Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 26

नदीवेगोपमं दृष्ट्वा जीवितंसर्वदेहिनाम् । तन्मे वद महाभाग यत्किंचिद् व्रतमुत्तमम्

nadīvegopamaṃ dṛṣṭvā jīvitaṃsarvadehinām | tanme vada mahābhāga yatkiṃcid vratamuttamam

Melihat hayat semua makhluk berjasad bagaikan arus sungai yang deras, wahai yang amat berbahagia, katakanlah kepadaku suatu vrata yang tertinggi—apa jua amalan suci yang paling utama.

nadī-vega-upamamlike a river’s swift current
nadī-vega-upamam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootnadī (प्रातिपदिक) + vega (प्रातिपदिक) + upama (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषः (नद्याः वेगः; तेन उपमम्) — ‘comparable to the river’s current’ (jīvitam इत्यस्य विशेषणम्)
dṛṣṭvāhaving seen
dṛṣṭvā:
Purvakala (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootdṛś (धातु)
Formकृदन्त (क्त्वा-प्रत्ययान्त/Absolutive), अव्यय — ‘having seen’
jīvitamlife
jīvitam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootjīvita (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — ‘life’
sarva-dehināmof all embodied beings
sarva-dehinām:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक) + dehin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; तत्पुरुषः (सर्वेषां देहिनाम्) — ‘of all embodied beings’
tatthat
tat:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — ‘that’ (व्रतम् इत्यस्य विशेषणवत्/प्रत्यादेशः)
meto me
me:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचन — ‘to me/for me’
vadatell
vada:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootvad (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन — ‘tell/say’
mahā-bhāgaO fortunate one
mahā-bhāga:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootmahā (प्रातिपदिक) + bhāga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन; कर्मधारयः (महान् भागः यस्य) — ‘O greatly fortunate one’
yatwhatever
yat:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — ‘which/whatever’ (किंचिद् इत्यनेन सह)
kiṃcitany (some)
kiṃcit:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; अनिश्चितार्थक (indefinite) — ‘some/any’
vratamvow, observance
vratam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvrata (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — ‘vow/observance’
uttamamsupreme
uttamam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootuttama (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन — ‘best/supreme’ (vratam इत्यस्य विशेषणम्)

Lakṣmī (continuing)

Type: river

Listener: the sage (mahābhāga/munīśvara)

Scene: Lakṣmī stands or sits near a fast-flowing river, watching the torrent; she turns to the sage with earnestness, asking for the highest vow—time and life symbolized by rushing water.

L
Lakṣmī

FAQs

Awareness of life’s fleeting nature should lead to deliberate dharmic practice—choosing vows that elevate the soul.

Not specified in this verse; it functions as an inquiry leading into a vrata teaching within the tīrtha-māhātmya narrative.

A request is made for an ‘uttama vrata’; details are given in subsequent verses.