनः पृष्ठदेशे तु हन्यते भयविक्लवाः । भुज्यमानाः परैस्ते च प्रेताः स्युस्त्रिदशाधिप

ye punaḥ pṛṣṭhadeśe tu hanyate bhayaviklavāḥ | bhujyamānāḥ paraiste ca pretāḥ syustridaśādhipa

Namun mereka yang dibunuh dari belakang, menggigil kerana takut, ditundukkan oleh orang lain—mereka menjadi preta (roh gelisah), wahai penguasa Tiga Puluh Tiga (Indra).

येwho (those who)
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सम्बन्धसूचक सर्वनाम
पुनःagain; further
पुनः:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formपुनरावृत्तिवाचक अव्यय (adverb: again/also)
पृष्ठदेशेin the rear; at the back
पृष्ठदेशे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपृष्ठदेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः—पृष्ठस्य देशः (back-region)
तुbut; indeed
तु:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषार्थक अव्यय (particle: but/indeed)
हन्यतेis killed
हन्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√हन् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि प्रयोगः (is slain)
भयविक्लवाःpanic-stricken
भयविक्लवाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootभय + विक्लव (प्रातिपदिके; समास)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुषः—भयेन विक्लवाः (agitated by fear)
भुज्यमानाःbeing consumed; being preyed upon
भुज्यमानाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootभुज्यमान (कृदन्त; √भुज् (धातु) + शानच्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; वर्तमानकाले कर्मणि कृदन्त (present passive participle: being enjoyed/consumed)
परैःby others; by enemies
परैः:
Karana (Instrument/Agent in passive/करण)
TypeNoun
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
प्रेताःghosts; departed spirits
प्रेताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रेत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
स्युःwould be; become
स्युः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√अस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथम-पुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
त्रिदशाधिपO lord of the gods (Indra)
त्रिदशाधिप:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootत्रिदश + अधिप (प्रातिपदिके; समास)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः—त्रिदशानाम् अधिपः (lord of the thirty gods)

Viṣṇu

Tirtha: Dhārātīrtha (contextual)

Type: tirtha

Listener: Indra (tridaśādhipa)

Scene: A stark contrast is drawn: those struck from behind while fleeing in fear become pretas; imagery focuses on the moment of panic, the blow from behind, and the ensuing restless spirit-state.

V
Viṣṇu
I
Indra (Tridaśādhipa)

FAQs

Cowardice and panic at death are portrayed as spiritually destabilizing, yielding preta-bhāva rather than auspicious gati—even within a tīrtha narrative.

Dhārātīrtha remains the Adhyāya’s setting, though this verse focuses on the negative outcome for the fearful and fleeing.

None; it is a doctrinal statement about preta-gati.