Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 3

कथमेषा त्रिलोकीड्या गीयते मणिकर्णिका । तत्रासीत्किं पुरास्वामिन्यदा नामरनिम्नगा

kathameṣā trilokīḍyā gīyate maṇikarṇikā | tatrāsītkiṃ purāsvāminyadā nāmaranimnagā

Bagaimanakah Maṇikarṇikā dipuji dan dinyanyikan sebagai masyhur di tiga loka? Dan wahai Tuan, pada zaman purba—ketika sungai itu mula dikenali dengan nama—apakah yang ada di sana?

कथम्how
कथम्:
Prakāra (Manner—interrogative)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (manner)
एषाthis (she/this one)
एषा:
Karta (Subject)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; संकेतक (demonstrative)
त्रिलोकीड्याpraised by the three worlds
त्रिलोकीड्या:
Viśeṣaṇa (Adjectival qualifier)
TypeAdjective
Rootत्रिलोकी + ईड्य (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः (त्रिलोकेन ईड्या = ‘praised by the three worlds’), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; विशेषण (of ‘एषा/मणिकर्णिका’)
गीयतेis sung/praised
गीयते:
Kriyā (Main verb)
TypeVerb
Root√गै (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि प्रयोग (passive)
मणिकर्णिकाMaṇikarṇikā (name of the sacred place)
मणिकर्णिका:
Karta (Subject complement/apposition)
TypeNoun
Rootमणि + कर्णिका (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय/तत्पुरुष-समासः (मणिरिव कर्णिका / मणिसम्बद्धा कर्णिका), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikaraṇa (Location)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb)
आसीत्was/existed
आसीत्:
Kriyā (Main verb)
TypeVerb
Root√अस् (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
किम्what?
किम्:
Karma/Prashna (Interrogative complement)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; प्रश्नार्थक
पुराformerly
पुरा:
Kāla (Time)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb: formerly)
स्वामिन्O lord
स्वामिन्:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootस्वामिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन विभक्ति, एकवचन
यदाwhen
यदा:
Kāla (Time—relative)
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
Formसम्बन्धबोधक-अव्यय (relative adverb: when)
नामindeed/namely
नाम:
Nipāta (Particle)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formनिपात (particle; emphasis/quotative)
अरनिम्नगाthe river Ara
अरनिम्नगा:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootअर + निम्नगा (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषः (अर-नाम्नी निम्नगा = ‘the river named Ara’), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन

Agastya (deduced; continuing questions)

Tirtha: Maṇikarṇikā

Type: ghat

Scene: Inquiry about Maṇikarṇikā’s tri-loka fame and the ancient naming of the river: a vista of the ghāṭa with sacred fires, priests, pilgrims, and the Gaṅgā shimmering—balanced between awe and solemnity.

M
Maṇikarṇikā
T
Triloka
N
Nimnagā (river)

FAQs

The verse elevates a specific Kāśī site—Maṇikarṇikā—as cosmically significant, inviting a mythic explanation of its sanctity.

Maṇikarṇikā in Kāśī, famed as a supreme tīrtha/ghāṭa in the Kāśīkhaṇḍa tradition.

None directly; it is an inquiry into the site’s fame and primeval background.