Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 93

Devanagari script

रामेण स्थापितं लिंगं रामनाथाभिधं पुरा । तस्याभिषेकतोयार्थं धनुष्कोट्या रघूद्वहः

Transliteration

rāmeṇa sthāpitaṃ liṃgaṃ rāmanāthābhidhaṃ purā | tasyābhiṣekatoyārthaṃ dhanuṣkoṭyā raghūdvahaḥ

Translation

‘Pada zaman dahulu, Rāma telah menegakkan sebuah liṅga bernama Rāmanātha. Demi air untuk upacara abhiṣeka-nya, yang terunggul dari wangsa Raghu berangkat dari Dhanuṣkoṭi…’

Word by Word

• रामेण: by Rāma
• रामेण: Karta (Agent/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: राम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन

• स्थापितम्: established
• स्थापितम्: Kriya (Predicate participle/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्था (धातु) + णिच् (causative) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
• Form: क्त-कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि प्रयोगः

• लिङ्गम्: liṅga (Śiva-emblem)
• लिङ्गम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• राम: Rāma
• राम: Sambandha (Compound-member/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: राम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग)

• नाथ: lord
• नाथ: Sambandha (Compound-member/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: नाथ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग)

• अभिधम्: named/called
• अभिधम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अभिध (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष-समास (रामनाथ इति अभिधम् = named ‘Rāmanātha’)

• पुरा: formerly
• पुरा: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: पुरा (अव्यय)
• Form: कालवाचक अव्यय (adverb: formerly)

• तस्य: of it/of that
• तस्य: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन; सर्वनाम

• अभिषेक: anointing/ablution
• अभिषेक: Sambandha (Compound-member/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अभि + सिच् (धातु) + घञ् (कृत्-प्रत्यय)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग); घञ्-कृदन्त (action noun)

• तोय: water
• तोय: Sambandha (Compound-member/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तोय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग)

• अर्थम्: for the purpose (of obtaining)
• अर्थम्: Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
• Type: Noun
• Root: अर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष/प्रयोजनार्थक-समास (अभिषेकतोयस्य अर्थम् = for the purpose of ablution-water)

• धनुः: bow
• धनुः: Sambandha (Compound-member/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: धनुस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग)

• कोट्या: with the tip of the bow
• कोट्या: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: कोटि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (धनुषः कोटिः)

• रघु: Raghu
• रघु: Sambandha (Compound-member/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: रघु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग)

• उद्वहः: the scion of Raghu (Rāma)
• उद्वहः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: उद् + वह (धातु) + घञ्/अच्-प्रत्ययान्त प्रातिपदिक (उद्वह)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (रघोः उद्वहः = bearer/foremost of Raghu’s line)

Speaker

Nārada (continuing instruction/narration)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Rāmanātha (Rāmeśvara) and Dhanuṣkoṭi (tīrtha-jala source)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Kṛṣṇa

Visual Art Cues

Scene: Rāma establishes the Rāmanātha liṅga; later, he (Raghu-foremost) departs from Dhanuṣkoṭi to obtain sacred water for abhiṣeka—depict temple sanctum and the windswept coastal tip with water vessels.

Characters & Entities

• Rāma
• Rāmanātha Liṅga
• Śiva (implied by liṅga)
• Dhanuṣkoṭi
• Raghu lineage

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The Setu region is sanctified through Rāma’s worship of Śiva, showing harmony of devotion and the power of tīrtha-centered rites.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Rāmanātha (Rāmeśvaram tradition) and Dhanuṣkoṭi in the Rāma-setu sacred landscape.

What ritualistic prescription is mentioned?

Abhiṣeka (ritual bathing) of the Rāmanātha liṅga, implying the sacred procurement of water for consecration.