Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 99
Devanagari script
पदा संतर्जयामास यमः संज्ञासरूपिणीम् । तं शशाप च सा क्रोधात्सावर्णेर्जननी तदा
Transliteration
padā saṃtarjayāmāsa yamaḥ saṃjñāsarūpiṇīm | taṃ śaśāpa ca sā krodhātsāvarṇerjananī tadā
Translation
Yama mengangkat kakinya untuk mengancam dia yang berwujud Sañjñā. Lalu ibu Sāvarṇi, kerana murka, pun menyumpahnya ketika itu.
Word by Word
पदाwith the foot
पदा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपद (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neuter), तृतीया (Instrumental/3rd), एकवचन (singular)
संतर्जयामासthreatened; intimidated
संतर्जयामास:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootतर्ज् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (singular), परस्मैपदम्; उपसर्गः सम्
यमःYama
यमः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
संज्ञाSaṃjñā (name of a woman)
संज्ञा:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसंज्ञा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (feminine), द्वितीया (Accusative/2nd), एकवचन (singular); समासाङ्ग (संज्ञा-सरूपिणीम्)
सरूपिणीम्having that form; embodied as
सरूपिणीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootसरूपिणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (संज्ञाम्)
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
शशापcursed
शशाप:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootशप् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (singular), परस्मैपदम्
चand
च:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम् (conjunction)
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
क्रोधात्from anger
क्रोधात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootक्रोध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन
सावर्णेःof Sāvarṇi
सावर्णेः:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसावर्णि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
जननीmother
जननी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजननी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तदाthen
तदा:
Kriya-visheshaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्ययम् (adverb of time)
Speaker
Skanda (deduced for Kāśīkhaṇḍa context)
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Kāśī
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: Yama lifts his foot in a threatening motion toward the Sañjñā-form mother; she recoils, eyes blazing, right hand raised in the act of cursing; attendants frozen in shock.
Characters & Entities
Y
YamaS
Sañjñā (form)S
SāvarṇiS
Sāvarṇi’s mother (Savarṇā/Chāyā-like figure)FAQs
Threat and violence provoke reactive karma; anger can manifest as a curse that shapes destiny.
None directly; it is a mythic episode within Kāśīkhaṇḍa’s broader sacred narrative.
None.