Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 23

Devanagari script

रामेश्वरमहालिंगं नेहामुत्र च दुःखभाक् । रामेश्वरमहालिंगं कीर्तयन्नर्चयन्नपि

Transliteration

rāmeśvaramahāliṃgaṃ nehāmutra ca duḥkhabhāk | rāmeśvaramahāliṃgaṃ kīrtayannarcayannapi

Translation

Sesiapa yang berhubung dengan Mahāliṅga Rāmeśvara tidak menjadi penanggung duka di dunia ini mahupun di akhirat. Bahkan dengan memuji serta memuja Mahāliṅga Rāmeśvara, seseorang dibebaskan daripada kesedihan.

Word by Word

• रामेश्वरमहालिङ्गम्: the great liṅga of Rāmeśvara
• रामेश्वरमहालिङ्गम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: रामेश्वर (प्रातिपदिक) + महा (उपसर्ग/विशेषण-प्रातिपदिक) + लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (रामेश्वरस्य लिङ्गम्) + कर्मधारय-भावः (महा-लिङ्गम्)

• न: not
• न: Pratishedha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक-अव्यय (negation particle)

• इह: here
• इह: Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: इह (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (adverb of place)

• अमुत्र: there, in the other world
• अमुत्र: Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: अमुत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (adverb of place)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)

• दुःखभाक्: one who partakes of sorrow; sorrowful
• दुःखभाक्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: दुःख (प्रातिपदिक) + भज् (धातु) → भाक् (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; उपपद-तत्पुरुषः (दुःखं भजते इति); विशेषणम् (of implied devotee)

• रामेश्वरमहालिङ्गम्: the great liṅga of Rāmeśvara
• रामेश्वरमहालिङ्गम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: रामेश्वर + महा + लिङ्ग (प्रातिपदिक-समाहार)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; पूर्ववत् समासः

• कीर्तयन्: praising, reciting (glories)
• कीर्तयन्: Karta (Agent/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: कीर्तय् (धातु, नामधातु from कीर्ति) → कीर्तयन्त् (कृदन्त)
• Form: वर्तमानकृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; कर्तरि

• अर्चयन्: worshipping
• अर्चयन्: Karta (Agent/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: अर्च् (धातु) → अर्चयन्त् (कृदन्त)
• Form: वर्तमानकृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; कर्तरि

• अपि: even, also
• अपि: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अप्यर्थक-अव्यय (even/also)

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Rāmeśvara Mahāliṅga

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Inside the sanctum, devotees sing hymns while offering bilva leaves and water to the Mahāliṅga; two horizons are shown—present life and afterlife—both cleared of dark clouds of sorrow by the radiance of worship.

Characters & Entities

• Rāmeśvara Mahāliṅga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devotional praise and worship of Rāmeśvara are framed as protections from sorrow in both worldly and post-worldly states.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Rāmeśvaram—through the Rāmeśvara Mahāliṅga.

What ritualistic prescription is mentioned?

Kīrtana (glorifying/reciting) and arcana (ritual worship).