Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 25

विधेरपि मनोज्ञातं शंभोरपि मनोगतम् । सम्यक्चित्तं त्वया ज्ञातं नमस्तुभ्यं चिदात्मने

vidherapi manojñātaṃ śaṃbhorapi manogatam | samyakcittaṃ tvayā jñātaṃ namastubhyaṃ cidātmane

Bahkan apa yang hanya diketahui dalam fikiran Vidhātṛ, dan apa yang tersimpan dalam hati Śambhu, semuanya engkau ketahui dengan tepat. Sembah sujud kepadamu, wahai Dia yang hakikatnya Kesedaran murni.

विधेःof fate / of Brahmā
विधेः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootविधि (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन
अपिalso / even
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अप्यर्थक (also/even)
मनोज्ञातम्what is known in the mind (mental knowledge)
मनोज्ञातम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक) + ज्ञात (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (मनसः ज्ञातम्)
शम्भोःof Śambhu (Śiva)
शम्भोः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootशम्भु (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन
अपिalso / even
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अप्यर्थक (also/even)
मनोगतम्gone into the mind / in the mind
मनोगतम्:
Karma (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootमनस् (प्रातिपदिक) + गत (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (मनसि गतम्/मनोगतम्)
सम्यक्properly / completely
सम्यक्:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसम्यक् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (manner adverb)
चित्तम्mind / intention
चित्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootचित्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
त्वयाby you
त्वया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3), एकवचन; सर्वनाम (instrumental)
ज्ञातम्known / understood
ज्ञातम्:
Kriya (Predicative/क्रिया-सम्बन्ध)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु) → ज्ञात (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; कर्मणि-प्रयोगार्थं (known)
नमःsalutation
नमः:
Sambandha (Salutation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; नमस्कारार्थक-निपात (salutatory particle)
तुभ्यम्to you
तुभ्यम्:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी (4), एकवचन; सर्वनाम (dative)
चिदात्मनेto the consciousness-self (one whose nature is consciousness)
चिदात्मने:
Sampradana (Recipient apposition/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootचित् (प्रातिपदिक) + आत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, चतुर्थी (4), एकवचन; तत्पुरुषः (चिद्रूप आत्मा यस्य/चिदात्मा)

Agastya

Tirtha: Avimukta-Kāśī

Type: kshetra

Listener: Skanda (addressed)

Scene: Agastya praises Skanda (or the divine teacher) as one who knows even Vidhātṛ’s and Śambhu’s inner intentions, then bows to him as the embodiment of pure consciousness—an austere, luminous moment.

A
Agastya
S
Skanda
V
Vidhi (Brahmā/Destiny)
Ś
Śambhu (Śiva)

FAQs

It extols divine omniscience and identifies the highest divinity with consciousness itself (cit).

The praise occurs within the Kāśī Māhātmya narrative setting; no specific tīrtha is singled out in this verse.

A direct act of worship is present: namas (salutation) as verbal and mental homage.