Previous Verse
Next Verse

Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 4

शिवविहारवर्णनम् (Śivavihāra-varṇana) — “Description of Śiva’s Divine Pastimes/Sojourn”

तारकस्य कथं ब्रह्मन् वधोऽभूद्देवशंकरः । एतत्सर्वमशेषेण वद कृत्वा दयां मयि

tārakasya kathaṃ brahman vadho'bhūddevaśaṃkaraḥ | etatsarvamaśeṣeṇa vada kṛtvā dayāṃ mayi

Wahai Brahman yang dimuliakan, bagaimanakah pembunuhan Tāraka terjadi melalui rahmat dan perantaraan Tuhan Śaṅkara? Ceritakanlah semuanya dengan lengkap, dengan belas kasihan kepadaku.

tārakasyaof Tāraka
tārakasya:
Ṣaṣṭhī-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottāraka (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Ṣaṣṭhī (6 विभक्ति), Ekavacana (एकवचन)
kathamhow
katham:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootkatham (अव्यय)
FormPraśna-avyaya (प्रश्न-अव्यय) interrogative adverb
brahmanO Brahman
brahman:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootbrahman (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Sambodhana (सम्बोधन), Ekavacana (एकवचन)
vadhaḥkilling/slaying
vadhaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootvadha (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Prathamā (1 विभक्ति), Ekavacana (एकवचन)
abhūthappened/occurred
abhūt:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootbhū (भू धातु)
FormLuṅ (लुङ्, aorist), Prathama-puruṣa (प्रथमपुरुष), Ekavacana (एकवचन); parasmaipada
deva-śaṃkaraḥŚaṅkara, the god
deva-śaṃkaraḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdeva (प्रातिपदिक) + śaṃkara (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Prathamā (1 विभक्ति), Ekavacana (एकवचन); karmadhāraya (कर्मधारय) ‘devaḥ śaṃkaraḥ’ (epithet)
etatthis
etat:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNapumsaka (नपुंसकलिङ्ग), Dvitīyā (2 विभक्ति), Ekavacana (एकवचन)
sarvamall
sarvam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
FormNapumsaka (नपुंसकलिङ्ग), Dvitīyā (2 विभक्ति), Ekavacana (एकवचन); viśeṣaṇa
aśeṣeṇacompletely
aśeṣeṇa:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootaśeṣa (प्रातिपदik)
FormTṛtīyā-ekavacana used adverbially (करणे तृतीया) = ‘completely, without remainder’
vadatell
vada:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootvad (वद् धातु)
FormLoṭ (लोट्, imperative), Madhyama-puruṣa (मध्यमपुरुष), Ekavacana (एकवचन); parasmaipada
kṛtvāhaving done
kṛtvā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootkṛ (कृ धातु)
FormKtvā-pratyaya (क्त्वा) absolutive; ‘having done’
dayāmcompassion
dayām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootdayā (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga (स्त्रीलिङ्ग), Dvitīyā (2 विभक्ति), Ekavacana (एकवचन)
mayitowards/in me
mayi:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormSaptamī (7 विभक्ति), Ekavacana (एकवचन); first-person pronoun

A disciple/inquirer addressing Brahma or a Brahmanical narrator (contextual interlocutor in Kumārakhaṇḍa’s opening inquiry)

Tattva Level: pati

Shiva Form: Vīrabhadra

Sthala Purana: Not a Jyotirliṅga legend; it anticipates the Tārakāsura-vadha, a dharmic ‘samhāra’ enacted through Śiva’s agency (often via Skanda).

Significance: Hearing the demon-slaying kathā is framed as purifying and dharma-restoring; inspires courage and surrender to Śiva’s protective power.

S
Shiva
S
Shankara
T
Tarakasura

FAQs

It models the Shaiva attitude of humble inquiry: the seeker requests the full sacred account, recognizing that Shiva’s compassionate will (anugraha) is the hidden power behind the defeat of adharma.

By addressing Shiva as Deva Śaṅkara, the verse points to Saguna Shiva—accessible through devotion—whose grace operates in the world; such remembrance supports Linga-worship as a living connection to Shiva’s benevolent action.

Adopt śravaṇa (devotional listening) with humility and compassion-seeking; accompany it with japa of the Panchākṣarī (Om Namaḥ Śivāya) to internalize Shiva’s anugraha while hearing his puranic deeds.