Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 11

Devanagari script

नीयते स परे लोके यावदिन्द्राश्चतुर्दश । ततः स्वर्गाच्च्युतो मर्त्यो राजा भवति धार्मिकः

Transliteration

nīyate sa pare loke yāvadindrāścaturdaśa | tataḥ svargāccyuto martyo rājā bhavati dhārmikaḥ

Translation

Dia dibawa ke alam-alam tinggi selama empat belas Indra memerintah; kemudian, setelah gugur dari syurga, dia lahir di alam manusia sebagai raja yang berpegang pada Dharma.

Word by Word

• नीयते: is led
• नीयते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √नी (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः (3rd), एकवचनम्; आत्मनेपदम्; कर्मणि प्रयोगः (passive: ‘is led’)

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा (1st) एकवचनम्; सर्वनाम

• परे: in the higher
• परे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे सप्तमी (7th) एकवचनम्; विशेषणम्

• लोके: world
• लोके: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे सप्तमी (7th) एकवचनम्

• यावत्: as long as
• यावत्: Kala-adhikarana (Time/कालाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: यावत् (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; परिमाण/अवधि-वाचकम् (adverb: ‘as long as/until’)

• इन्द्राः: Indras
• इन्द्राः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा (1st) बहुवचनम्

• चतुर्दश: fourteen
• चतुर्दश: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: चतुर्दशन् (संख्या-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा बहुवचनस्य विशेषणरूपेण; संख्या-विशेषणम् (numeral: fourteen)

• ततः: then
• ततः: Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय; तद्-तसिल्)
• Form: अव्ययम्; अपादान/क्रमवाचकम् (adverb: ‘then/from there’)

• स्वर्गात्: from heaven
• स्वर्गात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: स्वर्ग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे पञ्चमी (5th/Ablative) एकवचनम्

• च्युतः: fallen (down)
• च्युतः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: च्युत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √च्यु (धातु) क्त)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा (1st) एकवचनम्; क्त-प्रत्ययान्तः; विशेषणम् (‘fallen/departed’)

• मर्त्यः: a mortal man
• मर्त्यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मर्त्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा (1st) एकवचनम्

• राजा: king
• राजा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा (1st) एकवचनम्

• भवति: becomes
• भवति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √भू (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः (3rd), एकवचनम्; परस्मैपदम्

• धार्मिकः: righteous
• धार्मिकः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: धार्मिक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे प्रथमा (1st) एकवचनम्; विशेषणम्

Speaker

Mārkaṇḍeya (contextually, continuing instruction to Yudhiṣṭhira in Revā-khaṇḍa narrative)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Narmadā tīrtha (context)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A soul escorted by celestial beings through shining halls of svarga; a time-wheel marked ‘14 Indras’ turns; then the soul descends to earth, crowned as a dharmic king among grateful subjects.

Characters & Entities

• Indra
• Svarga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Service to sacred tīrthas and dharma yields long-lasting heavenly merit and culminates in righteous worldly leadership.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Revā (Narmadā) tīrtha tradition of the Revā Khaṇḍa, emphasizing the river’s merit-giving power.

What ritualistic prescription is mentioned?

No direct ritual is stated in this verse; it states the fruit (phala) accruing from prior meritorious tīrtha-service.