Previous Verse
Next Verse

Shiva Purana — Vayaviya Samhita, Shloka 14

दक्षस्य यज्ञप्रवृत्तिः तथा ईश्वरवर्जितदेवसमागमः

Dakṣa’s Sacrificial Undertaking and the Devas’ Assembly without Īśvara

दधीच उवाच । किमेभिरमरैरन्यैः पूजितैरध्वरे फलम् । राजा चेदध्वरस्यास्य न रुद्रः पूज्यते त्वया

dadhīca uvāca | kimebhiramarairanyaiḥ pūjitairadhvare phalam | rājā cedadhvarasyāsya na rudraḥ pūjyate tvayā

Dadhīci berkata: “Apakah buah korban suci ini jika dewa-dewa lain yang dipuja di dalamnya? Jika Rudra tidak engkau puja sebagai raja bagi upacara ini, apakah erti ‘kedaulatan’ korban ini sebenarnya?”

दधीचःDadhīca
दधीचः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदधीच (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
किम्what (use/value)
किम्:
Predicate/Question focus (प्रश्न)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन; प्रश्नवाचक (interrogative)
एभिःby/with these
एभिः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसक, तृतीया (3), बहुवचन; करणत्वे (instrumental)
अमरैःby the immortals (gods)
अमरैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootअमर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3), बहुवचन
अन्यैःother
अन्यैः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3), बहुवचन; विशेषणम् (to अमरैः)
पूजितैःworshipped
पूजितैः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपूजित (कृदन्त; √पूज्)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3), बहुवचन; भूतकृदन्त (past passive participle)
अध्वरेin the sacrifice
अध्वरे:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअध्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; अधिकरणे (locative)
फलम्fruit/result
फलम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), एकवचन
राजाking
राजा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
चेत्if
चेत्:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootचेत् (अव्यय)
Formअव्यय; शर्त/सम्भावना (conditional particle: if)
अध्वरस्यof the sacrifice
अध्वरस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootअध्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन
अस्यof this
अस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसक, षष्ठी (6), एकवचन; सर्वनाम
not
:
Negation particle (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध
रुद्रःRudra
रुद्रः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
पूज्यतेis worshipped
पूज्यते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootपूज् (धातु)
Formलट् (वर्तमान/Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि प्रयोग (passive), आत्मनेपदम्
त्वयाby you
त्वया:
Karta (कर्ता; कर्मणि कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (3), एकवचन; सर्वनाम; कर्तृकरणे (agent in passive)

Sage Dadhichi

Tattva Level: pati

Shiva Form: Rudra

Type: stotra

Role: teaching

Offering: naivedya

R
Rudra
D
Devas

FAQs

It declares that ritual action (yajña) becomes spiritually fruitful only when oriented to Rudra, the supreme Pati; otherwise the rite remains outward and incomplete.

By insisting on Rudra as the ‘king’ of the sacrifice, it supports Saguna worship—such as Linga-pūjā—as the concrete focus through which the rite is offered to the highest reality.

Make Rudra the principal deity of worship—perform Rudra-pūjā with mantra-japa (especially the Panchākṣarī, “Om Namaḥ Śivāya”) as the inner offering that completes external ritual.