Rig Veda 6.44.24 — Mandala 6, Sukta 44, Mantra 24

Sukta 6.44

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya (traditional)

Devata: Soma (with Indraic śacī resonance)

Chandas: Triṣṭubh (probable; requires verification)

Samhita Patha (Devanagari)

अयं द्यावापृथिवी वि ष्कभायदयं रथमयुनक्सप्तरश्मिम् । अयं गोषु शच्या पक्वमन्तः सोमो दाधार दशयन्त्रमुत्सम् ॥

Transliteration

ayáṃ dyāvāpṛthivī́ ví skabhāyad ayáṃ rátham ayunak sápta-raśmim | ayáṃ góṣu śácyā pakvám antáḥ sómo dādhāra dáśa-yantram útsam ||

Translation

Kuasa ini menyokong dan merenggangkan Langit dan Bumi; kuasa ini memasangkan rata dengan tujuh tali kendali. Kuasa ini, dengan kemahiran sakti, mematangkan Soma di dalam Lembu-lembu; Soma menegakkan mata air dengan sepuluh perangkat.

Word by Word

• अयम्: this (he/this one)
• अयम्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• द्यावापृथिवी: Heaven-and-Earth
• द्यावापृथिवी: Karma
• Type: Noun (dual compound)
• Root: द्यौ- + पृथिवी- (द्वन्द्व-समास)

• वि: apart, asunder; widely
• वि: —
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग/अव्यय)

• ष्कभायत्: propped up, supported
• ष्कभायत्: Kriyā
• Type: Verb
• Root: स्कभ् (स्तम्भे/आधारे) + वि

• अयम्: this (he)
• अयम्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: इदम्

• रथम्: chariot
• रथम्: Karma
• Type: Noun
• Root: रथ-

• अयुनक्: yoked, harnessed
• अयुनक्: Kriyā
• Type: Verb
• Root: युज् (योजने)

• सप्त: seven
• सप्त: Viśeṣaṇa
• Type: Numeral
• Root: सप्तन्- (संख्या)

• रश्मिम्: rein, ray; (here) rein/trace
• रश्मिम्: Karma
• Type: Noun
• Root: रश्मि-

• अयम्: this (he)
• अयम्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: इदम्

• गोषु: among the cows; in the cattle
• गोषु: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: गो-

• शच्या: by (his) might/skill
• शच्या: Karaṇa
• Type: Noun (instrumental of quality/power)
• Root: शची-

• पक्वम्: ripe, matured
• पक्वम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: पक्व- (√पच् ‘to cook, ripen’)

• अन्तः: within, inside
• अन्तः: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: अन्तर्/अन्तः (अव्यय/उपपद)

• सोमः: Soma
• सोमः: Kartā
• Type: Noun
• Root: सोम-

• दाधार: has held, has supported
• दाधार: Kriyā
• Type: Verb
• Root: धृ (धारणे)

• दशयन्त्रम्: tenfold device/contrivance
• दशयन्त्रम्: Karma
• Type: Noun
• Root: दश- + यन्त्र- (तत्पुरुष/कर्मधारय)

• उत्सम्: spring, fountain (source)
• उत्सम्: Karma
• Type: Noun
• Root: उत्स-