Home›Skanda Purana›Nagara Khanda›Tirtha Mahatmya›Adhyaya 104›Shloka 75
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 75

Devanagari script

तत्क्षणान्नाशमायाति एतद्दृष्टं मया स्वयम् । एतस्मात्कारणाद्वच्मि त्वामहं राक्षसाधिप । तैः स्थितैर्भूतले लिंगैः स्थिताः सर्वे निशाचराः

Transliteration

tatkṣaṇānnāśamāyāti etaddṛṣṭaṃ mayā svayam | etasmātkāraṇādvacmi tvāmahaṃ rākṣasādhipa | taiḥ sthitairbhūtale liṃgaiḥ sthitāḥ sarve niśācarāḥ

Translation

Pada saat itu juga kebinasaan menimpa—ini telah aku saksikan sendiri. Oleh sebab itu aku berkata kepadamu, wahai penguasa para rākṣasa: dengan liṅga-liṅga yang ditegakkan di bumi itu, semua makhluk pengembara malam telah terikat dan ditetapkan tinggal di sini.

Word by Word
तत्क्षणात्from that very moment
तत्क्षणात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootतत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + क्षण (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (तस्मिन् क्षणे/तत्क्षण); पुंलिङ्ग, पञ्चमी (अपादान), एकवचन (ablative singular; ‘immediately/from that moment’)
नाशम्destruction
नाशम्:
Gati/Karma (Goal/Object)
TypeNoun
Rootनाश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
आयातिcomes/attains
आयाति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + या (धातु)
Formलट् (present indicative), परस्मैपद; प्रथमपुरुष, एकवचन
एतत्this
एतत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (used with दृष्टम्)
दृष्टम्seen/observed
दृष्टम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootदृश् (धातु) → दृष्ट (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय, past passive participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
मयाby me
मया:
Kartr/Agent-Instrument (Agent/कर्ता-भाव)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; तृतीया (करण), एकवचन
स्वयम्personally
स्वयम्:
Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootस्वयम् (अव्यय)
Formअव्यय; आत्मार्थक-निपात (emphatic ‘oneself’)
एतस्मात्from this
एतस्मात्:
Apadana (Cause-Source/अपादान)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुं/नपुंसक, पञ्चमी (अपादान), एकवचन
कारणात्because of the reason
कारणात्:
Hetu/Apadana (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootकारण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (अपादान), एकवचन
वच्मिI say
वच्मि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलट् (present indicative), परस्मैपद; उत्तमपुरुष, एकवचन
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; द्वितीया, एकवचन
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; प्रथमा, एकवचन
राक्षसाधिपO lord of rākṣasas
राक्षसाधिप:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootराक्षस (प्रातिपदिक) + अधिप (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (राक्षसानाम् अधिपः); पुंलिङ्ग, संबोधन, एकवचन
तैःby those
तैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुं/नपुंसक, तृतीया (करण), बहुवचन
स्थितैःplaced/standing
स्थितैः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) → स्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय); पुं/नपुंसक, तृतीया, बहुवचन (agreeing with लिङ्गैः)
भूतलेon the ground/earth-surface
भूतले:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootभू (धातु) → भू (कृदन्त/प्रातिपदिक) + तल (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (भू-तल = पृथिव्याः तलम्); नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन
लिङ्गैःby the liṅgas (emblems)
लिङ्गैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (करण), बहुवचन
स्थिताःare situated
स्थिताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) → स्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
सर्वेall
सर्वे:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
निशाचराःnight-wanderers (demons)
निशाचराः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनिशा (प्रातिपदिक) + चर (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (निशायां चरन्ति इति); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
Speaker

Unspecified speaker addressing the Rākṣasa lord (contextual narrator/character before Vibhīṣaṇa’s speech)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: rākṣasādhipa (lord of rākṣasas)

Visual Art Cues

Scene: A narrator recounts a witnessed moment: a person touches or worships the forbidden liṅga and collapses instantly; behind, shadowy niśācaras appear ‘fixed’ to the ground by the radiance of the installed liṅgas.

Characters & Entities
R
Rākṣasa
N
Niśācara
Ś
Śivaliṅga

FAQs

Śiva-liṅgas established on the earth are portrayed as powerful spiritual anchors that immediately subdue destructive forces and bind harmful beings.

The adhyāya context centers on Rāmeśvaram (Rāmeśvara), a major Śaiva tīrtha praised in tīrthamāhātmya literature.

An implied prescription: establish and honor Śiva-liṅgas (liṅga-pratiṣṭhā and pūjā), which is described as spiritually efficacious and protective.

←Previous Verse
Next Verse→