Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 4

युधिष्ठिर उवाच । आश्चर्यभूतं लोकेषु नर्मदाचरितं महत् । त्वया वै कथितं विप्र सकलं पापनाशनम्

yudhiṣṭhira uvāca | āścaryabhūtaṃ lokeṣu narmadācaritaṃ mahat | tvayā vai kathitaṃ vipra sakalaṃ pāpanāśanam

Yudhiṣṭhira berkata: Ajaib di antara segala alam ialah kisah suci Narmadā yang agung. Wahai brāhmaṇa, engkau benar-benar menuturkannya sebagai pemusnah segala dosa.

युधिष्ठिरःYudhiṣṭhira
युधिष्ठिरः:
Karta (Speaker/Subject)
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Speech act)
TypeVerb
Root√वच् (वचने)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
आश्चर्यभूतम्marvelous/wondrous
आश्चर्यभूतम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootआश्चर्य-भूत (प्रातिपदिक; आश्चर्य + भूत)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘भूत’ = कृदन्त (क्त) धातु: √भू (भवने); ‘लोकेषु’ इत्यत्र विशेषणभावः
लोकेषुin the worlds/among people
लोकेषु:
Adhikarana (Location)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, बहुवचन; अधिकरणम्
नर्मदाचरितम्the account/deeds of Narmadā
नर्मदाचरितम्:
Karma (Object of implied ‘(अस्ति/भवति)’ or of ‘कथितम्’)
TypeNoun
Rootनर्मदा-चरित (प्रातिपदिक; नर्मदा + चरित)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘चरित’ = कृदन्त (क्त) धातु: √चर् (गत्यर्थे/आचरणे)
महत्great
महत्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘नर्मदाचरितम्’ इत्यस्य विशेषणम्
त्वयाby you
त्वया:
Karana (Agent-instrument; by you)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन
वैindeed
वै:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिपात (particle), निश्चय/प्रसिद्ध्यर्थक
कथितम्told/related
कथितम्:
Kriya (Predicative participle)
TypeVerb
Root√कथ् (कथने)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle) used predicatively; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मणि प्रयोगः (told)
विप्रO brāhmaṇa
विप्र:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
सकलम्entire/complete
सकलम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootसकल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘पापनाशनम्’ इत्यस्य विशेषणम्
पापनाशनम्destroyer of sins
पापनाशनम्:
Karma (Object/complement)
TypeNoun
Rootपाप-नाशन (प्रातिपदिक; पाप + नाशन)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘नाशन’ = कृदन्त (ल्युट्) धातु: √नश् (नाशे)

Yudhiṣṭhira

Tirtha: Revā (Narmadā)

Type: kshetra

Listener: Brāhmaṇa narrator (addressed as vipra)

Scene: Yudhiṣṭhira speaks with wonder to a brāhmaṇa narrator, praising the great account of Narmadā as sin-destroying; a subtle vision of the river appears behind them.

Y
Yudhiṣṭhira
N
Narmadā
V
vipra (brāhmaṇa narrator)

FAQs

Reverent hearing and recognition of tīrtha-māhātmya strengthens faith in dharma and inspires purification through sacred pilgrimage.

The Narmadā (Revā) and her sacred tradition (Narmadā-carita) broadly.

No explicit ritual; the verse emphasizes śravaṇa/kathā (hearing sacred narration) and its sin-destroying framing.