Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेन्महाराज सांवौरं तीर्थमुत्तमम् । यत्र संनिहितो भानुः पूज्यमानः सुरासुरैः

śrīmārkaṇḍeya uvāca | tato gacchenmahārāja sāṃvauraṃ tīrthamuttamam | yatra saṃnihito bhānuḥ pūjyamānaḥ surāsuraiḥ

Śrī Mārkaṇḍeya bersabda: “Kemudian, wahai Maharaja, hendaklah engkau pergi ke Tīrtha Sāṃvaura yang utama, tempat Bhānu (Dewa Surya) bersemayam nyata, dipuja oleh para dewa dan asura.”

श्रीमार्कण्डेयःthe venerable Mārkaṇḍeya
श्रीमार्कण्डेयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootश्री + मार्कण्डेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
ततःthen/thereafter
ततः:
Adhikarana/Temporal (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb) — ‘thereafter/from there’
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
महाराजO great king
महाराज:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहा + राजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन (Singular)
सांवौरम्Sāṃvaura (named)
सांवौरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootसांवौर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); विशेषण (qualifier)
तीर्थम्pilgrimage place
तीर्थम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
उत्तमम्excellent/supreme
उत्तमम्:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); विशेषण (qualifier)
यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formअव्यय; सम्बन्धबोधक-क्रियाविशेषण (relative adverb) — ‘where’
संनिहितःpresent/nearby
संनिहितः:
Karta-samānādhikaraṇa (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootसम्-नि-धा (धातु) → संनिहित (कृदन्त/क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
भानुःthe Sun
भानुः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभानु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
पूज्यमानःbeing worshipped
पूज्यमानः:
Karta-samānādhikaraṇa (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootपूज् (धातु) → पूज्यमान (कृदन्त/शानच्)
Formवर्तमानकाले कर्मणि-प्रयोगे शानच् (present passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सुरासुरैःby gods and demons
सुरासुरैः:
Karana (Instrument/Agent-in-passive)
TypeNoun
Rootसुर + असुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन (Plural)

Mārkaṇḍeya

Tirtha: Sāṃvaura Tīrtha

Type: kshetra

Listener: Mahārāja (king; name not given in the excerpt)

Scene: Mārkaṇḍeya instructs a king to proceed to Sāṃvaura Tīrtha; on the Narmadā bank a radiant Sūrya presence is worshipped by devas and asuras gathered together in awe.

M
Mārkaṇḍeya
B
Bhānu (Sūrya)
D
Devas
A
Asuras
S
Sāṃvaura Tīrtha

FAQs

Pilgrimage is framed as approaching a living divine presence—here, Sūrya—whose worship is universally revered.

Sāṃvaura Tīrtha (in the Revā Khaṇḍa, Āvantya Khaṇḍa of the Skanda Purāṇa).

The instruction is tīrtha-yātrā (to go to Sāṃvaura Tīrtha) and the implied worship of Bhānu/Sūrya there.