Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 34

Rishi: Ṛgvedic seer-tradition; applied in VS as Adhvaryu yajuṣ.
Devata: Indra (Soma-drinker).
Chandas: Tr̥ṣṭubh (dominant).

यु॒क्ष्वा हि के॒शिना॒ हरी॒ वृष॑णा कक्ष्य॒प्रा । अथा॑ न इन्द्र सोमपा गि॒रामुप॑श्रुतिं चर । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒ऽसीन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिन॑ । ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने॑

yúkṣva hí keśínā hárī vṛ́ṣaṇā kakṣyaprā́ | áthā na indra somapā girā́m úpaśrutiṃ cara | upayā́magṛhīto ’sī́ndrāya tvā ṣoḍaśín | eṣá te yónir índrāya tvā ṣoḍaśíne

Sungguh, pasanglah dua kuda bayangan yang bersurai (keśinā harī), dua yang perkasa, lengkap dengan tali kekang. Lalu, wahai Indra, peminum Soma, dekatilah pendengaran akan nyanyian puji-pujian kami. Engkau diambil dengan Upayāma bagi Indra, wahai Ṣoḍaśin; inilah yoni-Mu—bagi Indra, wahai Ṣoḍaśin.

युक्ष्व । हि । केशिना । हरी । वृषणा । कक्ष्य-प्रा । अथ । नः । इन्द्र । सोम-पाः । गिराम् । उप-श्रुतिम् । चर । उप-याम-गृहीतः । असि । इन्द्राय । त्वा । षोडशिन् । एषः । ते । योनिः । इन्द्राय । त्वा । षोडशिने

युक्ष्वyoke (you)!
युक्ष्व:
TypeVerb
Rootयुज् (योजने)
हिindeed/for
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
केशिनाwith the long-maned one
केशिना:
Karaṇa
TypeAdjective
Rootकेशिन् (प्रातिपदिक)
हरीthe two bay horses
हरी:
Karma
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
वृषणाthe two vigorous/strong ones
वृषणा:
Karma
TypeAdjective
Rootवृषन् (प्रातिपदिक)
कक्ष्यप्राfilling the girths/straps (well-harnessed)
कक्ष्यप्रा:
Karma
TypeAdjective
Rootकक्ष्यप्रा (प्रातिपदिक; कक्ष्या+प्रा)
अथthen
अथ:
TypeIndeclinable
Rootअथ
नःfor us/our
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद्
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
सोमपाःO Soma-drinker
सोमपाः:
TypeNoun
Rootसोमपा (प्रातिपदिक)
गिराम्of (our) hymns/utterances
गिराम्:
Apādāna
TypeNoun
Rootगिर् (प्रातिपदिक)
उपश्रुतिम्hearing/attention
उपश्रुतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootउपश्रुति (प्रातिपदिक)
चरmove/come; attend
चर:
TypeVerb
Rootचर् (गत्यर्थे/आचरणे)
उपयामगृहीतःtaken with the upayāma-formula (ritually received)
उपयामगृहीतः:
TypeAdjective
Rootउपयामगृहीत (कृदन्त; उप-√यम् + √ग्रह्)
असिyou are
असि:
TypeVerb
Rootअस् (भू)
इन्द्रायfor Indra
इन्द्राय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद्
षोडशिनम्(as) the Ṣoḍaśin (sixteen-versed/16-fold)
षोडशिनम्:
Karma
TypeNoun
Rootषोडशिन् (प्रातिपदिक)
एषःthis
एषः:
Kartā
TypePronoun
Rootएतद्
तेyour
ते:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद्
योनिःwomb/seat/source
योनिः:
Kartā
TypeNoun
Rootयोनि (प्रातिपदिक)
इन्द्रायfor Indra
इन्द्राय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
Karma
TypePronoun
Rootयुष्मद्
षोडशिनेfor the Ṣoḍaśin
षोडशिने:
Sampradāna
TypeNoun
Rootषोडशिन् (प्रातिपदिक)
I
Indra (Somapā)
H
Harī (Indra’s bay steeds)