Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 7

मार्कण्डेय उवाच । अदितेर्द्वादशादित्या जाताः शक्रपुरोगमाः । इन्द्रो धाता भगस्त्वष्टा मित्रोऽथ वरुणोऽर्यमा

mārkaṇḍeya uvāca | aditerdvādaśādityā jātāḥ śakrapurogamāḥ | indro dhātā bhagastvaṣṭā mitro'tha varuṇo'ryamā

Mārkaṇḍeya bersabda: Daripada Aditi lahirlah dua belas Āditya, dipimpin oleh Śakra (Indra): Indra, Dhātā, Bhaga, Tvaṣṭṛ, Mitra, Varuṇa dan Aryaman.

मार्कण्डेयःMārkaṇḍeya
मार्कण्डेयः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootमार्कण्डेय (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; nominative singular
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट्-लकार (perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
अदितेःof Aditi
अदितेः:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअदिति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; genitive singular
द्वादशtwelve
द्वादश:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootद्वादश (संख्या/अव्ययवत्)
Formसंख्यावाचक; अव्ययवत् प्रयोगः; modifies ādityāḥ
आदित्याःĀdityas
आदित्याः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootआदित्य (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; nominative plural
जाताःwere born
जाताः:
Kriya (Predicative/क्रिया)
TypeAdjective
Root√जन् (धातु) → जात (कृदन्त, क्त)
Formभूतकर्मणि/कर्तरि क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; predicative
शक्रपुरोगमाःhaving Indra in the lead
शक्रपुरोगमाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशक्र (प्रातिपदिक) + पुरोगम (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (शक्रः पुरोगमः येषाम्); पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; adjective of ādityāḥ
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
Karta (Listed entity/कर्ता)
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; nominative singular
धाताDhātā
धाता:
Karta (Listed entity/कर्ता)
TypeNoun
Rootधातृ (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; nominative singular
भगःBhaga
भगः:
Karta (Listed entity/कर्ता)
TypeNoun
Rootभग (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; nominative singular
त्वष्टाTvaṣṭā
त्वष्टा:
Karta (Listed entity/कर्ता)
TypeNoun
Rootत्वष्टृ (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; nominative singular
मित्रःMitra
मित्रः:
Karta (Listed entity/कर्ता)
TypeNoun
Rootमित्र (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; nominative singular
अथthen, and
अथ:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/समुच्चय (sequencing particle)
वरुणःVaruṇa
वरुणः:
Karta (Listed entity/कर्ता)
TypeNoun
Rootवरुण (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; nominative singular
अर्यमाAryaman
अर्यमा:
Karta (Listed entity/कर्ता)
TypeNoun
Rootअर्यमन् (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; nominative singular (अर्यमन्-शब्द)

Mārkaṇḍeya

Listener: A king (mahārāja)

Scene: Sage Mārkaṇḍeya begins a formal enumeration of the twelve Ādityas born of Aditi, naming Indra and other deities as a sacred list.

M
Mārkaṇḍeya
A
Aditi
D
Dvādaśa Ādityas
Ś
Śakra/Indra
D
Dhātā
B
Bhaga
T
Tvaṣṭṛ
M
Mitra
V
Varuṇa
A
Aryaman

FAQs

Purāṇic sacred history links divine lineages to holy places, showing how cosmic powers also seek sanctification through tīrthas.

Siddheśvara Tīrtha is the broader context; this verse begins the backstory by identifying the Ādityas.

None; it is a genealogical enumeration preparing for the account of their tapas.