Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 27

औदुम्बरी तदा प्राह पर्वतं जनकं निजम् । कल्येऽत्रावभृथो भावी विधियज्ञसमुद्भवः

audumbarī tadā prāha parvataṃ janakaṃ nijam | kalye'trāvabhṛtho bhāvī vidhiyajñasamudbhavaḥ

Lalu Audumbarī bertitah kepada gunung, ayahandanya sendiri: “Esok, di sini akan berlangsung avabhṛtha, iaitu mandi penutup, yang lahir daripada yajña yang dilaksanakan menurut tatacara.”

औदुम्बरीAudumbarī
औदुम्बरी:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootऔदुम्बरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
तदाthen
तदा:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (then)
प्राहsaid/spoke
प्राह:
Kriya (Predicate)
TypeVerb
Rootप्र+अह्/ब्रू (धातु; परोक्षभूत)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन, परस्मैपद; √ब्रू-आदेशरूपम्
पर्वतम्to the mountain
पर्वतम्:
Karman (Object)
TypeNoun
Rootपर्वत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
जनकम्(her) father
जनकम्:
Karman (Object apposition)
TypeNoun
Rootजनक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; पर्वतम् इति समानाधिकरण/विशेषणभावे
निजम्own
निजम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootनिज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; जनकम् इति विशेषणम्
कल्येin the morning
कल्ये:
Adhikarana (Time)
TypeNoun
Rootकल्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; काले अधिकरणे—"in the morning"
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (here)
अवभृथःavabhṛtha bath (concluding rite)
अवभृथः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootअवभृथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
भावीwill occur/impending
भावी:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootभू (धातु)
Formणिनि-प्रत्ययान्त (future/impending sense) कृदन्त-प्रातिपदिक; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; अवभृथः इति विशेषणम्
विधि-यज्ञ-समुद्भवःarising from the ritual sacrifice
विधि-यज्ञ-समुद्भवः:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootविधि (प्रातिपदिक) + यज्ञ (प्रातिपदिक) + समुद्भव (प्रातिपदिक; सम्+उद्+भू)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; अवभृथः इति विशेषणम्; "arising from the prescribed sacrifice"

Audumbarī

Tirtha: Avabhṛtha-tīrtha (implied, arising from yajña)

Type: ghat

Scene: Audumbarī announces to her mountain-father that tomorrow an avabhṛtha bath will occur here, born of a properly performed sacrifice.

A
Audumbarī
P
parvata (mountain-father)
A
avabhṛtha
Y
yajña

FAQs

Ritual completion culminates in purification rites; the avabhṛtha bath seals the yajña’s merit and sanctifies the place.

The avabhṛtha is to occur ‘here’ within the Hāṭakeśvara-kṣetra setting described in this Māhātmya.

Avabhṛtha-snānā (the concluding sacrificial bath) is explicitly announced as the next day’s rite.