Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 23

एवं ध्यात्वा महादेवं देवीं च गिरि कन्यकाम् । न्यासक्रमेण संपूज्य देवं गंधादिभिः क्रमात्

evaṃ dhyātvā mahādevaṃ devīṃ ca giri kanyakām | nyāsakrameṇa saṃpūjya devaṃ gaṃdhādibhiḥ kramāt

Demikianlah, setelah bermeditasi kepada Mahādeva dan Dewi, Puteri Gunung (Pārvatī), hendaklah dipuja Dewa menurut tertibnya—melaksanakan nyāsa sebagaimana ditetapkan, kemudian mempersembahkan cendana dan upacāra yang lain setahap demi setahap.

एवम्thus
एवम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (adverb of manner)
ध्यात्वाhaving meditated
ध्यात्वा:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootध्यै (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive); पूर्वक्रिया (having done)
महादेवम्Mahādeva (Śiva)
महादेवम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहादेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति (कर्म), एकवचन; समासः—महान् + देवः (कर्मधारय)
देवीम्the Goddess
देवीम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन
and
:
Samuccaya (Coordinator/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक निपात (conjunction)
गिरिof the mountain
गिरि:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootगिरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी विभक्ति, एकवचन (समासार्थे—गिरिकन्यका इत्यत्र)
कन्यकाम्the maiden (daughter)
कन्यकाम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकन्यका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन
न्यासक्रमेणby the sequence of nyāsa
न्यासक्रमेण:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootन्यासक्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया विभक्ति (करण), एकवचन; समासः—न्यासस्य क्रमः (षष्ठी-तत्पुरुष)
संपूज्यhaving duly worshipped
संपूज्य:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + पूज् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive); पूर्वक्रिया
देवम्the deity
देवम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन
गन्धादिभिःwith fragrances and the like
गन्धादिभिः:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootगन्ध + आदि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया विभक्ति (करण), बहुवचन; समासः—गन्धः आदिः येषां तैः (गन्ध-आदि; ‘etc.’ sense)
क्रमात्in order, successively
क्रमात्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootक्रम (प्रातिपदिक)
Formपञ्चमी-एकवचनरूपेण अव्ययीभूत (adverbial ablative); क्रमशः (in due order)

Ritual instructor/narratorial voice within Brahmottarakhaṇḍa

Scene: A calm worshipper seated before a Śiva-pīṭha, first meditating on Mahādeva with Pārvatī, then touching limbs for nyāsa, then offering sandal paste and successive upacāras in order.

M
Mahādeva (Śiva)
G
Girī-kanyakā (Pārvatī/Devī)

FAQs

Right worship begins inwardly (dhyāna), is sealed through sanctifying placement (nyāsa), and is completed outwardly through ordered offerings.

No specific sacred geography is named; the focus is on correct Śiva-Śakti worship procedure.

Perform dhyāna of Śiva and Pārvatī, then nyāsa in the proper sequence, then offer gandha (sandal/fragrance) and other upacāras क्रमात् (in order).